Yargıtay 9. Hukuk Dairesi · E. 2009/46712 · K. 2012/7561

9. Hukuk Dairesi         2009/46712 E.  ,  2012/7561 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :İş Mahkemesi DAVA :Davacı, kıdem ve ihbar tazminatı ile genel tatil ücreti, fazla çalışma ücreti, bayram ücreti ve izin ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.Yerel mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır. Hüküm süresi içinde davalılardan Çukurova Devlet Hasnaseni avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü: Y A R G I T A Y K A R A R I A) Davacı İsteminin Özeti: Davacı, iş sözleşmesinin gerekçe gösterilmeksizin işverence feshedildiğini ileri sürerek, kıdem ve ihbar tazminatı ile genel tatil ücreti, fazla mesai ücreti, bayram ücreti ve izin ücreti alacaklarını istemiştir. B) Davalıların Cevaplarının Özeti: Davalı ... Baştabipliği,davacının ihale ile temizlik işini alan diğer davalı şirketin işçisi olduğunu, kendilerinin ihale suretiyle iş alan bu firmaların üst işvereni olmadığını bu nedenle davanın husumet nedeniyle reddini istemiştir. C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti: Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak,davalıların iş sözleşmesini fesihte haksız oldukları gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. D) Temyiz: Kararı davalı ... Baştabipliği temyiz etmiştir. E) Gerekçe: 1-Davalı ... Baştabipliği'nin aşağıda gösterilen bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine, 2-Taraflar arasındaki uyuşmazlık,günlük çalışma süresinden ara dinlenmesinin düşülüp düşülmeyeceği noktasında toplanmaktadır. İşçinin günlük iş süresi içinde kesintisiz olarak hiç ara vermeden çalışması beklenemez. Gün içinde işçinin yemek, çay, sigara gibi ihtiyaçlar sebebiyle ya da dinlenmek için belli bir zamana ihtiyacı vardır. Ara dinlenme 4857 sayılı İş Kanununun 68. inci maddesinde düzenlenmiştir. Anılan hükümde ara dinlenme süresi, günlük çalışma süresine göre kademeli bir şekilde belirlenmiştir. Buna göre dört saat veya daha kısa süreli günlük çalışmalarda ara dinlenmesi en az onbeş dakika, dört saatten fazla ve yedibuçuk saatten az çalışmalar için en az yarım saat ve günlük yedibuçuk saati aşan çalışmalar bakımından ise en az bir saat ara dinlenmesi verilmelidir. Uygulamada yedibuçuk saatlik çalışma süresinin çok fazla aşıldığı günlük çalışma sürelerine de rastlanılmaktadır. İş Kanununun 63. üncü maddesi hükmüne göre, günlük çalışma süresi onbir saati aşamayacağından, 68. inci maddenin belirlediği yedibuçuk saati aşan çalışmalar yönünden en az bir saatlik ara dinlenmesi süresinin, günlük en çok onbir saate kadar olan çalışmalarla ilgili olduğu kabul edilmelidir. Başka bir anlatımla günde onbir saate kadar olan çalışmalar için ara dinlenmesi en az bir saat, onbir saat ve daha fazla çalışmalarda ise en az birbuçuk saat olarak verilmelidir. İşçi, ara dinlenme saatinde tamamen serbesttir. Bu süreyi işyeri içinde ya da dışında geçirebilir. İşyerinde geçirmesi ve bu süre içinde çalışmaya devam etmesi durumunda ara dinlenmesi verilmemiş sayılır. Ancak işçi işyerinde kalsa bile, ara dinlenmesi süresini serbestçe kullanabilir, bu süre içinde çalışmaya zorlanamaz. Ara dinlenmesi için ücret ödenmesi gerekmez. Ancak, bu süre işçiye dinlenme zamanı olarak tanınmamışsa, işçinin normal ücretinin ödenmesi gerekir. Bu sürenin haftalık 45 saati aşan kısmını oluşturması halinde ise, zamlı ücret ödenmelidir. Ara dinlenme süreleri kural olarak aralıksız olarak kullandırılır. Ara dinlenmesinin kullandırılması zorunlu ise de, bunun kullanılacağı zamanı belirlemek işverenin yönetim hakkıyla ilgilidir. İşçilerin tamamı aynı anda ara dinlenme zamanını kullanılabileceği gibi, belli bir plan dahilinde sırayla kullanmaları da mümkündür. Ancak ara dinlenme süresinin, işe, ara dinlenme süresi kadar geç başlama veya aynı süreyle erken bırakma şeklinde kullandırılması doğru olmaz. Ara dinlenme süresinin günlük çalışma içinde belli bir zamanda amaca uygun şekilde kullandırılması gerekir (Yargıtay 9.HD. 17.11.2008 gün 2007/35281 E, 2008/30985 K.). İş Kanununa İlişkin Çalışma Süreleri Yönetmeliğinin 3. üncü maddesinin ikinci fıkrasında, ara dinlenmelerinin iklim, mevsim, yöredeki gelenekler ve işin niteliğine göre yirmidört saat içinde kesintisiz oniki saat dinlenme süresi dikkate alınarak verileceği hükme bağlanmıştır. Değinilen maddenin birinci fıkrasında ise, ara dinlenme süresinin çalışma süresinden sayılmayacağı açıklanmıştır. Somut olayda,yerel mahkeme tarafından hükme esas alınan bilirkişi raporunda, işçinin günlük çalışma süresinden ara dinlenme süresi düşülmemiştir. Yukarıda açıklanan yasal düzenlemeleri ve Dairemizin ilke kararında da açıkça belirtildiği üzere, işçinin günlük çalışma süresine göre belirlenecek olan ara dinlenme sürelerinin,günlük çalışma süresinden düşülmemesi hatalıdır. 3-Kabule göre de; kısa kararda gösterilmeyen, ancak gerekçeli kararın 6 numaralı bendinde belirtilen yargılama giderlerinin miktarlarının yazılmaması da hatalıdır. F) Sonuç: Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 07.03.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.