Yargıtay 4. Hukuk Dairesi · E. 2010/3423 · K. 2011/3285

4. Hukuk Dairesi         2010/3423 E.  ,  2011/3285 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi Davacı ... tarafından, davalı ... aleyhine 17/05/2006 gününde verilen dilekçe ile manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kabulüne dair verilen 29/09/2009 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü. 1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir. 2-Diğer temyiz itirazına gelince; dava, davalı köy muhtarının keyfi uygulamaları ve haksız şikayeti nedeni ile kişilik haklarına saldırıdan dolayı uğranılan manevi zararın ödetilmesi istemine ilişkindir. Yerel mahkemece istemin bir bölümü kabul edilmiş; karar, davalı tarafından temyiz olunmuştur. Dosyadaki iddia, savunma ve kanıtlardan; yerel seçimlerde kendisini desteklemeyen davacının evine köy tüzel kişiliğine ait arazi içerisinden geçerek giden yolu kapatacak biçimde arazinin etrafını tel örgü ile çevirip yol güzergahına zeytin fidanı diken davalının, yerinden sökülen zeytin fidanlarının davacı tarafından sökülüp atıldığı iddiası ile suç duyurusunda bulunduğu; evini köy yoluna bağlayan yol davalı tarafından kapatılan ve hakkındaki suç duyurusu yönünden takipsizlik kararı verilen davacının, davalı muhtarın keyfi uygulamalarının ve haksız yere şikayette bulunmasının kişilik haklarına zarar verdiğini belirterek, davalının manevi tazminat ile sorumlu tutulmasını istediği anlaşılmaktadır. Borçlar Yasası'nın 47. maddesi gereğince yargıcın, özel durumları göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği para tutarı adalete uygun olmalıdır. Takdir edilecek bu tutar, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir işlevi (fonksiyonu) olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi malvarlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek tutar, var olan durumda elde edilmek istenilen doyum (tatmin) duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22/06/1966 gün ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel durum ve koşullar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden yargıç, bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde nesnel (objektif) ölçülere göre uygun (isabetli) bir biçimde göstermelidir. Dava konusu olayın gelişim biçimi, tarafların ekonomik ve sosyal durumları ile yukarıdaki ilkeler gözetildiğinde, davacı yararına takdir edilen 5.000,00 TL manevi tazminat fazladır. Daha alt düzeyde manevi tazminat takdir edilmek üzere kararın bozulması gerekirse de belirlenen bu yanılgının giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden Hukuk Usulü Muhakemeleri Yasası'nın 438/7. maddesi gereğince, davacı yararına 2.500,00 TL manevi tazminat takdir olunmak suretiyle, kararın düzeltilerek onanması uygun görülmüştür. SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda (2) sayılı bentte gösterilen nedenlerle hüküm fıkrasının manevi tazminat takdirine ilişkin 1 nolu bendinde yer alan "...5.000,00..." biçimindeki sayı dizisinin silinerek yerine "...2.500,00..." sayı dizisinin yazılmasına; yargılama giderine ilişkin 2 nolu bendinde yer alan "...93,53..." ve "...187,07..." biçimindeki sayı dizilerinin ayrı ayrı silinerek yerlerine sırası ile "...46,77..." ve "...233,83..." sayı dizilerinin yazılmasına; harç alınmasına ilişkin 3 nolu bendinin silinerek yerine 3 nolu bent olarak "3-Kabul edilen tutar üzerinden hesaplanan 135,00 TL karar harcı davacıdan alınan 202,50 TL peşin harçtan indirilerek fazla alınan 67,50 TL'nin karar kesinleştiğinde ve isteği durumunda davacıya geri ödenmesine, davacı tarafından karşılanan 135,00 TL harç tutarının davalıdan alınıp davacıya verilmesine," biçimindeki tümcenin yazılmasına; taraflar yararına avukatlık ücreti takdirine ilişkin 4 ve 5 nolu bentlerinde yer alan "...600.00..." ve "...1.200.00..." biçimindeki sayı dizilerinin ayrı ayrı silinerek yerlerine sırası ile "...575,00..." sayı dizilerinin yazılmasına; öteki temyiz itirazlarının ilk bentteki nedenlerle reddiyle kararın düzeltilmiş bu biçiminin ONANMASINA ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 28/03/2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.