Yargıtay 21. Hukuk Dairesi · E. 2009/8756 · K. 2010/6379

(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2009/8756 E.  ,  2010/6379 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :İş Mahkemesi Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 1.3.1998-20.6.2006 tarihleri arasında çalışmış olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi. K A R A R Dava, davacının 01.03.1998-20.06.2006 tarihleri arasında davalıya ait işyerinde geçen ve Kuruma bildirilmeyen çalışmalarının tesbiti istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kabulü ile davacının 01.03.1998-20.06.2006 tarihleri arasında davalı ... Sitesi D Blok yöneticiliğinde kapıcı olarak asgari ücretle çalıştığının tesbitine,diğer hizmetleri ile birleştirilmesine karar verilmiştir. Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı yasanın 79. maddesi bu tip hizmet tesbiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir. Bu tür davalarda öncelikle davacının çalışmasına ilişkin belgelerin işveren tarafından verilip verilmediği yöntemince araştırılmalıdır. Bu koşul oluşmuşsa işyerinin gerçekten var olup olmadığı kanun kapsamında veya kapsama alınacak nitelikte bulunup bulunmadığı eksiksiz bir şekilde belirlenmeli daha sonra çalışma olgusunun varlığı özel bir duyarlılıkla araştırılmalıdır. Çalışma olgusu her türlü delille ispat kazanabilirse de çalışmanın konusu niteliği başlangıç ve bitiş tarihleri hususlarında tanık sözleri değerlendirilmeli, dinlenen tanıkların davacı ile aynı dönemlerde işyerinde çalışmış ve işverenin resmi kayıtlara geçmiş bordro tanıkları yada komşu işverenlerin aynı nitelikte işi yapan ve bordrolarına resmi kayıtlarına geçmiş çalışanlardan seçilmesine özen gösterilmelidir. Bu tanıkların ifadeleri ile çalışma olgusu hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek şekilde belirlenmelidir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 16.9.1999 gün 1999/21-510-527,30.6.1999 gün 1999/21-549-555- 3.11.2004 gün 2004/21- 480-579 sayılı kararları da bu doğrultudadır. Dosyadaki kayıt ve belgelerden;işe giriş bildirgesinin verilmediği, davalı işverene ait işyerinin 01.10.2006 tarihinde 506 sayılı Yasa kapsama alındığı,davacının eşi ile yapılmış tarihsiz kira sözleşmesine göre hizmet ve temizlik karşılığı davacının eşi ... ile kira sözleşmesi yapıldığı,davacının eşi ...’a bahçe ve apartman temizliği,su kanalı açılması v.s. işler için ödemeler yapıldığı, davacının eşinin 01.01.2002 tarihinde SSK'dan emekli olduğu belirtilmiş isede nerede hangi saatler içinde çalıştığının tesbit edilmediği, bir kısım tanıkların davacının 2-3 gün temizliğe gittiğini beyan ettikleri, dolayısıyla çalışmanın part-tıme olup olmadığı ve kapıcılık hizmetinin davacı tarafından mı eşi tarafından mı yapıldığının açıklığa kavuşturulmadığı, dinlenen tanıkların beyanlarının davacının çalışmasının konusu, niteliği, başlangıç ve bitiş tarihleri hususlarında hüküm kurmaya elverişli olmadığı anlaşılmaktadır. Yapılacak iş: dava konusu çalışmanın kapıcılık hizmeti olduğu göz önünde bulundurularak, davacının eşinin çalışma süreleri ve emeklilik tarihi dikkate alınarak SSK’lı olarak çalıştığı dönemde mesai saatleri dışında part-tıme olarak kapıcılık hizmetini yapıp yapmadığı,davacının 2-3 gün temizliğe gittiğe halde kapıcılık hizmetini nasıl yaptığı ve kapıcılık hizmetinin fiilen kim tarafından yerine getirildiği irdelenmeli,soruşturma genişletilerek yeniden davalı apartmanda uzun süre ikamet edenler, komşu apartmanda uzun yıllar oturanlar veya komşu yada yakın yerlerde çalışanlar dinlenerek çalışma olgusu,çalışmanın niteliği,başlangıç ve bitiş tarihleri hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek şekilde belirlenmelidir. Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır. SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalılardan Özkanlar Sitesi D Blok Yöneticiliğine iadesine, 03.06.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.