Yargıtay 21. Hukuk Dairesi · E. 2011/4465 · K. 2011/3666

(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2011/4465 E.  ,  2011/3666 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :İş Mahkemesi Davacı, 1.8.1998- 1.7.2010 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi. K A R A R 1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici nedenlere göre davalı Kurum vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddine; 2-Davacı vekilinin temyiz itirazlarına gelince; Dava, davacının 01.08.1998 tarihinden 01.07.2010 tarihine kadar 2926 sayılı Yasa'ya tabi Tarım Bağ-kur sigortalılı olduğunun tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kısmen kabülü ile davacının 01.08.1998-31.12.2001; 01.03.2010-01.07.2010 tarihleri arasında 2926 Sayılı Yasa kapsamında Tarım Bağ-Kur sigortalı olduğunun tespitine karar verilmiştir. Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş Tarım Bağ-Kur hizmetlerinin tespitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kuruma başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 58 yaşını dolduran kadınlarla, 60 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından Tarım Bağ-Kur sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır. Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kuruma kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurumca resen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek Bağ-Kur’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için Kuruma başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. Bağ-Kur’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı resen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği resen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, Tarım Satış Kooperatifler Kanununa göre kurulan Pancar Ekicileri İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir. Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır. Somut olayda,davacının teslim ettiği ürün bedellerinden 31.07.1998 tarihinde Bağ-Kur prim kesintisi yapıldığı, 1999, 2000, 2001 ve 2010 yıllarında da pirim kesintisi bulunduğu 06.04.2007-07.04.2007 tarihleri arasında 2 gün 506 sayılı Yasa’ya tabi zorunlu sigortalı olarak çalıştığı, 16.03.1994 tarihinden itibaren Ziraat Odasında kaydı bulunduğu, Kooperatif kaydının bulunmadığı dosyadaki bilgi ve belgelerden anlaşılmaktadır. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Ziraat Odası kaydı tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesidir. Bu nedenle oda kaydına göre tarımsal faaliyet kanıtlandığından, mahkemece davacının 2007 yılında kısa süreli 506 sayılı Yasa kapsamında çalışması dışlanarak ilk prim kesintisinin yapıldığı 31.07.1998 tarihini takip eden ay başı olan 01.08.1998 tarihinden itibaren 01.10.2007 tarihine kadar 2926 sayılı Yasa'ya tabi Tarım Bağ-kur sigortalı olduğunun tespitine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır. SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 18.04.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.