Yargıtay 21. Hukuk Dairesi · E. 2009/7231 · K. 2010/5535

(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2009/7231 E.  ,  2010/5535 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :... Mahkemesi Davacı, 1.7.1994- dava tarihleri arası tarım bağkur sigortalısı olduğunun tespiti ile 5510 sayılı yasadan yararlandırılması ile emekliliğine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir. Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi. K A R A R Dava, davacının sattığı ürün bedelinden yapılan prim kesintilerinin nazara alınarak 01.07.1994 tarihinden dava tarihine kadar Tarım ... sigortalısı olduğunun,5510 sayılı Yasadan yararlandırılmak sureti ile emeklilik tarihinin tespiti istemine ilişkindir.. Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir. Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79. maddesine koşut geçmiş tarım ... hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kuruma başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan yasanın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 58 yaşını dolduran kadınlarla, 60 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım ... sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır. Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan, resen tescil başlığını taşıyan 9. maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren üç ay içinde Kuruma kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurumca resen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36. maddesi kapsamında Kurumun prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2. madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek Sosyal Güvenlik Kurumu’na ödenmesi halinde kayıt ve tescil için Kuruma başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. Sosyal Güvenlik Kurumu’nun ... bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı resen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği resen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. Ayrıca, 2926 sayılı Yasa’nın 10. maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde valilik, kaymakamlık, özel idare, belediye, muhtarlık ve nüfus idareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan ... kooperatifleri ile birliği, Türkiye Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir. Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır. Somut olayda davacının dava konusu yaptığı dönem içinde ilk olarak 20.05.1994 tarihinde sattığı süt ürünü bedelinden Tarımsal Kalkınma Kooperatifi tarafından prim kesintisinin yapıldığı,zirai taşınmaz kayıtlarının olduğu ,Ziraat Odası kaydının 2003 yılından itibaren devam ettiği, Tarım Kredi Kooperatifi ve Tarımsal Kalkınma Kooperatifi kayıtlarının bulunmadığı, diğer zirai kooperatiflerde kaydının bulunup bulunmadığı araştırılmaksızın sonuca gidildiği dosya içeriğinden anlaşılmaktadır. Yapılacak ...; davacının ... Kooperatif kaydı, Tarım Satış Kooperatif kaydı, ... kayıtlarının bulunup bulunmadığını araştırmak kaydı varsa bunları değerlendirmek, dosya içindeki deliller dışında başka delil bulunamaz ise 20.05.1994 tarihli prim kesintisi dikkate alınarak davacı talebi ile bağlı olarak 01.07.1994-31.12.1994 tarihleri arasındaki tarihlerde 2926 sayılı Yasa kapsamında Tarım ... sigortalısı olduğunun tesbitine karar vermekten ibarettir. Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır. SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 10.05.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.