Yargıtay 21. Hukuk Dairesi · E. 2011/15535 · K. 2011/12758

(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2011/15535 E.  ,  2011/12758 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi Davacı,1.3.1995-1.6.2004 tarihleri arasında tarım ... sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi. KARAR 1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalı Kurumun bütün temyiz itirazlarının, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine, 2-Dava; davalı kurumun yarattığı muarazanın meni ile, davacının 1.5.1998-31.12.1998 tarihleri arasında Tarım ... sigortalısı olduğunun tespitini istemiştir. Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile davacının 1.5.1998-31.12.1998 tarihleri arasında Tarım ... sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmiştir. Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş Tarım ... hizmetlerinin tespitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan Yasa’nın 5. maddesi ile 7. maddede belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 58 yaşını dolduran kadınlarla, 60 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından Tarım ... sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır.Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek ...’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için Kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. ...’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan ... Ekicileri İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.... Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir. Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır. Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının Kuruma 1.6.2004 tarihi itibariyle kayıt ve tescil edildiği, 26.01.2000 tarihinden itibaren ziraat odasına kayıtlı olduğu, 16.10.2000 tarihinden itibaren kooperatif kaydı bulunduğu,zirai taşınmazlarının bulunduğu, muhtar beyanı ve kolluk araştırmasından davacının geçimini çiftçilikle sağladığı anlaşılmaktadır.Kırşehir ... Fabrikası’nın 15.6.2011 tarihli cevabi yazısında davacının sattığı ürün bedelinden 29.4.1998 ve 31.3.2009 tarihlerinde prim kesintisi yapıldığının bildirilmiş olmasına rağmen, Kırşehir ... Fabrikası’nın 14.3.2011 tarihli yazısında davacının sattığı ürün bedelinden 1997,2003 ve 2004 yıllarında prim kesintisi yapıldığının bildirildiği görülmüştür. Mahkemece, Kırşehir ... Fabrikası’nın 15.6.2011 ve 14.3.2011 tarihli yazıları arasındaki çelişki araştırılmadan karar verilmiş olması isabetsiz olmuştur.Yapılacak iş, Kırşehir ... Fabrikisı’ndan davacının teslim ettiği ürün bedellerinden yapılan kesintilere ilişkin belgelerin aslının getirtilerek, prim kesintisilerinin tarihlerinin kesin olarak saptanması ve tüm deliller birlikte değerlendirilmek suretiyle sonuca gitmekten ibarettir. Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular nazara alınmaksızın yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır. SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 8.12.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.