Yargıtay 18. Hukuk Dairesi · E. 2011/4972 · K. 2011/6882

(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2011/4972 E.  ,  2011/6882 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, irtifak kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın irtifak hakkının idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir. Y A R G I T A Y K A R A R I Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü: Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasal gerektirici nedenlere ve özellikle kanıtların takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre sair temyiz itirazları yerinde değildir. Ancak; 1-2942 sayılı Yasanın 4650 sayılı Yasa ile değişik 11. maddesinin son fıkrası uyarınca ve Yargıtayın yerleşmiş uygulamalarına göre kamulaştırma yoluyla daimi irtifak hakkı kurulması nedeniyle taşınmaz malda oluşacak değer düşüklüğü oranının (dolayısıyla kamulaştırma bedelinin) saptanmasında taşınmaz malın cinsi (arsa veya arazi olması) ve yüzölçümü ile irtifak hakkının kurulduğu alanın yüzölçümü, irtifakın niteliği (petrol, akaryakıt ya da doğalgaz boru hattı, elektrik enerjisi nakil hattı vb.) ve konumu gözönünde bulundurulur. Buna göre bulunacak değer düşüklüğü oranı (yöntemince kanıtlanmış önemli ve özel bir durum söz konusu olmadıkça) taşınmaz malda irtifak hakkının kurulduğu alanın mülkiyet değerinin arazilerde %35'inden, arsalarda %50'sinden fazla olamayacağı kabul edilmektedir. Buna göre, tarım arazisi niteliğinde olan dava konusu taşınmazda daimi irtifak nedeniyle oluşacak değer düşüklüğünün en fazla %0,326'yı geçemeyeceği düşünülmeden %1 oranında hesaplama yapılan rapora itibarla hüküm kurulması, 2-Taşınmazın 572,62 m²'sinde geçici, 54,05 m²'sinde ise daimi irtifak hakkı tesis edildiği belirlenmiş olup, geçici irtifak hakkı tesis edilen 572,62 m²'lik bölümünde Kamulaştırma Yasası'nın 11.maddesinin son fıkrası hükmü gereği hesaplanması gereken kıymet düşüklüğünün Yargıtay uygulamalarına göre kısa süreli irtifak kamulaştırmasında taşınmazın değerinde devamlı bir değer kaybı söz konusu olmadığı için taşınmazın mahrum kalınan geliri yerine bulunduğu yer ve niteliklerine göre getirebileceği kira geliri olduğu kabul edilmektedir. Bu nedenle irtifak süresince kira esasına göre irtifak bedelinin belirlenmesi gerekirken, bilirkişi raporunda 11. maddenin son fıkrası kapsamı dışına da çıkılarak taşınmazın geçici irtifak kurulan bölümünün net gelirine göre ve ayrıca bu bölümde %20 değer kaybı da hesaplanarak yüksek değere hükmedilmesi, 3-Dava konusu taşınmazın tapu kaydında mevcut haczin tespit edilen kamulaştırma bedeline yansıtılmamış olması, Doğru görülmemiştir. Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, 09.06.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.