Yargıtay 21. Hukuk Dairesi · E. 2009/7019 · K. 2009/9471

(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2009/7019 E.  ,  2009/9471 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :İş Mahkemesi Davacı,ilk kesinti tarihini takip eden aybaşından itibaren 2003 tarihine kadar tarım ... sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi. K A R A R 1-Dosyadaki yazılara toplanan delillere hükmün dayandığı kanuni gerektirici nedenlere göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine, 2-Dava, davacı murisinin 1996 yılından 2003 yılına kadar tarım ... sigortalısı olduğunun tesbiti istemine ilişkindir. Mahkemece istemin kabulü ile davacı murisinin 1995 yılından 2004 yılına kadar tarım ... sigortalılığının tesbitine karar verilmiştir. DavAnın, yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım ... hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre, sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 58 yaşını dolduran kadınlarla, 60 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım ... sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır. Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek ...’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. ...’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre, kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan ... ekicileri İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir. Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır. Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının sattığı ürün bedelinden tarım ...'a ilk prim kesintisinin 1995 yılı ürün bedelinden 21.05.1996 tarihinde Tekel tarafından yapıldığı, ayrıca 1999,2000,2001,2002,2003,2004 yıllarında da kesinti yapıldığı, 1995, 1997, 1998 yıllarında kesinti yapılmadığı, ziraat odası kaydının ve tarım kooperatif kayıtlarının,506 sayılı Yasaya tabi sigortalılığının araştırılmadığı, 1479 sayılı Yasa kapsamındaki ... dosyasının getirtilmediği görülmektedir. Mahkemece davacı murisinin sigortalılık başlangıcının 1996 yılında yapılan ilk prim kesintisini takip eden aybaşı olan 01.06.1996 tarihinden itibaren başlatılması gerekirken talepte aşılarak 1995 yılı olarak belirtilmesi, davacının 2003 yılına kadar sigortalılığının tesbitini talep etmesi karşısında talep aşılarak 2004 yılına kadar sigortalılığın tesbitine karar verilmesi, harçtan muaf olan davalı Kuruma harç giderinin yükletilmesi, prim kesintisi yapıldığına dair belge bulunmayan 1995,1997,1998 yılları ile ilgili 2926 sayılı Yasa'nın 10.maddesinde belirtilen kayıtlar araştırılmadan karar verilmesi doğru görülmemiştir. Yapılacak iş; davacıya talebini açıklatmak,506 sayılı Yasa kapsamında sigortalı olup olmadığını davalı Kurumdan sormak, 1479 sayılı Yasa kapsamındaki ... dosyasını getirtmek,1995,1997,1998 yıllarına ilişkin dönemde, davacıya varsa ürün sattığı kişi, kurum ve kuruluşları açıklattırmak, buralardan ürün bedellerinden prim kesintisi yapılıp yapılmadığını sormak, yapılmış ise belgelerini getirtmek,1999 yılında yapılan kesintinin tarihini sormak ,murisin ziraat odası kaydını ve kooperatif kaydını araştırmak ve 2926 sayılı kanunun 10.maddesinde belirtildiği üzere tüm deliller birlikte değerlendirilmek suretiyle davacının talebini aşmayacak şekilde ve davalı Kurumun harçtan muaf olduğunu da gözeterek sonucuna göre karar vermektir. Yukarıda belirtilen maddi ve hukuki olgular dikkate alınmaksızın mahkemece eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır. SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 23.06.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.