Yargıtay 1. Hukuk Dairesi · E. 2009/10817 · K. 2009/12386
1. Hukuk Dairesi 2009/10817 E. , 2009/12386 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : SİVAS 2. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ TARİHİ : 21/05/2009 Taraflar arasında görülen davada; Davacı Hazine, dava konusu taşınmazın köy konağı yapılmak amacıyla A.K.. tahsis edildiğini, ancak taşınmazın amacına uygun kullanılmadığı gibi kadastro tespitinde de 140 ada 5 parsel numarasıyla davalı adına tespit ve tescil edildiğini ileri sürerek, tapu iptali-tescil istemiştir. Davalı, taşınmazın zilyetleri tarafından kendilerine devredildiğini ve kadastro tespitinde de adlarına tescil edildiğini belirtip, davanın reddini savunmuştur. Mahkemece, Hazinenin tahsis ettiği yerin (B) harfli 231.25 m2 lik kısmının ayrı bir parsel numarasıyla Hazine adına tesciline fazla isteğin reddine karar verilmiştir. Karar, taraflarca süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp, düşünüldü. Dava, tapu iptali-tescil isteğine ilişkindir. Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Bilindiği üzere, tarafların tüm delilleri toplanıp tetkik edildikten ve HUMK.nun 376. maddesine göre son sözleri dinlenip duruşmanın bittiği bildirildikten sonra hakimin, aynı yasanın 388. maddesi uyarınca kararı gerekçesi ile birlikte (tam olarak) yazması ve hüküm sonucunu 389. maddede öngörülen biçimde tefhim etmesi asıldır. Ne varki, uygulamada söz konusu yasanın 38l. maddesinin son fıkrasının getirdiği ayrıcalığa dayanılarak bazı zorunlu nedenlerle sadece hükmün sonucu tutanağa geçirilip tefhim edilmekte, gerekçeli karar daha sonra yazılmaktadır. İşte bu gibi hallerde HUMK.nun 389. maddesine uygun olarak tarafların hak ve yükümlülüklerini açıkça gösteren, tefhim ile aleniyet ve hukuki varlık kazanan kısa karara daha sonra yazılan gerekçeli kararın uygun olması zorunludur. Esasen kısa kararı yazıp tefhim etmekle davadan elini çekmiş olan hakimin artık bu kararını değiştirmesine yasal olanak yoktur. Öte yandan, kısa kararla gerekçeli kararın çelişkili bulunması yargılamanın aleniyeti, kararların alenen tefhim edilmesine ilişkin Anayasanın l4l. maddesi ve HUMK.nun yukarıda değinilen buyurucu nitelikteki maddelerine de aykırı bir durum yaratır. Ayrıca anılan husus kamu düzeni ile ilgili olup, gözetilmesi yasa ile hakime yükletilmiş bir ödevdir. Aksine düşünce ve uygulama yargı, yargıç ve kararlarının her türlü düşünceden uzak, saygın ve güvenilir olması ilkesi ile de bağdaşmaz. Somut olayda, değinilen ilke ve yasa hükümleri göz ardı edilerek, kısa kararda bilirkişinin 17.4.2009 tarihli krokisinde (A) ve (B) harfli yerleri kapsayan toplam 331,92 m2.lik kısım yönünden davanın kabulüne karar verildiği halde gerekçeli kararda yalnızca (B) harfli 231,25 m2.lik kısım yönünden kabul kararı verilmek suretiyle kısa karara çelişkili biçimde gerekçeli karar yazılması doğru değildir. Hal böyle olunca, l0.4.l992 gün, l992/7 Esas, l992/4 sayılı Yargıtay İçtihatları Birleştirme Kararı çerçevesinde bir karar verilmek üzere hüküm bozulmalıdır. Tarafların temyiz itirazı açıklanan nedenden ötürü yerindedir. Kabulüyle, hükmün HUMK.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, bozma nedenine göre diğer hususların incelenmesine şimdilik yer olmadığına, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 26.11.2009 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.