Yargıtay 10. Hukuk Dairesi · E. 2011/14010 · K. 2012/17556

10. Hukuk Dairesi         2011/14010 E.  ,  2012/17556 K. "İçtihat Metni" Mahkemesi :İş Mahkemesi No :959-254 Dava, 1479 sayılı Kanun kapsamında Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi. Davanın yasal dayanaklarından olan 1479 sayılı Kanun’un 24’üncü maddesi uyarınca; anılan kanun kapsamındaki Bağ-Kur sigortalılığının temel ve ön koşulu “kendi nam ve hesabına bağımsız çalışma” olup, aynı Kanun’un (a) ve (b) bentlerinde “gelir vergisi mükellefi olanların mükellefiyetlerini gerektiren faaliyetlerine son verdikleri”, “gelir vergisinden muaf olanlar ile vergi kaydı bulunmayanların Esnaf ve Sanatkârlar sicilinden veya kanunla kurulu meslek kuruluşlarındaki üye kayıtlarının silindiği” tarihten itibaren zorunlu Bağ-Kur sigortalılıklarının sona ereceği öngörülmekte ise de; gelir vergisi, meslek kuruluşu ve Esnaf Sanatkârlar sicili kayıtları, sigortalıların gerek kendi nam ve hesabına kazanç temini için bağımsız çalışmalarının varlığı ve başlangıcı, gerekse sona erdiği tarih bakımından yasal karine teşkil etmektedir ve aksinin taraflarca ispatı mümkündür. Somut olayda; davacının, 01.03.1981 – 28.12.1981 ve 05.07.1992 – 11.08.2000 tarihleri arasında vergi kaydı, 26.06.1992 – 15.08.2005 tarihleri arasında ...Şoförler ve Otomobilciler Odası ve 28.12.1992 – 15.08.2005 tarihleri arasında da Esnaf ve Sanatkârlar Sicil kaydı bulunmaktadır. 01.03.1981 tarihinden başlayan vergi kaydının bitiş tarihi belirtilmediğinden söz konusu vergi kaydına istinaden 01.04.1998 intikalli bildirge ile davacının 22.03.1985 tarihinden itibaren 1479 sayılı Kanun kapsamında Bağ-Kur tescili yapılmıştır. Sigortalılığı uyuşmazlık konusu yapılmadan devam ederken, davalı Kurum tarafından 2006 yılında yapılan işlemle sigortalılığı yeniden düzenlenerek; herhangi bir vergi, oda veya sicil kaydı bulunmadığından sigorta başlangıcı 26.06.1992 tarihine çekilerek, öncesindeki sigortalılığı iptal edilmiştir. Bunun üzerine açtığı eldeki davada; davacı, 01.03.1981 – 04.06.1998 tarihleri arasında 1479 sayılı Kanun kapsamında Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesini istemiş, Mahkeme, davacının iyiniyetle prim ödediğinden ve primlerin davalı Kurum tarafından kullanıldığından bahisle davanın kısmen kabulü ile; davacının 22.03.1985 – 26.06.1992 tarihleri arasında sigortalı olduğunun tespitine karar vermiştir. Ancak, uyuşmazlığa ve kabule konu 22.03.1985 – 26.06.1992 tarihleri arasındaki döneme ait sigorta primlerinin 1998 yılından sonra icra tehdidi altında ve af kanununa tabi olmaksızın ödendiğinin anlaşılması ve davacının anılan dönemde kendi nam ve hesabın çalışmasını ispat edememesi nedeniyle, primlerin sonradan geçmişe yönelik olarak ödenmiş olması sigortalılık hakkı kazandırmayacağından; davanın reddi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır. SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 05.10.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.