Yargıtay 21. Hukuk Dairesi · E. 2008/4214 · K. 2009/1537

21. Hukuk Dairesi         2008/4214 E.  ,  2009/1537 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : Ödemiş 1. Asliye Hukuk Mahkemesi TARİHİ : 25/05/2007 Davacı,  davalılardan işverene ait işyerinde 1.2.1981-31.7.1985 tarihleri arasında Kuruma bildirilen çalışmaların kendisine ait olduğunun tesbitine    karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin  kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalılardan  vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan  ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi. Davacı  işyeri numarası 66556 iken   138813  olarak değişen davalıya ait  kasap dükkanında sigorta primleri de ödenen 1.2.1981-31.3.1985 tarihleri arasındaki çalışmaların kendisine ait olduğunun tesbitini istemiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulü ile davalı işyerinde 1981 yılından 120 gün, 1982/1. dönem ile -1983/2. dönem arasında  270 gün olmak üzere bildirilen primleri ödenmiş toplam  390 gün  çalışmanın davacıya aidiyetinin  tesbitine karar verilmiştir.. Dosyadaki kayıt ve belgelerden, mahkemece 66556 nolu ve   138813 nolu işyerlerinin hangi tarihte 506 sayılı Yasa kapsamına alındığının Kurumdan sorulmadığı, ancak davalı Kurum vekilinin dilekçesinde her iki işyerinin sahipleri, adresleri ve yasa kapsamına alındıkları ve çıktıkları tarihlerin farklı olduğunun bildirdiği, davacı adına 66556 nolu işyerinden  1.2.1981 tarihli işe giriş bildirgesinin Kuruma verildiği, işe giriş bildirgesinde bu işyerinin H.ve M.K.'e ait olduğunun yazılı olduğu ve işe giriş bildirgesindeki imza üzerinde yaptırılan bilirkişi incelemesinde imzanın davacıya ait olduğunun berlirlendiği,  138813 nolu işyerinin uyuşmazlık dönemine ait olarak 1981/2, 1981/3  ve 1984 ile 1985 yıllarına ait dönem bordrolarının gönderildiği diğer dönem bordrolarına rastlanılmadığının bildirildiği, gelen nüfus kayıtlarına göre davacı dışında aynı isimli  faklı dört kişinin bulunduğu ve bunlardan Mehmet oğlu 1950 doğ Y.K. In SSK sicil numarasının 5534041 olduğu ve getirtilen  SSK dosyasında dava konusu  66556 nolu işyerinden 1.3.1973 tarihli giriş bildirgesinin Kuruma verildiği, bu dosyadaki yedi adet farklı tarihli işe giriş bildirgesi üzerinde yaptırılan imza incelemesi sonucunda bu bildirgelerdeki imzaların davacının eli ürünü olmadığının belirlendiği ve dava dışı Y.K. in hizmet cetvelinde de  66556 nolu işyerinden 1982/1 dönemden 31.5.1982 tarihleri arası ve 1.11.1982-1.6.1983 tarihleri arasında 270 gün bildirim bulunduğu ve nüfus kaydının altında Bağ Kur’dan emekli olduğunun yazılı olduğu , davacının hizmet cetvelinde ise 6656 nolu işyerinden1.2.1981-1.4.1981 tarihleri arasında 70 gün  ve 138813 nolu işyerinden de 1.5.1981 tarihinden  1981/3 dönemine kadar 120 gün çalışmasının göründüğü,  138813 nolu işyerinden 1981 yılı 11. ve 12. aylar, 1982 yılı tüm aylar , 1983 yılı 1.,2.,4. aylarda prim yatırıldığına dair aylık bildirgelerin bulunduğu, yine dosya arasında dava dışı Y.K.'in  hizmet cetvelinde bulunan uyuşmazlık dönemine ait  sürelerin aynı tarih ve dönemler itibariyle  1.12.1950 doğ Y.K. adında birinin hizmet cetvelinde de kayıtlı olduğu  anlaşılmaktadır . Sosyal güvenliğine ilişkin bu tür davaların  kamu düzenini ilgilendirdiği gözönünde tutularak gerektiğinde doğrudan soruşturma genişletilmek suretiyle deliller olabildiğince toplanarak sonuca gidilmelidir. Somut olayda mahkemece davacının istediği  sigorta primleri yatan günlerin dava dışı 5534041 sicil nolu 1950 doğumlu Y.K.'in  SSK dosyasındaki hizmet cetvelinde görünmesine rağmen bu yönde bir araştırma yapılmadan  aynı sürelerin davacı adına da tesbit edilmesi ve  1981 yılında tesbitine karar verilen 120 günlük sürenin hangi işyerinde hangi tarihler arasında  geçtiği belirtilmeden  eksik inceleme ve araştırma ile sonuca gidildiği görülmektedir. Yapılacak iş; öncelikle nüfustan gelen yazıya göre davacı ile aynı ismi taşıyan dört  kişinin SSK kapsamında çalışmaları olanlar ile uyuşmazlık konusu dönemdeki çalışmaların hizmet cetvelinde göründüğü 1.12.1950 doğumlu Y.K. isimli birinin bulunup bulunmadığı nüfustan araştırıldıktan sonra  bulunması durumunda o kişinin de SSK tabi kayıt ve  bilgileri saptanıp bu kişiler yöntemince davaya dahil edilerek  bu kişilerin gösterecekleri deliller toplanarak ve tesbiti istenen sürelerin  bu kişilerin emekliliklerine veya hizmetlerine sayılıp sayılmadığının ilgili sosyal güvenlik kurumundan sorularak tesbit edilmesi, 6656 ve 138813 nolu işyerlerinin davacının iddiası gibi birbirinin devamı olup olmadığının araştırılması için işyeri dosyaları getirtilerek yasa kapsamına alınıp  çıkarıldıkları tarihlerin  Kurumdan sorulması, 1981,1982,1983 yıllarına ait Kuruma 138813 nolu işyerinden verilen aylık bildirgelerin fotokopileri de eklenerek bu bildirgelerin hangi işçiler için verilen pirimler olduğu  ve bu primlere esas hizmetlerin kimlerin hizmet cetvelinde yer aldığının Kurumdan sorulması,  dava dışı Y.K.’in hizmet cetvelinde görülen hizmetlerin  bildirildiği 66556 nolu işyeri dönem bordrolarının getirtilerek bu işyerinde davacı ile aynı dönmede çalışan varsa bordro tanıklarının  dinlenmesi, bordro tanığının bulunmaması veya beyanlarının yeterli  olmaması halinde davanın nitelikçe kamu düzenini ilgilendirdiği nazara alınıp araştırma genişletilerek,  komşu işyerlerinde benzer işi yapan işlerle uğraşan işverenler veya bu işverenlerin resmi kayıtlarına geçmiş çalışanlar tesbit edilip, kayıtları getirtilerek beyanlarına başvurmak ve tüm deliller bir arada değerlendirilerek çalışmaların kime ait olduğu konunda  hiç bir kuşkuya ver vermeyecek açıklıkta  karar vermekten ibarettir. Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular nazara alınmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile  yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde davalı kurumun  bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır. SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA,  5.2.2009 gününde oybirliğiyle  karar verildi.