Yargıtay 9. Hukuk Dairesi · E. 2009/45327 · K. 2011/116

9. Hukuk Dairesi         2009/45327 E.  ,  2011/116 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :İş Mahkemesi DAVA : Davacı vekili, davacı işçinin iş sözleşmesinin geçerli neden olmadan feshedildiğini belirterek, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 18-21. maddeleri uyarınca feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini istemiştir. Yerel mahkeme, davanın kabulüne karar vermiştir. Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü: Y A R G I T A Y K A R A R I Davacı vekili hem davalı ..., hem de davacının işvereni olan ... İLİ SOSYAL VE YARD. VE DAY. VAKFI’NI davalı göstererek, davacı işçinin iş sözleşmesinin geçerli neden olmadan feshedildiğini belirterek, 4857 sayılı İş Kanunu’nun 18-21. maddeleri uyarınca feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı Vakıf vekili, davacının Devlet Bakanlığının sokakta yaşayan çocukların sokaktan kurtarılması projesi sebebi ile geçici olarak Bakıcı anne olarak işe alındığını, Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü'ne bağlı bulunduğu Bakanlıkça kadro tahsis edilip personel alındığından artık hizmetine ihtiyaç kalmamış olması sebebiyle işten çıkarıldığını, davanın reddi gerektiğini savunmuştur. Mahkemece davalı gösterilen Valilik Makamının işveren sıfatı olup olmadığı üzerinde durulmadan, davacı ile davalı vakfın 6'şar aylık 2'den fazla iş sözleşmesi akdettikleri, yapılan işin devamlılık gerektirmesi gözönüne alındığında iş sözleşmesinin belirsiz süreli olduğu, feshin geçerli nedene dayanmadığı gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir. Bir davanın tarafları (veya taraflardan biri) o davada gerçekten (davacı veya davalı olarak) taraf sıfatına sahip değilse, mahkeme, taraf sıfatına haiz olmayan kişi yönünden, dava konusu hakkın esası (mevcut olup olmadığı) hakkında inceleme yapıp karar veremez. Mahkeme, davanın sıfat (husumet) yokluğundan reddine karar verir. Kimin işçi ve işveren olduğu, İş Kanunu'nun kapsamında bulunduğu, maddi hukuk sorunu olup, husumet çerçevesinde "sıfat"a ilişkin bu sorunun hâkim tarafından kendiliğinden "resen" nazara alınması gerekir. Dosya içeriğine göre davacının bakıcı anne olarak yenilenen sözleşmeler ile davalı Vakıf tarafından işe alındığı, Valilik makamının onay makamı olduğu, davacının işverenin tüzel kişiliğe sahip davalı vakfın olduğu, Valilik makamının işverenlik sıfatının bulunmadığı anlaşıldığından, mahkemece ... yönünden husumet nedeni ile davanın reddi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi hatalı bulunmuştur. Davacının iş sözleşmesinin davalı Vakıf tarafından hizmetine ihtiyaç kalmadığı gerekçesi ile feshedilmiştir. Yenilenen sözleşmeler ile belirsiz süreli iş sözleşmesi ile çalışan davacının iş sözleşmesinin geçerli nedenle feshedildiğini ispat yükü işverendedir. Davalı işveren geçerli feshi kanıtlayamadığı gibi yargılama aşamasında dayanılan norm kadro standartlarının belirlenmesine ilişkin esaslarda da “cetvelden fazla personelin bulunması halinde mevcut personelin görevine devam edeceği, ancak kadro standartlarına düşene kadar eleman alınmayacağı, geçici personelin görev süresinin işletme faaliyeti ile sınırlı olduğu, faaliyetin sona ermesi halinde iş sözleşmesinin feshedileceği” düzenlenmesin yer verildiği, bu açıdan da feshin geçerli nedene dayanmadığı anlaşılmaktadır. 4857 sayılı İş Yasasının 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir. HÜKÜM: Yukarda açıklanan gerekçe ile; 1. Mahkemenin kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA, 2. Davalı ... yönünden davanın husumet nedeni ile REDDİNE 3. Davalı ... İLİ SOSYAL VE YARD. VE DAY. VAKFI yönünden davanın KABUL ile a) Feshin GEÇERSİZLİĞİNE ve davacının İŞE İADESİNE, b) Davacının yasal süre içinde başvurusuna rağmen davalı işverence süresi içinde işe başlatılmaması halinde ödenmesi gereken tazminat miktarının davacının kıdemi, fesih nedeni dikkate alınarak takdiren davacının 4 aylık brüt ücreti tutarında BELİRLENMESİNE, c) Davacı işçinin işe iadesi için işverene süresi içinde müracaatı halinde hak kazanılacak olan ve kararın kesinleşmesine kadar en çok 4 aya kadar ücret ve diğer haklarının davalıdan tahsilinin GEREKTİĞİNE, 4. Davalı Vakıf harçdan muaf olduğundan harca hükmedilmesine yer olmadığına, peşin harcın istek halinde davacıya iadesine, 5.Davacının yaptığı harçlar hariç 57.20 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, davalının yaptığı yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, 6.Karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre 1.100,-TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 7. Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde ilgilisine iadesine, Kesin olarak 24.1.2011 gününde oybirliği ile karar verildi.