Yargıtay 8. Hukuk Dairesi · E. 2012/10700 · K. 2013/5425

8. Hukuk Dairesi         2012/10700 E.  ,  2013/5425 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (Aile) Mahkemesi ... ile ... aralarındaki katkı payı ve katılma alacağı davasının kısmen kabulüne ve kısmen reddine dair ... Asliye Hukuk (Aile) Mahkemesi'nden verilen 26.04.2012 gün ve 381/192 sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili ile davalı vekili taraflarından süresinde istenilmiş olmakla; dosya incelendi, gereği düşünüldü: KARAR Davacı vekili, evlilik birliği içinde vekil edenine ait altınların satılarak davalı adına tapuya tescil edilen 6638 parselde kayıtlı tarla ile 22 adet koyun satın alındığını, vekil edeninin de katkısıyla koyunların bakım ve üretimi sonucu sürünün 200 koyuna ulaştığını, yine evlilik birliği içinde edinilen 595 ada 5 ve 6 parsel arsaların da davalı eş adına tescil edildiğini açıklayarak, fazla hakları saklı tutularak 6638 parselin değeri, koyunların yarı değeri ve arsaların yarı değeri toplamı 41.000 TL katkı ve katılma payı alacağının dava tarihinden itibaren faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir. Davalı vekili, tarla alımına ilişkin iddianın doğru olduğunu, ancak satılan ziynet eşyalarının ailenin istikbaline verilmiş hediyeler olup, münhasıran davacıya ait bulunmadığını, niza konusu koyunların vekil edeninin babası tarafından satın alındığı gibi bakımlarınında vekil edeni ve ailesi tarafından yapıldığını, davacının katkı sağlamadığını, arsaların da davalı tarafından satın alındığını bildirerek, davanın reddini savunmuştur. Mahkemece, davanın kısmen kabulüne, uyuşmazlık konusu taşınmazlar bakımından davanın ispatlandığı gerekçesiyle toplam 17.382,50 TL'nin dava tarihinden itibaren yasal faiziyle davalıdan alınarak davacıya verilmesine, koyunlara yönelik alacak isteğinin reddine karar verilmiştir. Hüküm, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmiştir. Taraflar 19.10.1988 tarihinde evlenmiş, ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nde 01.05.2007 tarihinde açılan boşanma davasının kabulü ve boşanmaya ilişkin hüküm bölümünün 18.12.2009 tarihinde kesinleşmesiyle evlilik birliği son bulmuştur. Başka mal rejimi seçildiği ileri sürülmediğine göre, eşler arasında 01.01.2002 tarihine kadar 743 sayılı MK'nun 170. maddesi uyarınca “mal ayrılığı”, bu tarihten mal rejiminin sona erdiği boşanma davasının açıldığı tarihe kadar ise 4721 sayılı TMK'nun 202. maddesi hükmü uyarınca yasal “edinilmiş mallara katılma” rejimi geçerlidir. Eşler arasındaki mal rejimi TMK'nun 225/2. maddesi uyarınca boşanma davasının açıldığı tarih itibariyle sona ermiştir. Dosya muhtevasına, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına, mevcut deliller Mahkemece takdir edilerek karar verildiğine ve takdirde bir isabetsizlik bulunmadığına, bu tür davalarda fedakarlığın denkleştirilmesi ve hakkaniyet kuralının da gözetilmesi gerektiğine göre, yerinde bulunmayan davalı vekilinin tüm temyiz itirazları ile davacı vekilinin aşağıdaki husus dışında sair temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün kabule (taşınmazlara) ilişkin bölümünün ONANMASINA, 201210700-2013/5425 Davacı vekilinin hükmün reddedilen bölümüne ilişkin temyiz itirazlarına gelince; davacı taraf dava konusu 1989 yılında satın alınan tarlanın alımından sonra artan altınların parasıyla 22 adet koyun satın alındığını ve boşanma tarihine kadar geçen süreç içinde koyunların çoğalmasıyla 200 koyuna ulaşıldığını açıklayarak, koyunların dava tarihi itibariyle 1/2 değeri karşılığı 20.000 TL'nin tahsili isteğinde bulunmuştur. Her ne kadar davalı taraf iddianın doğru olmadığını savunmuş ise de, dinlenen davacı tanıkları ile bir kısım davalı tanıkları sayısı hususunda farklı beyanlarda bulunmakla birlikte davacının altınlarıyla bir miktar koyun satın alındığını, tarafların yaylalarda çadırda kalarak çobanlık yaptıklarını, bilahare koyunlarının zamanla çoğalarak sürü haline geldiğini, bir kısmının zaman zaman ihtiyaçları nedeniyle satıldığını, böylece koyun sayısının zaman içinde değiştiğini ifade etmiştir. Mülga 743 s. TKM'nin 153. maddesi uyarınca, "eve kadın bakar" tümcesi gereğince, kadının ev işleri yapması ve çocuklara bakması yasal işleri olup, katkı alacağı bakımından katkı sayılmaz ise de, koyunlara bakması, eşiyle birlikte çobanlık yapması ve koyunların sayısında oluşan artış gözetildiğinde evin olağan işleri dışında yaptığı bu işlerle gelir getirici ve tasarruf sağlayacağı işler yapması nedeniyle 01.01.2002 öncesi için bir gelire sahip olduğunun ve gelir elde ettiğinin kabulü gerekir. Katkı payı alacağı hesaplanırken davalı eş bakımından 743 sayılı Kanunun 152. maddesinin gözetilmesi gerekmektedir. O halde Mahkemece yapılacak iş, koyunların satın alındığı tarihten 01.01.2002 tarihine kadar ve bu tarihten de taraflar arasında mal rejiminin sona erdiği boşanma davasının açıldığı tarihe kadar mevcut koyun sayısının belirlenmeye çalışılması, koyunlara ilişkin davanın Mülga 743 sayılı TKM'nin geçerli olduğu dönem bakımından katkı payı alacağı, edinilmiş mallara katılma rejiminin geçerli olduğu dönem bakımından TMK'nun 227, 219, 231 ve 236. maddelerine dayalı değer artış payı ve katılma alacağı isteğine ilişkin olduğu nazara alınarak ilgili maddeler çerçevesinde değerlendirme yapılarak davacının buna ilişkin alacağının da tespit edilmesi, buna rağmen tazminatın hakiki miktarının tayini mümkün olmadığı takdirde TMK'nun 5. maddesi nazara alınarak 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 50 ve 51. (818 sayılı Borçlar Kanunu m. 42, 43) maddeleri ile hakkaniyet ve fedakarlığın denkleştirilmesi ilkeleri uyarınca halin mutat cereyanına ve tarafların mali durumlarına göre davacıya ödenecek tazminat miktarının adalete tevfikan tayin edilmesi gerekir. Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle usul ve yasaya aykırı bulunan hükmün redde ilişkin bölümünün 6100 sayılı HMK'nun Geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK'nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, taraflarca HUMK'nun 388/4. (HMK m.297/ç) ve HUMK'nun 440/I maddeleri gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine, 258,15 TL peşin harcın istek halinde temyiz eden davacıya iadesine ve aşağıda dökümü yazılı 258,20 TL peşin harcın onama harcına mahsubu ile kalan 929,20 TL'nin temyiz eden davalıdan alınmasına11.04.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.