Yargıtay 21. Hukuk Dairesi · E. 2006/7497 · K. 2007/7387

21. Hukuk Dairesi         2006/7497 E.  ,  2007/7387 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : Ordu İş Mahkemesi TARİHİ : 07/04/2006 Davacı, 1.1.1987-12.11.1995 tarihleri arasında zorunlu tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun   tesbitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan  ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi. Davacı 1.1.1987-12.11.1995 tarihleri arasında  SSK.'na tabi sigortalı olduğu süre dışında 2926 sayılı Yasa’ya tabi tarım Bağ-Kur  sigortalısı  olduğunun  tesbitini istemiştir Mahkemece davacının 1.10.1987-12.11.1995 tarihleri arasında çakışan SSK.'na tabi sigortalı olduğu süre dışında tarım Bağ-Kur  sigortalısı  olduğunun  tesbitine  karar verilmiştir. Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım Bağ-Kur hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan  Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 50 yaşını dolduran kadınlarla, 55 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım Bağ-Kur sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır.Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek Bağ-Kur’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. Bağ-Kur’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık  ve  Nüfus  İdareleri  kayıtları  ile  diğer  kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla  kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan p. e. İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Ş. Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının  esas alınacağı  bildirilmiştir.  Bu kayıtların  tarımda  kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi  olduğu ortadadır. Yapılan incelemede davacının   Ziraat Odası’na  15.09.2005 tarihinden itibaren kayıtlı olduğu, Tarım Kredi Kooperatifi ve Fındık Tarım Satış Kooperatifi kaydının olmadığı, üzerine kayıtlı zirai arazisinin bulunmadığı, davacının sattığı ürün bedelinden yapılmış her hangi bir prim kesintisinin bulunmadığı,  prim ödemesinin bulunmadığı, tarımsal kredi kullanıp kullanmadığının araştırılmadığı,  22.12.1986-21.9.1987 tarihleri arasında 192 gün, 12.11.1995-30.11.1995 tarihleri arasında 18 gün SSK’lı çalışmasının bulunduğu, 01.01.1987 tarihinde tarım Bağ-Kur’a kayıt ve tescil edilip, Kurum’ca 12.11.1995 tarihinde  tescil tarihinde  daha önceden  devam ede gelen SSK’lı çalışmaları nedeniyle kaydının başlangıç tarihi itibariyle iptal edildiği görülmektedir. Gerçekten, 2926 sayılı Yasa’nın 2. maddesine göre tarım Bağ-Kur sigortalısı olabilmek için başkaca bir sosyal güvenlik kuruluşuna tabi olmamak gerekmektedir. Davacının 1.1.1987 tarihinde tarım Bağ-Kur’a kayıt ve tescil edildiğinde, 22.12.1986 tarihinden itibaren devam ede gelen 506 sayılı Yasa’ya tabi çalışması bulunmakla, Kurum tarafından sigortalılığın başlangıç tarihi itibariyle  iptali işlemi doğrudur. Kaldı ki, davacının  talep edilen sürelerde herhangi bir  prim ödemesi yapmadığı, 2926  sayılı Yasa'nın 10. maddesinde belirtilen kayıtlar bulunmadığı ve tarımsal faaliyet bu madde kapsamında  kanıtlanamadığı halde bu yılların soyut muhtar ve tanık beyanına dayalı olarak kabul edilmesi hatalı olmuştur. Mahkemece bu maddi ve hukuki  olgular  gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması  usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davalı Kurumun  bu yönleri amaçlayan  temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır. SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 01.05.2007  gününde oybirliğiyle karar verildi.