Yargıtay 14. Hukuk Dairesi · E. 2011/2284 · K. 2011/3529

(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2011/2284 E.  ,  2011/3529 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 12.10.2005 gününde verilen dilekçe ile geçit hakkı istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 27.04.2010 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi bir kısım davalılar vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü: K A R A R Dava, Türk Medeni Kanununun 747.maddesine dayalı geçit irtifakı tesisi istemine ilişkindir. Mahkemece, 21 sayılı parsel yararına 25, 26 ve 28 sayılı parseller üzerinden geçit tesis edilmiştir. Hükmü, 28, 26 ve 25 sayılı parsellerin bir kısım malikleri temyiz etmiş, karar Dairemizin 05.11.2009 tarihli ilamıyla ve ilamda belirtilen nedenlerle bozulmuştur. Mahkemece bozmaya uyulmuş, bozmadan önceki hükümde gösterilen yerler üzerinden davacının 21 sayılı parseli yararına geçit kurulmuştur. Hükmü, 25, 26 ve 28 sayılı parsellerin bazı malikleri temyiz etmiştir. Dosyada bulunan krokide, davacının maliki olduğu 21 sayılı parselin mutlak geçit ihtiyacı içerisinde olduğu izlenmektedir. Ne var ki, geçit ihtiyacı içerisinde bulunan parsel malikinin bu ihtiyacını mülkiyet ve yol durumuna göre en uygun komşuya, bu şekilde ihtiyacın karşılanmaması halinde geçit tesisinden en az zarar görecek olana yöneltmesi gerekir. Zira geçit hakkı taşınmaz mülkiyetini sınırlayan bir irtifak hakkı olmakla birlikte, özünü komşuluk hukukundan alır. Bunun doğal sonucu olarak yol saptanırken komşuluk hukuku ilkeleri gözetilmelidir. Geçit gereksiniminin nedeni, taşınmazın niteliği ile bu gereksinimin nasıl ve hangi araçlarla karşılanacağı davacının sübjektif arzularına göre değil, objektif esaslara uygun olarak belirlenmeli, taşınmaz mülkiyetinin sınırlandırılması konusunda genel bir ilke olan fedakârlığın denkleştirilmesi prensibi dikkatten kaçırılmamalıdır. Mahkemece geçit kurulan taşınmazlardan 25 sayılı parsel 636 m2, 26 sayılı parsel 989 m2, 28 sayılı parsel ise 3326 m2 yüzölçümündedir. Görülüyor ki, 28 sayılı parsele nazaran kurulan geçitten 25 ve 26 sayılı parseller en fazla zarar görecek olanıdır. Başka bir deyişle, 3326 m2 yüzölçümündeki 28 sayılı parsel yüzölçümü itibariyle, kurulacak geçitten 25 ve 26 sayılı parsellere göre daha az etkilenecektir. O yüzden mahkemece, bilirkişinin 28 sayılı parsel üzerinden verilmesi olası geçit güzergahından davacının 21 sayılı parseline geçit tesisi gerekirken, istemin yazılı olduğu şekilde hükme bağlanması, geçit irtifakına ilişkin genel ilkelere uygun düşmemiştir. Karar, açıklanan nedenle bozulmalıdır. SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın istek halinde yatıranlara iadesine, 21.03.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.