Yargıtay 14. Hukuk Dairesi · E. 2009/2725 · K. 2009/3782

(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2009/2725 E.  ,  2009/3782 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 10.12.2007 gününde verilen dilekçe ile geçit hakkı tesisi istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın reddine dair verilen 17.11.2008 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü: K A R A R Davacı 1405 parsel sayılı taşınmazının zorunlu geçit ihtiyacı bulunması nedeniyle davalıların maliki oldukları 1406 parsel sayılı taşınmaz aleyhine geçit hakkı tesisi isteminde bulunmuştur. Mahkemece, dava konusu taşınmazın batısından genel yola ulaşan kadastrol yol mevcut olduğundan davanın reddine karar verilmiştir. Hüküm davacı tarafından temyiz edilmiştir. Dava, Türk Medeni Kanununun 747. maddesine dayanılarak açılmış geçit hakkı kurulması istemine ilişkindir. Ülkemizde arazi düzenlenmesinin sağlıklı bir yapıya kavuşmamış olması ve her taşınmazın yol ihtiyacına cevap verilmemesi geçit davalarının nedenidir. Geçit hakkı verilmesiyle genel yola bağlantısı olmayan veya yolu bulunsa bile bu yol ile ihtiyacı karşılanamayan taşınmazın genel yolla kesintisiz bağlantısı sağlanır. Uygulama ve doktrinde genellikle bunlardan ilkine “mutlak geçit ihtiyacı” veya “geçit yoksunluğu”, ikincisine de “nispi geçit ihtiyacı” ya da “geçit yetersizliği” denilmektedir. Yargılama sırasında yapılan keşif sonrası sunulan 9.10.2008 tarihli bilirkişiler raporunda, pafta ve zemin uygun olmakla beraber dava konusu parselin batı sınırında bulunan ve kadastro paftasında yol olarak gösterilen kısmın zeminde dere yatağı olduğu ve çalılık ve muhtelif ağaçlarla örtülü olup yol olarak kullanılmasının mümkün olmadığı beyan edilmiş ve geçit hakkı tesis edilebilecek 4 seçenek belirlenmiştir. Mahkemece davanın reddine gerekçe gösterilen bu yolun davacı taşınmazının batı bitişiğinden başlayarak genel yola ulaşıncaya kadar tüm güzergahının bilirkişilere inceletilerek kesintisiz olarak aktif yol haline getirilip getirilemeyeceği ve mevcut durumun yola dönüşümü için yapılacak emek ve masrafın miktarı hesaplattırılarak külfetin katlanılır boyutta olup olmadığının tesbitinden sonra karar verilmesi gerekir. Anılan bu seçenek uygun ise buradan değil ise davacının zorunlu geçit ihtiyacı gözetilerek diğer seçenekler değerlendirilip karar verilmesi gerekir. Mahkemece açıklanan yönler gözetilmeksizin yukarıda açıklanan nedenlerle davanın reddedilmiş olması doğru olmamış kararın bozulması gerekmiştir. SONUÇ; Temyiz olunan kararın yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde yatırana geri verilmesine, 25.3.2009 tarihinde oybirliği ile karar verildi.