Yargıtay 7. Hukuk Dairesi · E. 2009/4691 · K. 2010/2595

7. Hukuk Dairesi         2009/4691 E.  ,  2010/2595 K. "İçtihat Metni" Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay'ca incelenmesi davalı hazine tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, dosya incelendi, dosyadaki belgeler okundu. Tetkik hakiminin açıklamaları dinlendi. Gereği görüşüldü: Kadastro sırasında 151 ada 469 parsel sayılı 12529,68 m2 yüzölçümündeki taşınmaz 4753 sayılı Yasa uyarınca oluşturulan tapu kaydına dayanılarak davalı hazine adına tespit edilmiştir. Davacı ... bağışlamaya ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak dava açmıştır. Mahkemece davanın kabulüne, dava konusu taşınmazın davacı ... adına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı hazine tarafından temyiz edilmiştir. Mahkemece 4753 ve 5618 sayılı Yasalar uyarınca hazine adına oluşan tapu kaydının oluştuğu dönemden önce zilyet davacı ... yararına 3402 sayılı Kadastro Kanununun 46/1 maddesi hükmünde öngörülen kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile taşınmaz edinme koşullarının gerçekleştiği gerekçe gösterilerek hüküm kurulmuş ise de yapılan araştırma, uygulama hüküm vermeye yeterli değildir. Dava ve temyiz konusu 151 ada 469 parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitine dayanak yapılan ve davalı hazine adına oluşan 8.4.1967 tarih 337 sayılı tapu kaydı ve dayanağı haritanın kapsamında kaldığı, mahkemece yapılan keşif, uygulama, toplanıp değerlendirilen delillerle belirlenmiştir. Esasen yanlar arasında bu konuda bir uyuşmazlık bulunmamaktadır. Uyuşmazlık hazine tapusunun oluştuğu dönemden önce adına tescil kararı verilen zilyet davacı yararına 3402 sayılı Kadastro Kanununun 46/1 maddesi hükmünde öngörülen şekilde taşınmaz üzerinde kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile taşınmaz edinme koşullarının gerçekleşip, gerçekleşmediği ve taşınmazın zilyetlikle iktisabının mümkün bulunup bulunmadığının belirlenmesinden ibarettir. Belirtmelik tutanağı bilirkişileri taşınmaz başında dinlenerek bu konuda kendilerinden olaylara dayalı bilgi alınmamış, bu yolla hükme dayanak yapılan keşifte dinlenen yerel bilirkişi ve tanık sözleriyle tutanak bilirkişilerinin beyanları arasındaki çelişki duraksamasız giderilmemiştir. Bilgisine başvurulan bilirkişi ve tanıkların sözleri saik ve sebebi belli olmayan, olaylara dayanmayan soyut nitelikteki sözlerden ibaret kalmıştır. Dava ve temyize konu taşınmazın güney ve batı sınırında bulunan 151 ada 527, 521 ve 522 parsel sayılı taşınmazların tespitine esas alınan tapu kayıtları taşınmaz yönünü mera okumaktadır. Taşınmazın bulunduğu bölgede 4753 ve 5618 sayılı Yasa uyarınca mera tahsisi yapıldığı dosya içeriği ile belirlenmiş, ancak uyuşmazlığın sağlıklı bir çözüme ulaştırılabilmesi için öncelikle yöntemine uygun şekilde mera araştırması yapılmamış, taşınmazın 4753 ve 5618 sayılı Yasa uyarınca mera tahsis haritası kapsamında kalıp kalmadığı, öncesinin geleneksel biçimde kullanılagelen mera olup olmadığı gereği gibi araştırılmamıştır. Mera tahsisi yapılmamış ise aynı doğrultudaki araştırmanın dava sonucunda yararı olmayan taşınmazın bulunduğu köye komşu belde yada köyler halkından seçilecek yaşlı, yansız yerel bilirkişi ile aynı yöntemle seçilecek tanıklar aracılığıyla taşınmazın öncesinin bilinmeyen bir zamandan beri geleneksel biçimde kullanılagelen kamu malı niteliğinde mera olup olmadığı yönünde yapılacak araştırma ve soruşturma ile belirlenmesi zorunludur. O halde sağlıklı bir sonuca varılabilmesi için yöreyi iyi bilen elverdiğince yaşlı, yansız yerel ve uzman bilirkişi ile tarafların aynı yöntemle gösterecekleri tanıklar, hazine tapusunun temelini oluşturan belirtmelik tutanağı bilirkişileri ile kadastro tespit tutanağı bilirkişileri hazır olduğu halde taşınmaz başında yeniden keşif yapılmalı, yerel bilirkişi ve tanıklardan dava konusu taşınmaz üzerinde sürdürülen zilyetliğin başlangıç günü, süresi, sürdürülüş biçimi hakkında olaylara dayalı bilgi alınmalı, hazine tapusunun temelini oluşturan belirtmelik tutanağı bilirkişileri taşınmaz başında ayrı ayrı dinlenerek keşifte dinlenen bilirkişi ve tanık sözleri arasında aykırılık bulunduğu takdirde çelişki giderilmeli, ayrıca kadastro tespit tutanağı bilirkişileri de taşınmaz başında ayrı ayrı dinlenerek yerel bilirkişi ve tanık sözleri arasındaki çelişki giderilmeli, dava konusu taşınmaza dıştan komşu taşınmazların tespit tutanakları ve dayanakları kayıtlar ile yerel bilirkişi ve tanık sözleri denetlenmeli, taşınmazın mera tahsis haritası kapsamında kalıp kalmadığı, mera tahsis haritasının kapsamı dışında kaldığı takdirde öncesinin geleneksel biçimde kullanılagelen mera olup olmadığı belirlenmeli, bundan sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna uygun bir karar verilmelidir. Mahkemece bu hukuksal olgular gözardı edilerek eksik araştırma ve soruşturma ile hüküm kurulması isabetsiz olduğu gibi, kabule göre de; taşınmazın davacıya annesi... tarafından 10 yıl önce bağışlandığı gözönüne alınarak... hakkında 3402 sayılı Kadastro Kanununun 14. maddesi hükmündeki kısıtlamalara göre kendisi veya varsa mirasçıları adına kayıtsız ve belgesizden kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği yoluyla başkaca taşınmaz mal tespit yada tescil edilip edilmediği Kadastro Müdürlüğü, Tapu Sicil Müdürlüğü ve Hukuk Mahkemeleri Yazı İşleri Müdürlüklerinden ayrı ayrı sorulup saptanmaması dahi isabetsiz, davalı hazinenin temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün BOZULMASINA, 28.04.2010 gününde oybirliği ile karar verildi.