Yargıtay 8. Hukuk Dairesi · E. 2011/2498 · K. 2012/1767

8. Hukuk Dairesi         2011/2498 E.  ,  2012/1767 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi DAVA TÜRÜ : Tapu iptali ve tescil ... ve ... ile ... ve müşterekleri aralarındaki tapu iptail ve tescil davasının reddine dair Safranbolu Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 22.06.2010 gün ve 339/213 sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davacılar vekili tarafından süresinde istenilmiş olmakla dosya incelendi gereği düşünüldü: KARAR Davacılar vekili, dava konusu 124 ada 36, 118 ada 96, 119 ada 6, 260 ada 22, 281 ada 4, 306 ada 27 ve 318 ada 6 parsel sayılı taşınmazların tarafların kök murisi olan İbrahim Büyükakın tarafından, Safranbolu Noterliğinin 13.09.1966 tarih ve 836 yevmiye numaralı düzenleme şeklindeki mirasçılık nasbı sözleşmesi ile davacıların yakın murisi İsmail Büyükakın'a temlik edildiği ve taşınmazların eklemeli olarak 30 yıldır vekil edenlerinin zilyetliğinde bulunduğu halde kadastro sırasında kök muris İbrahim Büyükakın adına tespit ve tescil edildiğini açıklayarak, tapu kayıtlarının iptali ile vekil edenlerinin adına tescil edilmesini istemiştir. Davalılar İsmail ve ... vekili, davacıların taleplerinin zamanaşımına uğradığını, davacıların dayandığı sözleşmenin şahsi hak doğurduğunu ve sadece bakım alacaklısı olan davacıların yakın murisinin dava açma hakkının bulunduğunu, bu nedenle davacıların aktif taraf ehliyetinin bulunmadığını, kök murisin yaptığı tasarrufun gizli bağış niteliğinde ve muvazaalı olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir. Davalı ..., yargılama oturmalarına katılmamış ve davaya cevap vermemiştir. Öteki davalılar, davanın reddine karar verilmesini savunmuşlardır. Mahkemece, dava konusu 124 ada 36 parsel sayılı taşınmazın kadastro tutanağının kesinleştiği tarihten dava tarihine kadar 3402 sayılı Kadastro Kanununun 12/3. maddesinde öngörülen hak düşürücü süre dolmuş olduğundan; nizalı diğer parseller bakımından ise, sözleşmenin tarafı olan davacıların yakın murisi İbrahim Büyükakın’ın dava konusu taşınmazlarda malik olabilmesi için kadastro tespit tarihi itibariyle adına zilyetlikle mülk edinme koşullarının gerçekleşmiş olması ya da tescil davası açmak suretiyle taşınmazların adına tapuya bağlatması gerektiği, mülkiyet belgesi olmayan vergi kayıtlarının zilyetlikle birleşmediği taktirde değer kazanamayacağı ve kazandırıcı zilyetlik gereğince malik olunabilmesi için iyi niyet şartının dahi aranmayacak olması sebebiyle tapuda kayıtlı olmayan taşınmazlar hakkında yapılacak ölünceye kadar bakma sözleşmesinin bu niteliği taşımayacağı, kadastro tespitlerinden 20 yıllık mülk edinme koşullarını sağlayacak süreden önce vefat eden muris tarafından noterlik sözleşmesinin düzenlendiği, iştirak halinde malik bulunan mirasçılar tarafından sürdürülen zilyetliğin de tüm mirasçılar adına sürdürülecek olması sebebiyle, dava konusu taşınmazları kapsadığının kabul edilemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Hüküm, davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir. Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamından; dava konusu 124 ada 36 parsel sayılı taşınmazın 05.10.1994 tarihinde yapılan kadastro çalışmaları sırasında tarafların kök murisi İbrahim Büyükakın adına tespit edildiği ve tespitin 08.11.1996 tarihinde kesinleşmesiyle tapu kaydının oluştuğu; eldeki davanın ise, 3402 sayılı Kadastro Kanununun 12/3.maddesinde belirtilen 10 yıllık hak düşürücü sürenin kaçırılmasından sonra 05.11.2008 tarihinde açıldığı anlaşıldığından, davacılar vekilinin anılan parsel bakımından yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddi ile mahkeme hükmünün usul ve yasaya uygun bulunan 124 ada 36 parsel sayılı taşınmaza ilişkin bölümünün ONANMASINA, Davacılar vekilinin nizalı diğer parsellere yönelik temyiz itirazlarına gelince; bu yerlerin kök muris İbrahim Büyükakın'a ait olduğu ve Safranbolu Noterliği'nde düzenlenen 13.09.1966 tarihli ve 876 yevmiye numaralı sözleşme ile kök murisin tüm menkul ve gayrimenkul mallarını davacıların yakın murisi İsmail Büyükakın'a ölünceye kadar bakma sözleşmesi ile temlik ettiği anlaşılmaktadır. Borçlar Kanununun 511, 514 ve 515. maddeleri uyarınca, bakım alacaklısı sağlığında bakım koşulunun yerine getirilmediğinden bahisle sözleşmenin iptaline yönelik dava açmadığı taktirde, onun ardılı olan mirasçılar bu gerekçeyle dava açamazlar. Somut olaya gelince, dava konusu taşınmazların öncesinde tapusuz olduğu tartışmasızdır. Bu kapsamda davacıların dayandıkları sözleşme ile zilyetliklerinin örtüşmesi gerekir. Bir başka anlatımla, dava konusu taşınmazların sözleşme tarihinden tespit tarihlerine kadar aralıksız ve çekişmesiz olarak malik sıfatıyla bakım alacaklısı İsmail Büyükakın'ın veya mirasçıları olan davacıların zilyetliğinde bulunması gerekir. Ne var ki, mahkemece dava konusu taşınmazlar üzerindeki zilyetlik durumu araştırılmamıştır. Hal böyle olunca, mahkemece yapılacak iş; taraflara zilyetlik konusunda varsa tüm delillerini ve tanıklarını bildirmeleri için usulüne uygun süre ve imkan verilmesi, belirlenen yerel bilirkişi listesinde yer alan kişiler ile taraf tanıklarının HMK.nun 240, 243 ve 259. maddeleri uyarınca davetiye ile keşif yerine çağrılarak, aynı Kanunun 259/2 ve 290/2. (HUMK.259) maddeleri hükümleri uyarınca mümkün olduğunca taşınmaz başında yapılacak keşifte dinlenilmeleri, özellikle 13.09.1966 tarihinden itibaren dava konusu taşınmazlarda zilyetliğin kim ya da kimlerde olduğunun tespit edilmesi, beyanları arasında aykırılık çıktığı takdirde aynı Kanunun 261/1. (HUMK.265) maddesi hükmü gözönünde tutularak çelişkinin giderilmesine çalışılması, ondan sonra iddia ve savunma çerçevesinde tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre hüküm tesisi gerekir. Mahkemece, bu açıklamalar kapsamında değerlendirme yapılarak karar verilmesi gerekirken eksik incelemeyle yazılı gerekçe ile karar verilmesi doğru olmamıştır. Tüm bu açıklamalar nedeniyle davacılar vekilinin yerinde görülen temyiz itirazlarının kabulü ile usul ve kanuna aykırı bulunan hükmün; 118 ada 96, 119 ada 6, 260 ada 22, 281 ada 4, 306 ada 27 ve 318 ada 6 parsel sayılı taşınmazlara ilişkin hüküm bölümlerinin 6100 sayılı HMK.nun Geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK.nun 428.maddesi uyarınca BOZULMASINA ve 18,40 TL peşin harcın istek halinde temyiz eden davacılara iadesine 13.03.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.