Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · E. 2011/7330 · K. 2012/14982

11. Hukuk Dairesi         2011/7330 E.  ,  2012/14982 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi Taraflar arasında görülen davada Trabzon 1. Sulh Hukuk Mahkemesi’nce verilen 29/11/2010 tarih ve 2009/704-2010/1267 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü: Davacı vekili, müvekkili kurumun mülkiyetinde bulunan enerji nakil hatlarından, müvekkili kurumun muvafakatinin alınması ve hat katılım payı ödenmesi koşuluyla elektrik dağıtımı yapan kuruluşlarca üçüncü kişilere müstakil abonelikler tesis edilebileceğini, müstakil aboneliklerle enerji nakil hatlarının kullanılması karşılığında müvekkili kurumun yönetim kurulunca belirlenen tarifeye göre hesaplanan hat katılım payının ve bakım işletme masraflarının müvekkili kuruma ödenmesinin gerektiğini, bu kapsamda Kuşakkaya TV istasyonundan davalı ÇEDAŞ aracılığı ile hat katılım payı ve bakım işletme masrafı ödenmeksizin diğer davalı ... D RADYO KULÜBÜ ULUSLARARASI PROG.A.Ş. firmasına 22.11.2004-30.07.2008 tarihleri arasında müvekkilinin bilgisi dışında yasal prosedüre uyulmaksızın müstakil abonelik tesis edildiğini ileri sürerek, 4.324,00 TL'nın 22.11.2004 tarihinden itibaren hesaplanacak reeskont faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir Davalı ÇEDAŞ vekili, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını ve zamanaşımına uğradığını, söz konusu enerji nakil branşman hatlarının bir kısmının müvekkili tarafından diğer abonelere elektrik enerjisi sağlamak için kullanıldığını, bu hatların bakım ve onarımlarının müvekkili tarafından gerçekleştirildiğini ve karşılığında davacıdan bedel talep edilmediğini, söz konusu hatların davacıya ait olduğunun da kanıtlanmadığını, müvekkilinin davacıya hat katılım payı ödemek zorunda bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir. Diğer davalı ... D A.Ş. vekili, davanın yetkli mahkemede açılmadığını savunarak davanın reddini istemiştir. Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasındaki sözleşme uyarınca, davalı ÇEDAŞ'ın davacıya ait enerji nakil hattından kendisine şebeke tesis etmesi ve bu tesisten başka aboneleri yararlandırması nedeniyle Elektrik Tarifeleri Yönetmeliği'nin 13. maddesi kapsamında davacıya hat katılım payını ödemekle yükümlü bulunduğu, protokoller ve ilgili yıllara ait eki ücret tarifelerine göre hat katılım payı ve bakım işletme masrafının 4.324,00 TL olduğu, davalı yayın kurulu ile ÇEDAŞ arasında sözleşme bulunması dolayısıyla yayın kuruluşunun davacı kuruma karşı sorumlu tutulamayacağı, ÇEDAŞ İl Müdürlüğü cevabi yazısı kapsamında temerrüd tarihinin 08.10.2008 olduğu gerekçesiyle davanın ÇEDAŞ yönünden kabulüne, davalı ... D A.Ş.yönünden reddine karar verilmiştir. ...Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir. 1-Mahkeme ilamı davalı ... D (Radyo Kulübü Uluslar arası Prog. A.Ş. - DTV Haber Y. A.Ş.) vekili tarafından temyiz edilmiş, ardından adı geçen davalı vekili 21/01/2011 tarihli dilekçeyle temyiz isteminden feragat ettiğini bildirmiştir. Mahkemece 25/01/2011 tarihli 2009/704 Esas 2010/1267 Karar sayılı ek karar ile vaki temyizden vazgeçme nedeniyle davalı ... D (Radyo Kulübü Uluslar arası Prog. A.Ş.-DTV Haber Y. A.Ş.) vekilinin temyiz talebinin reddine karar verilmiştir. Temyiz dilekçesi yasal süresi geçtikten sonra verilirse veya kesin olan bir karara ilişkin olursa kararı veren mahkeme temyiz dilekçesinin reddine karar verir. Ancak bu hallerden hiçbirine uymayan davalı ... D (Radyo Kulübü Uluslar arası Prog. A.Ş.- DTV Haber Y. A.Ş.) vekilinin temyiz isteminden feragatinin değerlendirilmesi görevi Yargıtay’a ait olup somut olayda, mahkemenin kendisini görevli görerek davalı vekilinin temyiz istemini reddetmesi usul hükümleri gereği mümkün olmadığından temyiz isteminin reddine dair mahkemece verilen ek kararın kaldırılarak davalı ... D (Radyo Kulübü Uluslar arası Prog. A.Ş.-DTV Haber Y. A.Ş.) vekilinin temyiz isteminin incelenmesine geçilmiştir. 2-Davalı ... D (Radyo Kulübü Uluslar arası Prog. A.Ş.-DTV Haber Y. A.Ş.) vekilinin temyiz isteminin incelenmesine gelince; adı geçen davalı vekili 21/01/2011 tarihli dilekçeyle temyiz isteminden feragat ettiğini bildirmiştir. Feragat, HMK’nın 307 vd. maddeleri uyarınca taraflardan birinin talep sonucundan vazgeçmesi niteliğinde olup hüküm kesinleşinceye değin yapılabilir. Davalı ... D (Radyo Kulübü Uluslar arası Prog. A.Ş.-DTV Haber Y. A.Ş.) vekilinin HMK’nın 74. maddesi uyarınca temyizden feragate özel olarak yetkilendirilmiş olduğu anlaşılmakla 21/01/2011 tarihli feragat dilekçesi sonuç doğurucu niteliktedir. Bu itibarla, davalı ... D (Radyo Kulübü Uluslar arası Prog. A.Ş.-DTV Haber Y. A.Ş.) vekilinin temyiz isteminin feragat nedeniyle reddine karar vermek gerekmiştir. 3-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, davalı ÇEDAŞ'ın dava konusu enerji nakil hatlarını davacı dışındaki abonelerine elektrik sağlamak için kullanmasına, bu kapsamda davalının sorumluluğunun kanundan doğmasına ve Elektrik Tarifeleri Yönetmeliği'nin 13. maddesi kapsamında davalı ... D (Radyo Kulübü Uluslar arası Prog. A.Ş.-DTV Haber Y. A.Ş.) ye işbu davada husumet düşmemesine göre, davalı ÇEDAŞ vekilinin zamanaşımı ve yetkiye yönelik temyiz itirazları ile davacı vekilinin husumete yönelik temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir. 4-Dava, davacıya ait enerji nakil hatlarının, davacıya katılım payı ile işletme ve bakım bedeli ödenmeksizin davalı ÇEDAŞ tarafından kullanıldığı iddiasına dayalı alacak istemine ilişkin olup yukarıda yapılan özetten de anlaşılacağı üzere davacı taraf kendi mülkiyetinde bulunan enerji nakil hatlarının, davalı ÇEDAŞ tarafından bedeli ödenmeksizin kullanıldığını ileri sürmüş, davalı ÇEDAŞ vekili ise söz konusu hatların bir kısmının müvekkili tarafından diğer abonelere elektrik enerjisi sağlamak için kullanıldığını kabul etmiştir. 01.03.2003 tarihine kadar yürürlükte bulunan Elektrik Tarifeleri Yönetmeliği'nin 13. maddesinde "Teşekkül veya şirket, abonenin hizmetlerini aksatmamak koşuluyla; abonenin mülkiyetindeki branşman çıkışından bir başka istek sahibine elektrik satabilir. Abone mülkiyetindeki branşman hattından, teşekkül veya şirketin abonesi olarak enerji alacak bir başka abone, teşekkül veya şirketin o yıla ait enerji nakil hattı kilometrik birim fiyatına göre hesaplanan hat katılım bedelini branşman hattı sahibine ödemek zorundadır." denildikten sonra aynı yönetmeliğin 19. maddesinde bu bedelin ne şekilde tespit edileceği düzenlenmiştir. 01.03.2003 tarihinde yürürlüğe giren Enerji Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği'nin 8. maddesinde de benzer şekilde düzenleme yapılmış ve hat katılım bedelinin hangi kriterlere bağlı olarak belirleneceği ayrıntılı şekilde gösterilmiştir. Açıklanan yönetmelik hükümleri karşısında, davacıya ait enerji nakil hatlarının davalı tarafça kullanıldığı da uyuşmazlık konusu olmadığından davacının söz konusu enerji nakil hatlarının kullanılması karşılığında katılım payı istemesi mümkün olup esasen bu husus mahkemenin de kabulündedir. Somut olayda, hükme esas alınan bilirkişi raporunda, abonelere ait enerji nakil hatlarının başka bir abone tarafından kullanılması halinde eski aboneye ödenmesi gereken hat katılım payı bedelinin davalı tarafça belirlenmediği, davacı kurumun yönetim kurulu kararı ile belirlediği hat katılım bedelinin hangi esaslara dayandığının belirsiz olduğu açıklandıktan sonra, ek bilirkişi raporu ile davacı kurumun yönetim kurulu tarafından oluşturulan tip protokol ve ilgili yıllara ait ücret tarifeleri üzerinden yapılan hesaplamada davacının talep edebileceği hat katılım payı ve işletme bakım masrafları tutarının 4.324,00 TL olduğu belirtilmiştir. Denetime açık olmayan işbu rapor, hüküm kurmaya yeterli bulunmamaktadır. O halde mahkemece, öncelikle davalı ÇEDAŞ'ın dava konusu hat katılım bedelini belirleyip belirlemediğinin tespit edilmesi, şayet belirlenmemiş ise yukarıda anılan yönetmelik hükümlerindeki kıstaslar dikkate alınmak suretiyle uzman bir bilirkişi kurulundan davaya konu hat katılım bedelinin tespiti konusunda ayrıntılı ve denetime elverişli rapor alınması ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde eksik incelemeye dayalı olarak hüküm tesisi doğru olmamış, hükmün davalı ÇEDAŞ ile davacı yararına bozulması gerekmiştir. 5-Bozma sebep ve şekline göre, davalı ÇEDAŞ vekili ile davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir. SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle 25/01/2011 tarihli 2009/704 Esas 2010/1267 Karar sayılı ek kararın kaldırılmasına, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı ... D (Radyo Kulübü Uluslar arası Prog. A.Ş.-DTV Haber Y. A.Ş.) vekilinin temyiz isteminin REDDİNE, (3) nolu bentte yazılı nedenlerle davalı ÇEDAŞ vekilinin zamanaşımı ve yetkiye yönelik temyiz itirazları ile davacı vekilinin husumete yönelik temyiz itirazlarının reddine, (4) nolu bentte yazılı nedenlerle kararın davalı ÇEDAŞ ile davacı yararına BOZULMASINA, (5) nolu bentte yazılı nedenlerle, davalı ÇEDAŞ vekili ile davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, aşağıda yazılı bakiye 4,00 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davalılardan Radyo D. Radyo Kulübü Uluslararası Prog. A.Ş.'den alınmasına, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz eden davacı ve davalılardan ÇEDAŞ'a iadesine, 03/10/2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.