Yargıtay 21. Hukuk Dairesi · E. 2011/8959 · K. 2011/10734

(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2011/8959 E.  ,  2011/10734 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi Davacı, 1994-2004 yılları arasında tarım ... sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi. K A R A R Davacı, ilk pirim kesintisinin yapıldığı tarihi takip eden aybaşından itibaren 2926 Sayılı Yasa’ya göre tarım ... sigortalısı olduğunun tespitini istemiştir. Mahkemece, davacının 01.07.1995-01.07.2004 tarihleri arasında 506 sayılı Yasa kapsamında kısa süreli çalışmaları dışlanarak Tarım ... sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmiş ise de, bu sonuç usul ve yasaya uygun bulunmamaktadır. Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım ... hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 58 yaşını dolduran kadınlarla, 60 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım ... sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır.Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek ...’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. ...’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan ... ekicileri İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir. Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır. Dosyadaki bilgi ve belgelerden, davacının Tarım ... sigortalısı olarak 01.07.1995 tarihinden geçerli olmak üzere 2926 sayılı Yasa kapsamında kayıt ve tescilinin yapıldığı, daha sonra davacının aile reisi olmadığı gerekçesi ile sigortalılık başlangıç tarihinin 01.07.2004 olarak değiştirildiği, davacının ilk kez, 1998 yılında prim tevkifatı yapıldığı, takip eden yıllarda 2000, 2001, 2001, 2002, 2003 ve 2004 yıllarında da tevkifatın yapıldığı, ziraat odası kaydının 21.03.2005 tarihinde başladığı, tarım kredi kooperatifi kaydı bulunmadığı, davacının tespitini istediği dönem ile çakışan 2002 yılında 88 gün, 2003 yılında da 42 gün 506 sayılı Yasaya tabi çalışmalarının bulunduğu ve primlerinin ödendiği, anlaşılmaktadır. Mahkemece, davacı tarafından teslim edilen ürün bedelinden, ilk prim kesinti tarihi olan 1998 yılındaki kesinti tarihini takip eden ay başından itibaren Kurumun tescil tarihi olan 01.07.2004 tarihine kadar olan dönemde 2926 sayılı Yasa kapsamında sigortalı sayılması yerindedir. Ancak 01.07.1995 tarihinden itibaren 1998 yılına kadar olan dönemde davacının prim kesintisi ve Ziraat Odası ve Kooperatif kaydı bulunmadığı halde 01.07.1995 tarihinden itibaren itibaren 2926 sayılı Yasa kapsamında sigortalı olarak kabul edilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir Yapılacak iş davacının 1998 yılında yapılan tevkifat tarihini tespit etmek ve takip eden ay başından itibaren 01.07.2004 tarihine kadar tespit kararı vermek 01.07.1995-1998 yılları arasındaki dönem yönünden ise davanın reddine karar vermekten ibarettir. Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın hatalı değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır. SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 21.11.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.