Danıştay Kararı · E. 2023/3032 · K. 2024/2397

Danıştay 13. Daire Başkanlığı         2023/3032 E.  ,  2024/2397 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y ONÜÇÜNCÜ DAİRE Esas No:2023/3032 Karar No:2024/2397 TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Terminal İşletmeleri A.Ş. VEKİLLERİ : Av. ... Av. ... KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Belediye Başkanlığı VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Yahşihan Belediye Başkanlığı'nca, Kırıkkale ili, Yahşihan ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... sayılı parselde kayıtlı 3.827,43 m² arsa vasıflı mülkiyeti Belediye'ye ait taşınmazın satışına ilişkin olarak 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 35/a maddesi uyarınca kapalı teklif usulüyle 24/05/2023 tarihinde gerçekleştirilecek ihalenin iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; davacı şirketin Yahşihan ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmaz üzerinde inşa edilen Yahşihan Şehirler ve İlçeler Arası Otobüs Terminali'nin yapım işini üstlendiği, 04/07/2017 tarihli Yap-İşlet-Devret Sözleşmesi'nin tarafı olduğu, mülkiyeti davalı idareye ait olan anılan taşınmazın satışı için Belediye Meclisi'nin... tarih ve ... sayılı kararıyla Encümen'e yetki verildiği, Belediye Encümeni'nce 26/04/2023 tarihinde söz konusu taşınmazın satışı için 2886 sayılı Kanun'un 35/a maddesi uyarınca kapalı teklif usulüyle ihale yapılmasına karar verildiği, ihale tarihinin 24/05/2023 tarihi olarak belirlendiği, ihale dokümanını satın alan davacı tarafından ihalenin iptali istemiyle davanın açıldığı, ancak ihale tarihinde ihaleye yeterli katılım olmadığı, ihaleye katılanların da tekliflerinde herhangi artış yapmadıklarından ihalede rekabet ortamının oluşmadığından bahisle ihale komisyonunun ... tarih ve... sayılı kararıyla ihalenin iptal edilerek taşınmazın tekrar ihale edilmek suretiyle satışının yapılmasına karar verildiğinin anlaşıldığı; Bu durumda, dava açıldıktan sonra ihalenin Belediye Başkanı tarafından verilen Olur ile iptal edilmesi nedeniyle, davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına, davanın konusuz kaldığı andaki mevcut duruma göre yapılan haklılık değerlendirmesine göre, iptaline karar verilen ihalede, gelinen aşama itibarıyla hukuka aykırılık bulunmadığından, davanın açıldığı tarih itibarıyla haksız olan davacının yargılama giderlerine katlanması gerektiği sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, ihaleye konu taşınmaz üzerinde 04/07/2017 tarihli Yap-İşlet-Devret Sözleşmesi uyarınca inşa ettikleri terminal binasının bulunduğu, taşınmazın satışının yapılabileceği düşünülse dahi öncelikle kendilerine satışına karar verilmesi gerektiği, bu yönde karar alınmaması halinde terminal binasının bedelinin kendilerine ödenmesi gerektiği, davalı idarenin söz konusu taşınmazı ihale yoluyla satışa çıkarmasının haksız olduğu, ihalenin, dava açıldıktan sonra, şartları oluşmadığı nedeniyle, taşınmaz tekrar ihaleye çıkarılmak üzere iptal edildiği, yargılama giderlerinin davanın açılmasına sebebiyet veren davalı idare üzerinde bırakılması gerektiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE: ESAS YÖNÜNDEN: MADDİ OLAY : Yahşihan Belediye Başkanlığı'nca yapılan "Yahşihan Şehirler ve İlçeler Arası Otobüs Terminali Alanının, İnşaat Proje ve Şartnamelerine Uygun Kalmak Koşuluyla Tüm Masrafları Yüklenici Firma Tarafından Karşılanmak Kaydıyla Yaptırılarak 10 (On) Yıl Müddetle İşletilmesi/Kiralanmasına (İntifa Hakkı) İlişkin İhale" üzerinde bırakılan davacı ile 04/07/2017 tarihli "Yahşihan Şehirler ve İlçelerarası Otobüs Terminali Yap-İşlet-Devret Sözleşmesi"nin akdedildiği, sözleşmede, ... Kavşağı, ... Caddesi, ... ada ve ... adanın güneyindeki ... Mevkii 2943 m² alana sahip otogar alanı niteliğindeki arsa üzerinde, yüklenici tarafından terminal binası inşa edilerek, sözleşmede belirlenen bedel karşılığı 9 yıl süreyle terminalin işletileceğinin ve davacı lehine intifa hakkı tesis edileceğinin belirlendiği, terminal binasının inşa edildiği ancak terminalin işletmeye açılamadığı; Yahşihan Belediye Başkanlığı'nca, terminal binasının üzerinde bulunduğu, ... Mahallesi, ... ada, ... sayılı parselde kayıtlı 3.827,43 m² arsa vasıflı taşınmazın 2886 sayılı Kanun'un 35/a maddesi uyarınca kapalı teklif usulüyle satışına ilişkin olarak 24/05/2023 tarihinde gerçekleştirilecek ihalenin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT: 28/06/2014 tarih ve 29044 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6545 sayılı Kanun'un 18. maddesiyle, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'na eklenen "İvedi yargılama usûlü"nün düzenlendiği 20/A maddesinde, "1. İvedi yargılama usulü aşağıda sayılan işlemlerden doğan uyuşmazlıklar hakkında uygulanır: a) İhaleden yasaklama kararları hariç ihale işlemleri (...) 2. İvedi yargılama usûlünde: (...) g) Verilen nihai kararlara karşı tebliğ tarihinden itibaren on beş gün içinde temyiz yoluna başvurulabilir. (...) i) Danıştay evrak üzerinde yaptığı inceleme sonunda, maddi vakıalar hakkında edinilen bilgiyi yeterli görürse veya temyiz sadece hukukî noktalara ilişkin ise yahut temyiz olunan karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise işin esası hakkında karar verir. Aksi hâlde gerekli inceleme ve tahkikatı kendisi yaparak esas hakkında yeniden karar verir. Ancak, ilk inceleme üzerine verilen kararlara kârşı yapılan temyizi haklı bulduğu hâllerde kararı bozmakla birlikte dosyayı geri gönderir. Temyiz üzerine verilen kararlar kesindir." kuralına yer verilmiştir. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Dava dilekçesinde, davalı idareyle akdedilen 04/07/2017 tarihli "Yahşihan Şehirler ve İlçelerarası Otobüs Terminali Yap-İşlet-Devret Sözleşmesi" gereğince terminal binasının üzerine inşa edildiği Kırıkkale ili, Yahşihan ilçesi, ... mahallesi, ... ada, ... sayılı parselde kayıtlı 3.827,43 m² arsa vasıflı taşınmazın ihale yoluyla satışının hukuka aykırı olduğu ileri sürülmüştür. Uyuşmazlıkta, davaya konu ihale idarece gerçekleştirilmiş, rekabet ortamının oluşmadığı nedeniyle, taşınmaz aynı usullerle tekrar ihale yapılmak üzere ihalenin iptaline karar verilmiştir. Mahkemece anılan ihalenin yapılamadığından bahisle konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş, taşınmazın ihale yoluyla satışına ilişkin olarak davacının hukuka aykırılık iddialarını karşılayacak şekilde bir inceleme yapılmamıştır. Bu durumda, davacının bu taşınmazın ihaleye çıkarılmaması gerektiği yönündeki iddiaları da göz önüne alındığında ihale yoluyla satış kararının hukuka uygunluk denetiminin yapılması gerekmekte iken, Mahkemece anılan ihalenin sonuçlandırılmadığından bahisle konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesinde hukukî isabet bulunmamaktadır. Buna göre, dava konusu uyuşmazlığın 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesi kapsamında ivedi yargılama usûlüne tabi "ilk derece" ve "temyiz" olmak üzere iki aşamalı olarak incelenmek zorunda olunması, dolayısıyla dava konusu ihale kararının hukuka uygun olup olmadığı noktasında irdeleme yapılarak yeniden bir karar verilebilmesi için dosyanın İdare Mahkemesi'ne gönderilmesi gerekmekte ise de, uyuşmazlığa konu taşınmazın yeniden satışına ilişkin olarak Yahşihan Belediye Başkanlığı'nca 05/07/2023 tarihinde gerçekleştirilen ihalenin iptali istemiyle davacı tarafından açılan davada, ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla davanın reddine karar verildiği, bu kararın temyiz incelemesi neticesinde Dairemizin 27/05/2023 tarih ve E:2024/115, K:2024/2396 sayılı kararıyla bozularak, ihalenin iptaline karar verildiği anlaşılmaktadır. Bu itibarla, Kırıkkale ili, Yahşihan ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... sayılı parselde kayıtlı 3.827,43 m² arsa vasıflı taşınmazın, ihale tarihindeki şartlarda, ihale yoluyla satışa çıkarılması kararının Dairemizin 27/05/2023 tarih ve E:2024/115, K:2024/2396 sayılı kararıyla hukuka aykırı olduğu ortaya koyulduğundan, 24/05/2023 tarihinde gerçekleştirilen davaya konu ihalede hukuka uygunluk, davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmadığı sonucuna varılmıştır. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Davacının temyiz isteminin kabulüne; 2. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA, 3. DAVA KONUSU İŞLEMİN İPTALİNE, 4. Ayrıntısı aşağıda gösterilen ilk derece ve temyiz yargılama giderleri toplamı ...-TL ile Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ...-TL vekâlet ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, 5. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine, 6. Dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine, 7. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 27/05/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.