Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · E. 2009/14376 · K. 2011/16272

11. Hukuk Dairesi         2009/14376 E.  ,  2011/16272 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : İstanbul 4.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi Taraflar arasında görülen davada İstanbul 4.Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 30.01.2009 tarih ve 2006/46 - 2009/9 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi duruşmalı olarak taraf vekilleri tarafından istenmiş olmakla, duruşma için belirlenen 29.11.2011 gününde davacı avukatı ..... gelip, davalılar avukatı tebligata rağmen gelmediğinden, temyiz dilekçesinin süresinde verildiği anlaşıldıktan ve duruşmada hazır bulunan davacı avukatı dinlenildikten sonra, duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakılmıştı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi .....tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü: Davacı vekili, müvekkili şirketin otomotiv ve giyim sanayi ürünlerinin satışında dünyaca tanınmış bir şirket olup, ürünlerini “Jaguar” ve “Jaguar ve şekil” ibarelerini ihtiva eden markalarla pazarladığını, müvekkilinin sözkonusu markalarının TPE nezdinde de çeşitli sınıflarda tescilli olduğunu, davalılardan Jaguar Sanayi ve Ticaret Ltd.Şti.’nin müvekkilinin çok tanınmış markasını imal ettiği ve pazarladığı ürünlerde, ambalajlarında, işyeri tabelasında, ve diğer tanıtım malzemelerinde kullandığını, müvekkilinin markasının alan adı olarak tescil ettirilmesi suretiyle web sitesinde de haksız yere kullanıldığını, davalının ticaret unvanında da müvekkilinin tanınmış markası ile ticari unvanının asli unsuru olan “Jaguar” ibaresini aynen kullandığını, yine davalıların ürün, etiket ve tanıtım eşyası üzerinde “JAGCLUB” ibaresini kullandıklarını, bu ibarenin “Jaguar”markasıyla iltibas yaratacak şekilde ve bu markanın şöhretinden haksız istifade etmek, kazanç elde etmek amacıyla kullanıldığını, davalı şirketlerin “Jaguar” ibareli taklit malları “JAGCLUB” ibareli ambalaj, poşet ve benzeri malzemelerle, “JAGCLUB” markalı ürünleri de “Jaguar” ibareli ambalaj, poşet ve benzeri malzemelerle tüketiciye sunduklarını, bu şekilde “JAGCLUB” markasının “JAGUAR” marka serisine ait bir marka olduğu izlenimini yaratmaya çalıştıklarını, davalıların “JAGCLUB” ibaresini de alan adı olarak tescil ettirdiklerini ileri sürerek, davalıların müvekkilinin marka haklarına tecavüz fiillerinin durdurulmasını ve önlenmesini, davalıların sözkonusu fiillerinin ayrıca haksız rekabet teşkil ettiğinin tespiti ile durdurulması ve önlenmesini, “JAGUAR” markasının davalılar tarafından tescil ettirilen Jaguarcom.tr alan adında kullanılmasının önlenmesini, alan adlarının iptalini, davalıların fiillerinin ağır kusur teşkil etmesi nedeniyle 1000,00 TL manevi tazminat ile 5000,00 TL maddi tazminatın ve 3000,00 TL itibar tazminatının davalılardan dava tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte tahsilini, davalılardan Jaguar Giyim Sanayi ve Tic.Ltd.Şti.’nin unvanından “Jaguar” ibaresinin çıkarılmasını, davalıların “JAGCLUB” ibaresini kullanmalarının markaya tecavüz ve haksız rekabet oluşturduğunun tespiti ile bu fiillerinin durdurulmasını, önlenmesini ve “JAGCLUB COM. TR” adlı alan adının da iptalini, tecavüz konusu ürün imalinde kullanılan araç gereçlerle, tanıtım vasıtaları, etiket, broşür ve katalogların imhasını, verilecek kararın gazetede ilanını talep ve dava etmiştir. Davalılar vekili, “JAGUAR” markasının sadece otomobil markası olarak tanındığını, bunun dışında bir tanınmışlığının bulunmadığını, davacının müvekkili şirketlerin iştigal konusuna giren emtiadan Türkiye’de ürettiği ve pazarladığı bir malın olmadığını, müvekkillerinden zaptedilen ürünlerin ise davacıdan alınan veya siparişleri üzerine yapılan ürünler olduğunu, dolayısıyla ortada bir haksız rekabet veya markaya tecavüz bulunmadığını, müvekkili Jaguar Giyim San.Ltd.Şti.’nin tescilli ticaret unvanının silinmesi için davacının talepte bulunma hakkının olmadığını, “JAGCLUB” ibaresinin kullanılmasının da iltibas oluşturmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir. Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, davalılarca kullanılan “JAGUAR” ibaresinin davacının tescilli markası olduğu ve bu markanın yetkisiz bir şekilde davalılarca kullanıldığı, davalıların kullandığı diğer ibare olan “JAGCLUB”ın da internet alan adında tek başına, katalog, broşürler ile diğer ürünlerde ise “JAGUAR BAŞI” logosu ile birlikte kullanıldığı, her ne kadar tek başına “JAGCLUB” ibaresinin markaya tecavüz oluşturmadığı sanılmış ise de davacının tescilli markalarından olan ve ayırt edici işareti olarak kabul edilen JAGUAR BAŞI logosunun JAGCLUB ibaresiyle birlikte kullanılması durumunda bu markanın kullanıldığı ürünleri satın alan ya da bu markanın alan adında yer aldığı sitedeki ürünleri görüp inceleyen, talep eden, sipariş eden kimseler nazarında ürünlerin davacıdan kaynaklandığı, JAGCLUB markasının davacıya ait markalardan biri olduğu, bu markanın davacının ürünleri için “Jaguar Kulübü” anlamında ve davalı ürünlerinin bir göstergesi olarak algılanacağı, bu ürünlerin üreticisiyle davacı arasında işletmesel bir bağ bulunduğu, ürünlerin kaynağının davacı olduğu algılamasına yol açılacağı, böylece JAGCLUB ibaresinin JAGUAR BAŞI logosu ile birlikte kullanılmasının davacının JAGUAR ve “JAGUAR+şekil” biçimindeki markalarıyla karışıklık yaratmak ve davacı markasıyla çağrışım yapmak yoluyla markaya tecavüz oluşturduğu, davalıların her ikisinin de davacıya ait JAGUAR markalarını markasal biçimde ve yaygın şekilde kullandıkları sonucuna varılarak, davanın kısmen kabulü ile davalıların “JAGUAR” ve “JAGUAR ve ŞEKİL” markalarını satışa sundukları ürünlerde, reklam ve tanıtım malzemelerinde kullandıklarının tespitine, davalıların davacıya ait marka tescilinden kaynaklanan haklarına tecavüz oluşturan bu eylemlerinin durdurulmasına ve önlenmesine, bu eylemlerin aynı zamanda haksız rekabet teşkil ettiğinin tespitine, bu haksız rekabetin dahi durdurulmasına ve önlenmesine, www.jaguar.com.tr alan adının davalı Hasel Ayakkabıcılık şirketi tarafından kullanılmasının önlenmesine, bu şekilde yapılan marka tecavüzü ile haksız rekabete son verilmesine, davalıların eylemlerinin kusurlu olması ve davacının maddi zararı nedeniyle takdiren 5.000 TL maddi tazminat ile 3.000 TL itibar tazminatının dava tarihinden itibaren hesaplanacak reeskont faizi ile birlikte, takdiren 1.000 TL manevi tazminatın ise dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, davalılardan Jaguar Giyim Sanayi ve Ticaret Ltd.Şti.’nin ticaret unvanındaki Jaguar ibaresinin ticaret unvanından çıkarılmasına, davalıların “JAGCLUB” ibaresini “Jaguar Başı” logosu ile birlikte kullanmalarının da markaya tecavüz ve haksız rekabet oluşturduğunun tespitine, bu fiillerin durdurulmasına, önlenmesine, tecavüz konusu ürünlerin ambalaj ve tanıtım vasıtalarının, etiket, broşür ve kataloglarının toplatılarak imha edilmesine, idari işlem niteliğinde olması ve idarenin görev alanına girmesi nedeniyle Orta Doğu Teknik Üniversitesi Alan Adları Yönetimi tarafından tescil edilen www.jaguar.com.tr ve www.jagclub.com.tr alan adlarının terkinine dair talebin reddine, ancak www.jagclub.com.tr internet sitesine Türkiye'den erişimin engellenmesine ve ayrıca www.jagclub.com.tr adlı site içeriğinde jaguar markasının ve jaguar başı logosunun kullanılmasının engellenmesine, karar kesinleştiğinde karar özetinin masrafı davalılardan alınmak üzere ilanına karar verilmiştir. Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir. 1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalılar vekilinin aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen diğer temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir. 2-Dava, davalı şirketler tarafından davacıya ait “Jaguar” ibareli markalara yapılan tecavüzün önlenmesi, tazminat ve markaya yönelik tecavüz ile haksız rekabet teşkil eden eylemlerin ortadan kaldırılmasına yönelik diğer istemlere ilişkindir. Mahkemece, “JAGCLUB” ibaresinin Jaguar başı logosu ile birlikte kullanılmasının davacının “JAGUAR” ve “JAGUAR ve şekil” biçimindeki markalarıyla karışıklık yaratacağı, davacı markasıyla çağrışım yapmak yoluyla markaya tecavüz oluşturduğu, davalıların her ikisinin de davacıya ait “JAGUAR” markalarını markasal biçimde ve yaygın şekilde kullandıkları sonucuna varılarak, yazılı şekilde hüküm tesis edilmiştir.Ancak, davalılar tarafından dosyaya sunulan marka tescil belgeleri incelendiğinde “Jag Club” ibareli ve jaguar başı şeklini içeren işaretin davalılardan Hasel Ayakkabı San.ve Tic.Ltd.Şti. adına 25. sınıftaki ayak giysileri emtiasında işbu dava tarihinden önce 07.02.2002 tarihinden itibaren tescilli bulunduğu anlaşılmıştır. Mahkemece, bu husus üzerinde durulmamış, davalı Hasel Ltd.Şti.’ne ait sözkonusu marka tescilinin davaya etkisi incelenmemiştir. Bu durumda, davalılardan Hasel Ltd.Şti. adına yapılmış olan sözkonusu marka tescilinin davada ileri sürülen davalıların markaya tecavüz ve haksız rekabet eylemlerine ilişkin iddialar ve istemler yönünden davaya bir etkisinin bulunup bulunmadığının değerlendirilerek sonucuna göre davacının istemleri hakkında bir karar verilmesi gerekirken, anılan husus üzerinde durulmadan karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle davalılar yararına bozulması gerekmiştir. 3-Davacı vekilinin alan adlarının terkinine yönelik istemin mahkemece reddine ilişkin olarak verilen karara ilişkin olarak yaptığı temyiz istemine gelince; kabul şekline göre davacının alan adlarının terkinine dair istemi mahkemece sözkonusu hususun idari işlem niteliğinde olması ve idarenin görev alanına girmesi nedeniyle reddedilmiştir. Oysaki alan adının terkini işlemi idari bir işlem niteliğinde olmadığı gibi davada haksız rekabet hükümlerine dayanılmış olmasına göre de davacının isteminin TTK’nun 57/5. maddesi kapsamında koruma altında olduğu ve haksız rekabet oluşturduğu sonucuna varılan alan adının terkinine yönelik istemin aynı Kanun’un 58. maddesi uyarınca istenmesi mümkün bulunan haksız rekabetin neticesi olan maddi durumun ortadan kaldırılması kapsamında olduğunun anlaşılmasına göre alan adının terkinine mahkemece karar verilmesi mümkün olup, yazılı gerekçe ile bu yöndeki istemin reddine karar verilmesi doğru görülmediğinden kararın bu nedenle de kabul şekline göre davacı yararına bozulması gerekmiştir. SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalılar vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine; (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalılar vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın bu bentte açıklanan nedenlerle davalılar yararına, (3) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın bu bentte açıklanan nedenlerle de davacı yararına BOZULMASINA, takdir olunan 825,00 TL duruşma vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, ödedikleri temyiz peşin harcının isteği halinde temyiz edenlere iadesine, 01.12.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.