Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · E. 2008/12257 · K. 2010/3789

11. Hukuk Dairesi         2008/12257 E.  ,  2010/3789 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : İstanbul 3.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi Taraflar arasında görülen davada İstanbul 3.Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 09.05.2008 tarih ve 2006/155-2008/116 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalılar vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü: Davacı vekili,müvekkilinin Fransa'nın tekstil üreticilerinden birisi olduğunu, 2001-2002 kış koleksiyonu "I.K.K.S" markasının "Cargo Fille kid's X831111" modelinin telif hakkı sahibi olduğunu,davalıların 'disney' olarak aynı modeli piyasaya sürdüğünü,mali haklarına tecavüz edildiğini ileri sürerek davalının modelinin üretim ve satışının yasaklanmasını,17.000 YTL maddi tazminatın tahsilini ve kararın gazetede yayınlanmasını talep ve dava etmiştir. Davalı vekili,davacının modelinden faydalanmadıklarını savunarak davanın reddini istemiştir. Mahkemece, iddia, savunma,bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre,davacının '"I.K.K.S" markasının "Cargo Fille kid's X831111" modelinin telif hakkı sahibi olduğu,davalıların modeli aynen almak suretiyle tecavüzde bulunduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne,davalının tecavüzünün tespiti ve önlenmesine,bu modelin üretim ve satışının yasaklanmasına, 3.791 YTL tazminatın davalıdan tahsiline,fazla talebin reddine, karar kesinleştiğinde özetinin ülke genelinde yayınlanan trajı yüksek gazetelerden birinde ilanına karar verilmiştir Kararı, davalılar vekili temyiz etmiştir. Dava FSEK'ten doğan fikri esere yapıldığı ileri sürülen tecavüzün önlenmesi ve tazminat istemine ilişkindir. FSEK'nun 4/4 maddesinde estetik değere sahip olan,el işleri ve küçük sanat eserleri,minyatürler ve süsleme sanatı ürünleri ile tekstil,moda tasarımları güzel sanat eseri olarak sayılmıştır. Bir fikir ve sanat yapıtının FSEK anlamında eser olarak kabul edilebilmesi için,sahibinin hususiyetini taşıması,sahibinin hususiyetini yansıtacak düzeyde şekillenmiş olması,kanunda tanımlanan eser türlerinden birine ilişkin olması, fikri çaba ve faaliyetin ürünü olması gerekir.Eser özgün ve yaratıcı düşünce ürünüdür,herkesçe malum mütalaalardan istifade ve yardım isteyerek vücuda getirilen çalışmalar eser olarak kabul edilemez. Güzel sanat eseri ise, bedii özelliği olan eserlerdir.Bedii;örneği olmayan, latif, güzel, nadide güzellik ölçülerine uyan,gözü gönlü okşayan,begenilen demektir.Bu vasıf yoksa eser güzel sanat eseri olamaz,ancak eser veya tasarım olabilir.Bir eşyanın güzel sanat eseri olarak nitelendirilebilmesi için ,sanat kurallarına göre estetik niteliğe sahip olması ve onu yaratan kişinin özelliğini haiz bulunması gerekir. Somut olayda ise davacı vekili,müvekkilinin Fransa'nın tekstil üreticilerinden birisi olduğunu,"Cargo Fille Kid's x831111" adlı modelin telif hakkı sahibi bulunduğunu, davalının üreterek pazarladığı ürün modelinin müvekkilininkinin taklidi olduğunu ileri sürerek tecavüzün önlenmesini,tazminatın tahsilini talep ve dava etmiştir. Mahkemece konunun uzmanı giyim stilisti bilirkişinin de bulunduğu bilirkişilerden oluşturulan kurulca düzenlenen ve benimsenerek hükme dayanak alınan raporda sadece taraflara ait modellerin benzerliği irdelenerek görüş bildirilmiştir. FSEK 4/4'te öngörülen bir hakka dayalı istemlerle açılan böyle bir davada,davacının Fransa'da tescilli giysi modelinin özelliğinin yasal düzenlemede öngörülen tanım ve ölçütlere göre güzel sanat eseri niteliği taşıyıp taşımadığı açıklığa kavuşturulmadan doğru sonuca varılma olanağı bulunmamaktadır. Oysa, bilirkişi raporunda davacının yurtdışında tescilli modelinin belirtilen bakımlardan bir değerlendirme ve irdelemesi yapılmadan FSEK sisteminin himayesine mazhar bir eser olduğu peşinen varsayılarak salt modellerin benzerliği yönünde görüş bildirilmesiyle yetinilmiştir. Bu durumda, mevcut veya yeniden oluşturulacak uzman bilirkişiler kurulundan belirtilen yönler bakımından inceleme yaptırılarak rapor alınmak ve oluşacak uygun sonuç dairesinde davacıya ait modelin güzel sanat eseri olup olmadığı saptanmak ve buna göre davalı ürün modelinin davacı modeline tecavüz oluşturup oluşturmadığı belirlenerek karar verilmek gerekirken,bu yönler gözden kaçırılarak esaslı itirazlara uğrayan yetersiz bilirkişi raporu ile yazılı olduğu gibi karar verilmesi doğru bulunmamıştır. SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle davalıların temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davalılar yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edenlere iadesine, 05.04.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.