Yargıtay 21. Hukuk Dairesi · E. 2007/24404 · K. 2008/1996

21. Hukuk Dairesi         2007/24404 E.  ,  2008/1996 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : Hatay İş Mahkemesi TARİHİ : 17/01/2007 Davacı  1.1.1994-1.6.2006 tarihlerni arasında tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tesbitine   karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı  vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan  ve Tetkik Hakimi  tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre, davalı Kurumun   aşağı bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekir. 2-Dava,davacının 01.01.1994 tarihinden itibaren  tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tesbiti istemine ilişkindir. Mahkemece ilamda belirtildiği gibi istemin kısmen kabulüne karar verilmiştir. Davanın,  yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım Bağ-Kur hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre,  sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan  Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 50 yaşını dolduran kadınlarla, 55 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım Bağ-Kur sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır. Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan  resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek Bağ-Kur’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil    konusundaki  iradelerini   ortaya   koydukları   tartışmasızdır.   Bağ-Kur’un    iş   bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre, kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım ,satış kooperatifler kanununa göre kurulan pancar ekicileri İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının  esas alınacağı  bildirilmiştir.  Bu kayıtların  tarımda  kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi  olduğu ortadadır. Dosya kapsamından, davacının Ziraat Odasına üyeliği ve Tarım Kredi Kooparatifi kaydının bulunmadığı, üzerine kayıtlı zirai arazinin bulunmadığı,  sattığı ürün bedellerinden ilk prim  kesintisinin 21.09.1994 tarihinde yapıldığı, sonraki yıllarda;2002 yılı dahil aralıksız olarak Tekel İdaresine ürün teslimatı ve prim tevkifatının yapıldığı 2002 yılı sonrasında ürün tesliminin ve prim kesintisinin olmadığı davacı yancada 15.11.2006 tarihli celsede 2003 yılından itibaren kota nedeniyle tütün üretmediğinin kabul edilerek tarımsal faaliyetine devam ettiğinin bildirildiği; ancak 01.06.2006 tarihi itibariyle resen tarım Bağkur sigortalısı olarak tescil edildiği anlaşılmaktadır. Mahkemece kesintinin  bulunduğu, 01.10.1994-31.12.2002 tarihleri  arasındaki dönem yönünden verilen tesbit kararı yerinde  ise de prim kesintisinin bulunmadığı 01.01.2003-31.05.2006 tarihleri arasındaki dönem yönünden 2926 sayılı yasa’nın 10.maddesinde belirtilen kayıtlar bulunmadığı ve tarımsal faaliyet bu madde kapsamında kanıtlanmadığı halde bu yılların soyut zabıta araştırmalarına dayalı olarak, tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tesbitine  kararı  verilmesi  usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde davalı kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır. SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 12.2.2008  gününde oybirliğiyle karar verildi.