Yargıtay 14. Hukuk Dairesi · E. 2009/5602 · K. 2009/7856

(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2009/5602 E.  ,  2009/7856 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 15.07.2004 gününde verilen dilekçe ile tapu kaydındaki "balık avlanma hakkı" şerhinin terkini istenmesi üzerine yapılan muhakeme sonunda; davanın kabulüne dair verilen 18.09.2008 günlü hükmün Yargıtayca, duruşmalı olarak incelenmesi avalılar ... ... ve ... ... ... ile ... ... tarafından istenilmekle, tayin olunan 23.06.2009 günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden ... ... ve ... ... ... vekili Av.... ile karşı taraftan davacı Hazine vekili Av.... geldiler. Açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelenlerin sözlü açıklamaları dinlendi. DuruŞmanın bittiği bildirildi. ... karara bırakıldı. Bilahare dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü: K A R A R Davacı Hazine, 40 ada 26 parsel numaralı deniz vasıflı taşınmazın tapu kaydında davalılar murisleri yararına yazılı bulunan “Balık avlanma hakkı” şerhinin terki isteminde bulunmuştur. Mahkemece, balık avlanma olanağının kalmadığı, avlanma imkansızlığı nedeniyle TMK’nun 785/1 maddesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Hükmü, davalılardan ... ile ... ve ... .temyiz etmiştir. Dava konusu davacı Hazine adına kayıtlı taşınmazın tapu kaydında “...volisi” adıyla müstakil ve daimi hak niteliğinde irtifak hakkının (balık avlanma hakkı) davalılar murisleri adına kayıtlı olduğu anlaşılmaktadır. 4722 sayılı Türk Medeni Kanununun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun’un ayni haklar başlıklı 18. maddesinde “Eski hukuka göre kurulmuş olup da, Türk Kanunu Medenisinin yürürlükte bulunduğu zamanda varlıklarını korumuş olan ayni haklar, Türk Medeni Kanununun yürürlüğe girdiği tarihten sonra da varlıklarını sürdürürler. Bu haklardan Türk Medeni Kanunu uyarınca kurulması mümkün olmayanlar, tapu kütüğünün beyanlar sütununa yazılır” hükmünü taşımaktadır. 1380 sayılı Su Ürünleri Kanunu’nun “Özel mülkiyetteki dalyan ve voli yerleri ile bunların kamulaştırılması” başlıklı 12. maddesi gereğince “Medeni Kanunun yürürlüğe girmesinden evvel sahipleri adına tapuya tescil edilmiş olan dalyan ve voli yerleri (Olağanüstü sebeplerin devam ettiği müddet içindeki inkıtalar hariç olmak üzere) sahipleri tarafından bizzat veya kiraya verilmek suretiyle devamlı olarak 5 sene işletilmediği veya terk edildiği takdirde kamulaştırılır.” denilmektedir. Bu kanun hükümleri yanında TMK’nun 783. maddesine göre de; irtifak hakkı, tapu sicilindeki tescilin terkini veya yüklü ya da yararlanan taşınmazın yok olmasıyla sona erer. Somut olaya gelince; dava konusu 40 ada 26 parsel numaralı deniz vasıflı taşınmazın bu niteliğinin ortadan kalkmaması nedeniyle ancak kamulaştırma bedeli bilirkişilere tespit ettirilerek, belirlenen bedelin depo edilmesi sonrasında terkin isteminin kabulü gerekirken, bedel depo edilmeden yazılı gerekçe ile hüküm tesisi doğru olmamıştır. Karar açıklanan nedenle bozulmalıdır. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalılar ... ile ... ... ve ... ... ...’in temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, istek halinde yatırılan peşin harcın yatırana iadesine, 625 TL Yargıtay duruşma vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılar ... ... ve ... ... ...’e verilmesine, 23.06.2009 tarihinde oybirliği ile karar verildi.