Yargıtay 4. Hukuk Dairesi · E. 2009/14046 · K. 2010/10978

4. Hukuk Dairesi         2009/14046 E.  ,  2010/10978 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... ve diğeri aleyhine 21/02/2005 gününde verilen dilekçe ile manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 17/06/2009 günlü kararın Yargıtay’ca duruşmalı olarak incelenmesi davalılar tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne ve miktar itibariyle duruşma isteminin reddine karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü. 1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir. 2-Diğer temyiz itirazına gelince; dava, haksız eylem nedeniyle kişilik haklarına saldırıdan dolayı uğranılan manevi zararın ödetilmesi istemine ilişkindir. Yerel mahkemece istemin bir bölümü kabul edilmiş; karar, davalılar tarafından temyiz olunmuştur. Hakim olarak görev yaptığını beliren davacı, davalı avukatların bir davaya verdikleri 31.01.2005 günlü hakimin reddine ilişkin dilekçede yer alan sözlerin kişilik haklarına saldırı oluştuğu gerekçesiyle manevi tazminat isteminde bulunmuştur. Davalılar ise, hakaret etmediklerini, sözlerin eleştiri sınırları içinde olduğundan istemin reddini savunmuşlardır. Yerel mahkemece, hakimin reddine ilişkin dilekçede yer alan sözlerin davacının kişilik haklarına saldırı oluşturduğu benimsenerek istemin bir bölümünün kabulüne karar verilmiştir. Kişilik hakları hukuka aykırı olarak saldırıya uğrayan kimse manevi tazminat ödetilmesini isteyebilir. Yargıç, manevi tazminatın tutarını belirlerken, saldırı oluşturan eylem ve olayın özelliği yanında tarafların kusur oranını, sıfatını, işgal ettikleri makamı ve diğer sosyal ve ekonomik durumlarını da dikkate almalıdır. Tutarın belirlenmesinde her olaya göre değişebilecek özel durum ve koşulların bulunacağı da gözetilerek takdir hakkını etkileyecek nedenleri karar yerinde nesnel (objektif) olarak göstermelidir. Çünkü yasanın takdir hakkı verdiği durumlarda yargıcın, hukuk ve adalete uygun (hak ve nasfetle) karar vereceği Medeni Yasa'nın 4. maddesinde belirtilmiştir. Takdir edilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir işlevi (fonksiyonu) olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi malvarlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek tutar, var olan durumda elde edilmek istenilen doyum (tatmin) duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. Dava konusu sözlerin bir davanın yargılaması sırasında ileri sürülmüş olması, olay tarihi ve yukarıdaki ilkeler gözetildiğinde, davacı yararına takdir edilen manevi tazminat tutarı fazladır. Daha alt düzeyde manevi tazminat takdir edilmek üzere kararın bozulması gerekirse de belirlenen bu yanılgının giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden Hukuk Usulü Muhakemeleri Yasası'nın 438/son maddesi gereğince kararın düzeltilerek onanması uygun görülmüştür. SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda (2) sayılı bentte gösterilen nedenle hüküm fıkrasının manevi tazminat takdirine ilişkin 1 nolu bendinde yer alan “…7.500,00-…” biçimindeki sayı dizisi silinerek yerine “…4.000,00…” sayı dizisinin yazılmasına; harç alınmasına ilişkin 3 nolu bendinde yer alan “…405,00…”ve “…270,0…0” biçimindeki sayı dizileri ayrı ayrı silinerek yerlerine sırası ile “…216,00…” ve “…81,00…” sayı dizilerinin yazılmasına; davacı yararına avukatlık ücreti takdirine ilişkin 4 nolu bendinde yer alan “…900,00…” biçimindeki sayı dizisi silinerek yerine “…575,00…” sayı dizisinin yazılmasına; yargılama giderine ilişkin 6 ve 7 nolu bentlerinde yer alan “…405,00…”, “…39,00…” ve “…14,00…” biçimindeki sayı dizileri ayrı ayrı silinerek yerlerine sırası ile “…216,00…” ve “…21,20…” ve “…31,80…” sayı dizilerinin yazılmasına; öteki temyiz itirazlarının ilk bentteki nedenlerle reddiyle kararın düzeltilmiş bu biçiminin ONANMASINA ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 28/10/2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.