Yargıtay 21. Hukuk Dairesi · E. 2009/11053 · K. 2009/12800

(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2009/11053 E.  ,  2009/12800 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :İş Mahkemesi Davacı,murisinin ilk kesinti tarihinden itibaren tarım ... sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi. K A R A R 1-Dosyadaki yazılara,toplanan delillere,hükmün dayandığı gerektirici sebeplerE göre davalı Kurum vekilinin tüm davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine; 2-Dava davacının ilk kesinti tarihini takibeden aybaşından itibaren tarım ... sigortalısı olduğunun tesbitine ilişkindir. Mahkemece davacının 1.6.1996-31.12.1996 tarihleri arasında tarım ... sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmiştir. Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım ... hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi taKip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 58 yaşını dolduran kadınlarla, 60 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım ... sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır.Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek ...’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. ...’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan ... ekicileri İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir. Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır. Yapılan incelemede davacının murisi Sabri Balarhor'un teslim ettiği ürün bedellerinden 10.5.1996 tarihinde Tekel'ce ...'a prim kesintisinin yapıldığı,1997 yılında da tütün üretimi yapıldığı ancak prim kesintisinin olmadığı,zabıta araştırmasında ve muhtarlık beyanında 1993 yılından ölüm tarihi olan 6.5.1997 tarihine kadar çiftçilik yaptığı tanık beyanları ile de tarla kiraladığı,tarlalarda çiftçilik yaptığının bildirildiği ziraat odasına ve de Tarım Kredi Kooperatifine kaydının olmadığı görülmüştür. Mahkemece tesis edilen sigorta başlangıç tarihinin 1.6.1996 olarak kabulü doğru ise de davacı murisinin 1997 yılındada tütün üretiminin olduğu kayıtlarda sabit olduğu halde 1.6.1996-6.5.1997 ölüm tarihleri arasında Tarım ... sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. Ne var ki,bu aykırılığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmalı HUMK.'nun 438/7.maddesi uyarınca düzeltilerek onanmaldır. SONUÇ:Hüküm fıkrasının 1.bendinin 3.fıkrasındaki 31.12.1996 "tarihinin silinerek yerine "6.5.1997" tarihinin yazılmasına,hükmün bu düzeltilmiş şekliyle ONANMASINA,13.10.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.