Yargıtay 1. Hukuk Dairesi · E. 2009/6158 · K. 2009/7197

1. Hukuk Dairesi         2009/6158 E.  ,  2009/7197 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : MARMARİS 1. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ TARİHİ : 23/10/2007 Taraflar arasındaki davadan dolayı Marmaris 1. Asliye Hukuk Hakimliğinden verilen 23.10.2007 gün ve  243-263 sayılı  hükmün onanmasına ilişkin olan 2.3.2009 gün ve  1191-2566 sayılı kararın düzeltilmesi süresinde davacı vekili tarafından istenilmiş olmakla, dosya incelendi gereği görüşülüp düşünüldü: Dava, çekişmeli taşınmazın kıyı-kenar çizgisine göre kıyıda kaldığı iddiasına dayalı tapu iptal ve sicilin kütükten terkini isteğine ilişkindir. Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş hüküm davacı ve bir kısım davalılar tarafından temyiz edilerek, karar Dairece kabul edilen bölüm yönünden özel mülke konu olamayacağı ve hakkında sicil oluşturulamayacağı gözetilmek suretiyle tapunun iptali ile yetinilmesi gerektiği gerekçesiyle bozulmuş, bozmaya uyularak verilen karar tekrar davacı ve davalı F.. tarafından temyiz edilmiş ve karar Dairece onanmış olup, davacı Hazine tarafından karar düzeltme isteğinde bulunulmuştur. Dosya içeriğine ve toplanan delillere göre; çekişme konusu taşınmazın kadastro tespitinin 27.07.1990 tarihinde yapıldığı, 14.05.1991'de kesinleştiği ve davanın 16.4.2003 tarihinde açıldığı anlaşılmaktadır. Her nekadar, nizalı taşınmazın kıyı-kenar çizgisi içinde kalan bölümü devletin hüküm ve tasarrufu altında ve kamu malı niteliğinde özel mülkiyete konu olamayacak (Anayasanın 43, 3402 Sayılı Kadastm Yasasının 16/C , 3621 Sayılı Yasanın 4. maddesi gereğince) yerlerden olduğu keşfen saptanmış ise de; 25.2.2009 tarihinde kabul edilip, 14.3.2009 tarihinde yürürlüğe giren 5841 Sayılı Yasanın 2. maddesi ile 3402 Sayılı Yasanın 12. maddesinin 3. fıkrasına eklenen "bu hüküm iddia ve taşınmazın niteliğine yahut Devlet ve diğer kamu tüzel kişileri dahil tarafların sıfatına bakılmaksızın uygulanır" ve 3. maddesi ile eklenen geçici 10. maddesinin" bu kanunun 12. maddesinin 3. fıkrası hükmü devletin hüküm ve tasarrufu altında olduğu iddiası ile yürürlük tarihinden önce açılmış ve henüz kesin hükme bağlanmamış olan davalarda dahi uygulanır” şeklindeki yasal düzenleme gözetildiğinde kadastro tespitinin kesinleştiği tarih olan 14.5.1991 ile davanın açıldığı tarih arasında 3402 Sayılı Yasanın  12.maddesinde sözü edilen 10 yıllık hak düşürücü sürenin geçmiş olduğu sabittir. Hemen belirtilmelidir ki; kural olarak sonradan yürürlüğe giren yasa hükümlerinin ve İçtihadı Birleştirme Kararlarının kazanılmış hak (usulü müktesep hak) ilkesinin 28.6.1960 tarih, 21/9 Sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı gereğince istisnai niteliği gereği kesin hüküm halini almamış eldeki davalarda da gözetilmesi ve uygulanması gerekeceği tartışmasızdır. Öte yandan, yürürlüğe konulan hükümler kamu düzeniyle ilgili bulunduğundan ve re'sen gözetilmesi gerektiğinden somut olayda, aleyhe bozma yasağı ilkesinin de uygulanma yeri bulunmadığı izahtan varestedir. Hal böyle olunca; mahkemece kurulan hüküm onama tarihi itibarıyla doğru olmakla beraber sonradan yürürlüğe giren ve kesin hüküm halini almamış eldeki davalara da uygulanacağı öngörülen yukarıda değinilen 5841 Sayılı Yasa düzenlemeleri karşısında davacının karar düzeltme isteğinin HUMK'nun 440 maddesi gereğince kabulüne,dairenin 02.03.2009 tarih 2009/1191 E. 2009/2566 K sayılı kararının ortadan kaldırılmasına yerel mahkemenin 23.10.2007 tarih 2007/243 E.2007/263 K sayılı kararının anılan yasa hükümleri doğrultusunda bir karar verilmesi için HUMK'nun 428.maddesi gereğince BOZULMASıNA, 22.6.2009 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.