Yargıtay 21. Hukuk Dairesi · E. 2007/7863 · K. 2007/14010

21. Hukuk Dairesi         2007/7863 E.  ,  2007/14010 K. "İçtihat Metni" Mahkemesi : Çorum İş Mahkemesi Tarih : 05.09.2005 Davacı, ilk kesinti tarihinden itibaren tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi. 1-Dosyadaki yazılara toplanan delillere hükmün dayandığı kanuni gerektirici nedenlere göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine, 2-Dava, davacının ilk prim  kesintisinin yapıldığı tarihi takip eden ay başından itibaren  tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tesbiti istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kabulü ile davacının  1.5.1995 tarihinden itibaren  SSK’na tabi çalışmalar   dışında kalan sürelerde tarım Bağ Kur sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmiştir. Davanın,  yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım Bağ-Kur hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre,  sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan  Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 50 yaşını dolduran kadınlarla, 55 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım Bağ-Kur sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır. Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan  resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek Bağ-Kur’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. Bağ-Kur’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre, kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan pancar ekicileri İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının  esas alınacağı  bildirilmiştir.  Bu kayıtların  tarımda  kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi  olduğu ortadadır. Yapılan incelemede, davacının tarım Bağ-Kur'a  ilk prim kesintisinin 14.4.1995 tarihinde  yapıldığı, 1996,1997 yıllarında prim kesintilerinin bulunduğu,     1998, 1999, 2000, 2001, 2002, 2003, 2004, 2005, 2006 yıllarında tevkifat yolu ile prim kesintisi yapıldığına ilişkin  bir belgenin bulunmadığı, 10.5.2006 tarihinden beri ziraat odasına kayıtlı olduğu, 20.7.2006 tarihinde başlayıp 2006 yılı 2.dönemde 12 günlük SSK’na tabi sigortalı çalışmasının bulunduğu   görülmüştür. Mahkemece prim kesintisinin bulunduğu 1.5.1995-31.12.1997 tarihleri arasındaki dönem yönünden  verilen tespit kararı  yerinde ise de prim kesintisinin  bulunmadığı  1998, 1999,2000,2001,2002,2003,2004,2005,2006  yılları yönünden 2926 sayılı Yasa’nın 10. maddesinde belirtilen  kayıtların bulunmadığı ve tarımsal faaliyet bu madde kapsamında  kanıtlanamadığı  halde  soyut zabıta araştırmasına dayalı olarak kabul edilmesi ayrıca dava tarihi 12.05.2006 tarihi olduğu halde dava tarihinden sonraki tarihlerde bulunan SSK.'na tabi çalışmaların dışlanmış olmasıda kabul şekli bakımından isabetsiz olmuştur. Yukarıda belirtilen maddi ve hukuki olgular dikkate alınmaksızın  yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davalı Kurum’un bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır. SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 18.7.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.