Danıştay İkinci Dairesi · E. 2023/7023 · K. 2024/2935

Danıştay 2. Daire Başkanlığı         2023/7023 E.  ,  2024/2935 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y İKİNCİ DAİRE Esas No : 2023/7023 Karar No : 2024/2935 DAVACILAR : 1- ... 2- ... 3- ... 4- ... 5- ... 6-... 7- ... 8- ... DAVACILAR VEKİLİ : Av. ... DAVALI : ... Bakanlığı DAVANIN KONUSU : Davacılar tarafından; Malî Hizmetler Uzmanlığı Yönetmeliği'nin 20. maddesinin iptali istenilmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hâkimi ...'ın açıklamaları dinlenildikten ve dava dilekçesi 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14/6. maddesi uyarınca incelendikten sonra gereği görüşüldü: MADDİ OLAY : Davacılar tarafından; Malî Hizmetler Uzmanlığı Yönetmeliği'nin 20. maddesinin iptali istemiyle görülmekte olan dava açılmıştır. İNCELEME VE GEREKÇE : İLGİLİ MEVZUAT: 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Dilekçeler üzerine ilk inceleme" başlığını taşıyan 14. maddesinin 3/e bendinde, dilekçelerin süre aşımı yönünden inceleneceği; 6. fıkrasında ilk incelemeye ilişkin hususların ilk incelemeden sonra tespit edilmesi halinde davanın her safhasında 15. madde hükmünün uygulanacağı; ''İlk inceleme üzerine verilecek karar'' başlığını taşıyan 15. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde, süre aşımı yönünden yapılan incelemede Kanun'a aykırılık görülürse davanın reddine karar verileceği hususları hüküm altına alınmıştır. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Dava açma süresi" başlıklı 7. maddesinde; "1. Dava açma süresi, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştayda ve idare mahkemelerinde altmış ve vergi mahkemelerinde otuz gündür. ... 4. İlanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresi, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlar. Ancak bu işlemlerin uygulanması üzerine ilgililer, düzenleyici işlem veya uygulanan işlem yahut her ikisi aleyhine birden dava açabilirler. Düzenleyici işlemin iptal edilmemiş olması bu düzenlemeye dayalı işlemin iptaline engel olmaz." hükmüne, 7331 sayılı Kanun'un 1. maddesiyle değişik "İdari makamların sükutu" başlıklı 10. maddesinde; "1. İlgililer, haklarında idari davaya konu olabilecek bir işlem veya eylemin yapılması için idari makamlara başvurabilirler. 2. Otuz gün içinde bir cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır. İlgililer otuz günün bittiği tarihten itibaren dava açma süresi içinde, konusuna göre Danıştaya, idare ve vergi mahkemelerine dava açabilirler. Otuz günlük süre içinde idarece verilen cevap kesin değilse ilgili bu cevabı,isteminin reddi sayarak dava açabileceği gibi, kesin cevabı da bekleyebilir. Bu takdirde dava açma süresi işlemez. Ancak, bekleme süresi başvuru tarihinden itibaren dört ayı geçemez. Dava açılmaması veya davanın süreden reddi hallerinde, otuz günlük sürenin bitmesinden sonra yetkili idari makamlarca cevap verilirse, cevabın tebliğinden itibaren altmış gün içinde dava açabilirler." hükmüne, 7331 sayılı Kanun'un 2. maddesiyle değişik "Üst makamlara başvurma" başlıklı 11. maddesinde ise, "1. İlgililer tarafından idari dava açılmadan önce, idari işlemin kaldırılması, geri alınması değiştirilmesi veya yeni bir işlem yapılması üst makamdan, üst makam yoksa işlemi yapmış olan makamdan, idari dava açma süresi içinde istenebilir. Bu başvurma, işlemeye başlamış olan idari dava açma süresini durdurur. 2. Otuz gün içinde bir cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır. 3. İsteğin reddedilmesi veya reddedilmiş sayılması halinde dava açma süresi yeniden işlemeye başlar ve başvurma tarihine kadar geçmiş süre de hesaba katılır." hükmüne yer verilmiştir. 14 sayılı İletişim Başkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 3. maddesinde "Kamu kurum ve kuruluşlarının faaliyetlerine ilişkin talep, görüş ve önerilerin kolayca iletilebilmesi ve bunların ilgili kamu kurum ve kuruluşlarınca değerlendirilerek cevaplandırılması amacıyla kurulan Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi (CİMER)’nin çalışma usul ve esasları Cumhurbaşkanınca çıkarılacak yönetmelik ile belirlenir." hükmü yer almıştır. 04/06/2022 günlü, 31856 sayılı Resmî Gazete'de yayımlana Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi Yönetmeliği'nin "Amaç ve kapsam" başlıklı 1. maddesinde "(1) Bu Yönetmeliğin amacı; 1/11/1984 tarihli ve 3071 sayılı Dilekçe Hakkının Kullanılmasına Dair Kanun ve 9/10/2003 tarihli ve 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu kapsamında gerçek ve tüzel kişiler tarafından kurum ve kuruluşlara Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi (CİMER) aracılığıyla yapılacak başvuruların değerlendirilmesi ile cevaplandırılmasına ve bu amaçla oluşturulan CİMER Kapısının işleyişine ilişkin usul ve esasları belirlemektir. (2) Bu Yönetmelik, CİMER aracılığıyla yapılacak başvurular ile bu başvurular üzerine kurum ve kuruluşlar tarafından gerçekleştirilecek iş ve işlemleri kapsar...", "Temel ilkeler" başlıklı 4. maddesinde "...(4) CİMER personeli; CİMER Kapısı aracılığıyla yapılan işlemler ve verilen cevapların resmi yazışma niteliğinde olduğu, bu kapsamda tesis edilen her türlü idari işlem ve eylemlerin ilgili kurum ve kuruluş adına hukuki sonuç doğuracağı bilinciyle hareket eder...", "CİMER’e yapılacak başvuruların kapsamı" başlıklı 5. maddesinde " (1) Başvuru sahibi dilekçe hakkı kapsamında dilek, şikâyet ile kamu politikalarına yönelik görüşlerini ve bilgi edinme hakkı kapsamında belge ve bilgi edinme taleplerini CİMER’e iletebilir...", "Başvuruların cevaplanması" başlıklı 8. maddesinde " (1) Başvurulara verilecek cevaplarda 3071 sayılı Kanun ile 4982 sayılı Kanun ve ilgili mevzuatta yer alan esas ve usullere uyulur. (2) Fiziki ortamda gönderilmesi gereken cevaplar ile elektronik iletişim bilgileri bulunmayan başvurular hariç olmak üzere; tüm başvurulara CİMER Kapısı aracılığıyla ilgili kurum ve kuruluş tarafından cevap verilir. Başvuru sahibine verilen cevaplar ayrıca bilgi edinilmesi amacıyla Başkanlığa veya bölge müdürlüklerine gönderilmez. (3) Kurum ve kuruluşlarca verilecek cevap kesin nitelikte değilse, mevcut işlemin durumu hakkında başvuru sahibine gecikmeksizin bilgi verilerek ara cevap verilmesi sağlanır. Cevabın kesinleşmesi halinde bu maddenin beşinci fıkrasına uygun olarak başvuru sahibine ilgili kamu kurum ve kuruluşu tarafından ayrıca cevap verilir. (4) 5 inci maddenin ikinci fıkrasının (h) bendi hükümlerinde belirtilen durumlar haricinde başvuru sahiplerine, başvurusunun değerlendirilmeye alınabilmesi için doğrudan ilgili kurum veya kuruluşa başvurmaları gerektiği yönünde cevap verilemez. (5) CİMER’e yapılan başvurulara verilecek cevaplar, cevap-onay yetkilisinin bilgisi ve onayı dâhilinde; Türkçe dilbilgisi kurallarına uygun, sade ve resmi bir üslup ile gerekçeli olarak verilir. Başvuruya olumsuz cevap verilmesi halinde, başvurulabilecek merciler ile süreleri hakkında bilgi verilebilir. Öneri mahiyetindeki başvurular, yetkili kişilerle paylaşılır ve gerekirse başvuru sahibine yalnızca başvurunun incelenmiş olduğuna dair cevap verilebilir..." hükümlerine yer verilmiştir. HUKUKİ DEĞERLENDİRME : Dava açma süresine ilişkin kurallar ile düzenleyici işlemlere karşı iki ayrı yol izlenerek dava açma imkanı tanınmıştır. Buna göre, 2577 sayılı Kanun'un 7. maddesi uyarınca düzenleyici işlemin ilanı üzerine altmış gün içinde dava açılabileceği gibi, düzenleyici işlemin uygulanması üzerine de, uygulama işleminin tebliğ tarihinden itibaren yine altmış gün içinde düzenleyici işleme veya düzenleyici işlemle birlikte uygulama işlemine karşı dava açılabilecektir. Bu şekilde, düzenleyici işlemin ilanı üzerine düzenleyici işleme karşı dava açmamış bulunan ilgililere, dava konusu edebilecekleri bir uygulama işleminin varlığına bağlı olarak, düzenleyici işleme karşı da dava açma imkanının sağlanması amaçlanmıştır. Somut olayda; Dairemizin 05/02/2024 günlü ara kararı ile davacılardan, "1- Dava konusu Yönetmelik maddesi kapsamında davacıların davalı idareye herhangi bir başvurularının bulunup bulunmadığı bilgisi ile davalı idarenin anılan madde uyarınca başvuruculara herhangi bir işlem tesis edip etmediği bilgisinin sorulmasına, 2- Başvuruda bulunulmuş ya da işlem tesis edilmiş ise bunlara ilişkin bilgi ve belgelerin birer örneğinin gönderilmesinin istenilmesine," karar verildiği, 18/04/2024 tarihinde Dairemize UYAP ortamından davacılar vekili tarafından gönderilen belgelerin incelenmesinden; ...'nın 26/04/2022 günlü dilekçesi ile mali hizmetler uzmanlığına ilişkin şartları sağladığından bahisle uzmanlığa atanmayı talep ettiği, ilgili dilekçe ilgi tutularak Van Yüzüncü Yıl Üniversitesinin 06/05/2022 günlü yazısı ile Hazine ve Maliye Bakanlığından görüş sorulduğu, Başvurucusu belli olmayan 14/04/2022 günlü CİMER başvuruda; Mali Hizmetler Uzmanlığı Yönetmeliği'nin 20. maddesi hakkında Danıştay İkinci Dairesi tarafından yürütmenin durdurulması kararının verildiği ve mali hizmetler uzmanlığının taşra teşkilatına mı yoksa merkezi teşkilatına mı dahil edildikleri noktasında netlik bulunmadığından bu kapsamda Yönetmelik hakkında çalışma yapılmasının talep edildiği; 23/05/2022 günlü CİMER başvuruda; Mali Hizmetler Uzmanlığı Yönetmeliği'nin 20. maddesi hakkında Danıştay İkinci Dairesi tarafından iptal kararının verildiği, bu karar doğrultusunda yapılacak düzenleme ile bakanlık, mahalli idareler, il özel idareleri ve üniversitelerin merkez ve taşra ayrımına tabi tutulması ve uzmanlığını kaybedenlerin tekrar mesleğe dönmeleri yönünde bir düzenleme yapılmasının talep edildiği, 26/08/2022 günlü CİMER başvuruda ise; üniversitelerin 657 sayılı Kanun'un ek 41. maddesinde yer almadığı belirtilerek Mali Hizmetler Uzmanlığı Yönetmeliği'nin üniversiteler açısından yeniden düzenlenmesinin talep edildiği görülmektedir. Dosyanın incelenmesinden; Malî Hizmetler Uzmanlığı Yönetmeliği'nin 20. maddesinin değişikliği için davalı idareye CİMER üzerinden başvurular yapıldığı, yapılan CİMER başvurularına davalı idare tarafından 09/05/2022, 22/06/2022 ve 08/09/2022 tarihlerinde CİMER üzerinden cevapların verildiği, ...'nın uzmanlığa atanma talepli 26/04/2022 günlü dilekçesi ve bu dilekçe ilgi tutularak hazırlanan Van Yüzüncü Yıl Üniversitesinin 06/05/2022 günlü yazısına ise davalı idarenin cevap vermediği, bu arada; davacıların iptalini istediği Yönetmelik maddesinin 09/06/2022 günlü, 31861 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yönetmelik ile değiştirilerek aynı gün yürürlüğe girdiği, davanın ise 12/12/2023 tarihinde açıldığı anlaşılmaktadır. Bu durumda Yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren 60 gün içinde ve davalı idareye yapılan CİMER başvurularına verilen cevaplar üzerine, süresinde davanın açılmadığı gibi Van Yüzüncü Yıl Üniversitesinin 06/05/2022 günlü dilekçesinin ise zımnen reddedildiği, zımnen ret tarihinden itibaren de 60 gün içinde davanın açılmadığı görüldüğünden, bu davanın esasının süre aşımı nedeniyle incelenemeyeceği açıktır. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. 2577 sayılı Kanun'un 15/1-b maddesi uyarınca DAVANIN SÜRE AŞIMI NEDENİYLE REDDİNE, 2. Aşağıda dökümü yapılan ...-TL yargılama giderinin davacılar üzerinde bırakılmasına, 3. Posta giderleri avansından artan tutar ile kullanılmayan ...-TL yürütmeyi durdurma harcının kararın kesinleşmesinden sonra davacılara iadesine, 4. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 15/05/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.