Yargıtay 21. Hukuk Dairesi · E. 2008/14750 · K. 2009/2097

(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2008/14750 E.  ,  2009/2097 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş)Mahkemesi Davacı, 1994 tarihinden itibaren tarım ... sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi. K A R A R 1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalı kurumun tüm,davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine, 2-Dava davacının,yasal sartların oluştuğu dönemlerde 2926 sayılı Yasa kapsamında tarım ... sigortalısı olduğunun tesbiti istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kabulü ile, davacının 01.06.1994-01.07.1994 tarihleri arasında 2926 sayılı Yasa kapsamında tarım ... sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmiştir. Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım ... hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 50 yaşını dolduran kadınlarla, 55 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım ... sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır.Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek ...’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. ...’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan ... ekicileri İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir. Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır. Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının 01.05.1994 tarihinde Ziraat odasına üye olduğu,Tarım Kredi Kooperatifine ve diğer Tarım Kooperatiflerine kayıt olmadığı, davacı dan ilk prim kesintisinin mayıs 1994 tarihinde yapıldığı,ayrıca 2004,2005,2006,2007 tarihlerinde de tarım ... prim kesintisi yapıldığı,01.03.2000-01.04.2003 tarihleri arasında isteğe bağlı tarım sigortalısı olduğu,01.05.2003 tarihinden itibaren de 2926 sayılı Yasa kapsamında zorunlu tarım ... sigortalısı olduğu,davacının sigortalı olmadığı dönemlerde tarımsal faaliyetinin muhtar beyanı ile yeminli tanık beyanlarından anlaşıldığı,1958-1961 iktisap tarihli yaklaşık 20 dönüm tapulu arazisinin olduğu anlaşılmaktadır. Mahkemece davacının tarım ... sigortalılık başlangıcının 01.06.1994 olarak kabulü ile 01.06.1994 ile 01.07.1994 tarihleri arasında tarım ... sigortalısı olduğunun tesbitine ilişkin hüküm yerinde ise de,bu dönemlerden sonra ziraat odası kaydının bulunduğu,tevkifat kesintisine ilişkin belgenin dosyada bulunduğu ve yukarıda anılan beyan ve belgelere göre tarımsal faaliyetin kanıtlandığı 01.06.1996-01.03.2000 tarihleri arasına yönelik istemin kabul edilmemesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. Ne var ki, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden H.U.M.K.’nun 438/7. maddesi uyarınca hüküm bozulmamalı düzeltilerek onanmalıdır. SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle hüküm fıkrasının 1.bendinin silinerek, yerine, “Davanın kabulü ile, davacının ilk ... prim kesintisinin yapıldığı mayıs 1994 tarihini takip eden aybaşı olan 01.06.1994 ile 01.03.2000 tarihleri arasında 2926 sayılı Yasa kapsamında ... tarım sigortalı sayılması gerektiğinin tespitine, ” tarih ve sözcüklerinin yazılmasına,hükmün bu düzeltilmiş şekli ile ONANMASINA, aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine 16.02.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.