Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · E. 2011/14543 · K. 2012/21063

11. Hukuk Dairesi         2011/14543 E.  ,  2012/21063 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :SULH HUKUK MAHKEMESİ Taraflar arasında görülen davada Trabzon 2. Sulh Hukuk Mahkemesi’nce verilen 04/05/2011 tarih ve 2009/671-2011/456 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili ve davalı Çedaş vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü: Davacı vekili, müvekkili kurumun mülkiyetinde bulunan enerji nakil hatlarından, müvekkili kurumun muvafakatinin alınması ve hat katılım payı ödenmesi koşuluyla elektrik dağıtımı yapan kuruluşlarca üçüncü kişilere müstakil abonelikler tesis edilebileceğini, müstakil aboneliklerle enerji nakil hatlarının kullanılması karşılığında müvekkili kurumun yönetim kurulunca belirlenen tarifeye göre hesaplanan hat katılım payının ve bakım işletme masraflarının müvekkili kuruma ödenmesinin gerektiğini, bu kapsamda Gümüşhane Kuşakkaya TV istasyonundan davalı ÇEDAŞ aracılığı ile hat katılım payı ve bakım işletme masrafı ödenmeksizin diğer davalı ... firmasına 01.10.2004-30.07.2008 tarihleri arasında müvekkilinin bilgisi dışında yasal prosedüre uyulmaksızın müstakil abonelik tesis edildiğini belirterek şimdilik KDV hariç 4.324,00 TL'nın 01.10.2004 tarihinden itibaren hesaplanacak reeskont faizi ve diğer ferileri ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir Davalı ÇEDAŞ vekili, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını ve zamanaşımına uğradığını, söz konusu enerji nakil branşman hatlarının bir kısmının müvekkili tarafından diğer abonelere elektrik enerjisi sağlamak için kullanıldığını, bu hatların bakım ve onarımlarının müvekkili tarafından gerçekleştirildiğini ve karşılığında davacıdan bedel talep edilmediğini, söz konusu hatların davacıya ait olduğunun da kanıtlanmadığını, müvekkilinin davacıya hat katılım payı ödemek zorunda bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir. Diğer davalı vekili, davanın reddini istemiştir. Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasındaki sözleşme uyarınca, davalı ÇEDAŞ'ın davacıya ait enerji nakil hattından kendisine şebeke tesis etmesi ve bu tesisten başka aboneleri yararlandırması nedeniyle Elektrik Tarifeleri Yönetmeliği'nin 13. maddesi kapsamında davacıya hat katılım payını ödemekle yükümlü bulunduğu, dosyada mevcut tip protokol ve yıllara ait ücret tariflerine göre hat katılım payı ve bakım işletme masrafı olarak davacının talep ettiği bedelin kabul edilmesi gerektiği, davalı yayın kurulu ile ÇEDAŞ arasında sözleşme bulunması dolayısıyla yayın kuruluşunun davacı kuruma karşı sorumlu tutulamayacağı gerekçesiyle davanın ÇEDAŞ yönünden kabulüne, davalı ... (Eko TV Yayıncılık A.Ş.) yönünden reddine karar verilmiştir. Kararı, davacı vekili ve davalı ÇEDAŞ vekili temyiz etmiştir. 1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, davalı ÇEDAŞ'ın dava konusu enerji nakil hatlarını davacı dışındaki abonelerine elektrik sağlamak için kullanmasına, bu kapsamda davalının sorumluluğunun kanundan doğmasına ve Elektrik Tarifeleri Yönetmeliği'nin 13. maddesi kapsamında davalı ... (Eko TV Yay. A.Ş.)'e işbu davada husumet düşmemesine göre, davalı ÇEDAŞ vekilinin zamanaşımı ve yetkiye yönelik temyiz itirazları ile davacının husumete yönelik temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir. 2-Dava, davacıya ait enerji nakil hatlarının, davacıya katılım payı ile işletme ve bakım bedeli ödenmeksizin davalı ÇEDAŞ tarafından kullanıldığı iddiasına dayalı alacak istemine ilişkin olup yukarıda yapılan özetten de anlaşılacağı üzere davacı taraf kendi mülkiyetinde bulunan enerji nakil hatlarının, davalı ÇEDAŞ tarafından bedeli ödenmeksizin kullanıldığını ileri sürmüş, davalı ÇEDAŞ vekili ise söz konusu hatların bir kısmının müvekkili tarafından diğer abonelere elektrik enerjisi sağlamak için kullanıldığını kabul etmiştir. 01.03.2003 tarihine kadar yürürlükte bulunan Elektrik Tarifeleri Yönetmeliği'nin 13. maddesinde "Teşekkül veya şirket, abonenin hizmetlerini aksatmamak koşuluyla; abonenin mülkiyetindeki branşman çıkışından bir başka istek sahibine elektrik satabilir. Abone mülkiyetindeki branşman hattından, teşekkül veya şirketin abonesi olarak enerji alacak bir başka abone, teşekkül veya şirketin o yıla ait enerji nakil hattı kilometrik birim fiyatına göre hesaplanan hat katılım bedelini branşman hattı sahibine ödemek zorundadır." denildikten sonra aynı yönetmeliğin 19. maddesinde bu bedelin ne şekilde tespit edileceği düzenlenmiştir. 01.03.2003 tarihinde yürürlüğe giren Enerji Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği'nin 8. maddesinde de benzer şekilde düzenleme yapılmış ve hat katılım bedelinin hangi kriterlere bağlı olarak belirleneceği ayrıntılı şekilde gösterilmiştir. Açıklanan yönetmelik hükümleri karşısında, davacıya ait enerji nakil hatlarının davalı tarafça kullanıldığı da uyuşmazlık konusu olmadığından davacının söz konusu enerji nakil hatlarının kullanılması karşılığında katılım payı istemesi mümkün olup esasen bu husus mahkemenin de kabulündedir. Somut olayda, hükme esas alınan bilirkişi raporunda, abonelere ait enerji nakil hatlarının yeni bir abone tarafından kullanılması halinde eski aboneye ödenmesi gereken hat katılım payı bedelinin davalı tarafça belirlenmediği, davacı kurumun yönetim kurulu kararı ile belirlediği hat katılım bedelinin hangi esaslara dayandığının belirsiz olduğu açıklandıktan sonra, ek bilirkişi raporu ile davacı kurumun yönetim kurulu tarafından oluşturulan tip protokol ve ilgili yıllara ait ücret tarifeleri üzerinden yapılan hesaplamada davacının talep edebileceği hat katılım payı ve işletme bakım masrafları tutarının 4.324,00 TL olduğu belirtilmiştir. Denetime açık olmayan işbu rapor, hüküm kurmaya yeterli bulunmamaktadır. O halde mahkemece, öncelikle davalı ÇEDAŞ'ın dava konusu hat katılım bedelini belirleyip belirlemediğinin tespit edilmesi, şayet belirlenmemiş ise yukarıda anılan yönetmelik hükümlerindeki kıstaslar dikkate alınmak suretiyle uzman bir bilirkişi kurulundan davaya konu hat katılım bedelinin tespiti konusunda ayrıntılı ve denetime elverişli rapor alınması ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde eksik incelemeye dayalı olarak hüküm tesisi doğru olmamış, hükmün davalı yararına bozulması gerekmiştir. 3-Ayrıca, dava konusu edilen katılım payı ve bakım gideri alacağı bakımından davalı ÇEDAŞ'tan faiz istenebilmesi için öncelikle davalı ÇEDAŞ'ın temerrüde düşürülmesi gerekmektedir. Buna göre davacının bu yandaki temyiz itirazları değerlendirilerek ve usulüne uygun bir temerrüdün varlığı araştırılarak hasıl olacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, hükmün davacı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir. 4-Bozma sebep ve şekline göre, davalı vekilinin vekalet ücretine ilişkin temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir. SONUÇ: Yukarıda açıklanan (1) nolu bentte yazılı nedenlerle davalı ÇEDAŞ vekilinin zamanaşımı ve yetkiye yönelik temyiz itirazları ile davacının husumete yönelik temyiz itirazlarının reddine, (2) nolu bentlerde yazılı nedenlerle kararın davalı yararına BOZULMASINA, (3) nolu bentte yazılı nedenlerle kararın davacı yararına BOZULMASINA, (4) nolu bentte yazılı nedenlerle, davalı vekilinin vekalet ücretine ilişkin temyiz itirazının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, aşağıda yazılı bakiye 2.75 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davacıdan alınmasına, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz eden davalıya iadesine, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz eden davacıya iadesine, 18.12.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.