Yargıtay 21. Hukuk Dairesi · E. 2009/6177 · K. 2010/4830

(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2009/6177 E.  ,  2010/4830 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :İş Mahkemesi Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 1982 yılından itibaren çalıştığının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici nedenlere göre davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine, 2-Davacı, davalıya ait köyde bulunan ... İlköğretim Okulunda hizmetli olarak, 1982 yılından itibaren hizmet akdine dayalı olarak sürekli çalıştığının tespitini istemiştir. Mahkemece,istemin kısmen kabulü ile davacının davalı Köy Tüzel Kişiliği nezdinde 01.01.1986-15.05.2007 tarihleri arasında sürekli çalıştığının tespitine karar verilmiş ise de,davacının 2005 yılından önce geçen çalışmalarının tam gün çalışma olduğunun kabulüne ilişkin varılan bu sonuç dosya da ki delillere ve kapsama göre aşağıda belirtilen yönlerden eksik incelemeye dayalı olduğundan usul ve yasaya uygun değildir. Gerçekten, bu tür hizmet tespitine yönelik davaların kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay’ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir. Yasal dayanağı dava tarihinde yürürlükte olan 506 sayılı Yasanın 79, (5510 Sayılı Yasanın 86.) maddesi olan bu tür davalarda öncelikle davacının çalışmasına ilişkin belgelerin, işveren tarafından verilip verilmediği yöntemince araştırılmalıdır. Bu koşul oluşmuşsa işyerinin o dönemde gerçekten var olup olmadığı kanun kapsamında veya kapsama alınacak nitelikte bulunup bulunmadığı eksiksiz bir şekilde belirlenmeli, daha sonra çalışma iddiasının gerçeğe uygunluğu özel bir duyarlılıkla araştırılmalıdır. Çalışma olgusu her türlü delille ispatlanabilirse de çalışmanın konusu, niteliği başlangıç ve bitiş tarihleri hususlarında tanık sözleri değerlendirilmeli ve dinlenen tanıkların davacı ile aynı dönemlerde çalışan işyerinde kayıtlı bordro tanıkları yada komşu ve yakın işyerlerinde çalışan kayıtlı tanıklar olması sağlanarak çalışma olgusu hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak şekilde belirlenmelidir. Bu yön, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 16.9.1999 gün 1999/21-510-527, 30.6.1999 gün 1999/21-549-555, 5.2.2003 gün 2003/21-35-64, 15.10.2003 gün 2003/21-634-532, 3.11.2004 gün 2004/21-480-579, 2004/21-479-578 ve 1.12.2004 gün 2004/21-629 sayılı kararlarında da vurgulanmıştır. Dosyada ki bilgi ve belgelerden,davacının ,davalı köyde bulunan ilk okulunun temizlik,kışın soba yakma gibi hizmetlerini karşılamak üzere ücretinin köy tüzel kişiliği tarafından karşılanmaya başladığı 1986 yılından itibaren çalışmaya başladığı bu çalışmasının ,köyde bulunan okulun iki derslik iken 1998 yılında beş dersliğe çıkartılana kadar 1986-1998 tarihleri arasında kalan ve okulların açık olduğu dönemler de part-time,1998 ila davacının Köy Tüzel Kişiliğine ait plaj tesislerinde de çalıştırılmaya başlandığı 2005 yılına kadar da okulların açık olduğu günlerde beş derslik olan okulda tam gün çalıştığı sonucu oluştuğu halde davacının 2005 yılından önce okulların açık olduğu günler dışında kalan tüm sürelerde tam gün çalışmasına ilişkin varılan sonucunun bu yönden eksik incelemeye dayalı olduğu açıktır. Yapılacak iş,yukarıda açıklandığı şekilde inceleme yapılmakla birlikte, davacının çalışmalarının geçtiği davalı köyde bulunan okulun 1986 yılından itibaren açık olduğu günler Milli Eğitim Bakanlığından sorulduktan sonra okulun 1998 yılında beş derslik haline gelmeden önceki süreler yönünden okulların açık olduğu günlerde iş yeri ve iş niteliği gibi hususlar dahi dikkate alınarak part-time çalışıp çalışmadığını çalışmış ise bu süreler karşılığı hizmet süresini yeniden belirlemek ve belirlenen süreler karşılığı çalışmanın,1998 ila 2005 yılları arasında kalan süreler yönünden ise de okulların resmi olarak açık olduğu günler de tam gün süre ile çalıştığının kabulü ile bu çalışma tarihlerini de açıkça belirledikten sonra 2005 yılı ile 15.05.2007 tarihleri arasında muhtarlik nezdinde plaj tesislerinde sürekli çalışmaya başladığı tarih dahi belirlendikten sonra da bu süreler yönünden de sürekli çalışmanın kabulüne karar vermekten ibarettir. Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önün de tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır. SONUÇ:Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 26.04.1010 gününde oybirliğiyle karar verildi