Yargıtay 21. Hukuk Dairesi · E. 2012/11934 · K. 2013/16982

(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2012/11934 E.  ,  2013/16982 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :İş Mahkemesi Davacı, davalılardan işverenlere ait işyerinde 01/05/2003-10/03/2010 tarihleri arasında çalıştığının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalılardan Kurum vekili ve ... Deri Tekstil San. Tic. Ltd. Şti. tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi. K A R A R 1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalı ... Ayakkabı San Tic Ltd Şti'nin tüm, diğer davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine, 2-Dava, davacının 01/05/2003-10/03/2010tarihleri arasında davalı işverenlere ait iş yerlerinde geçen ve Kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, davalı ... aleyhine açılan davanın HMK'nın 150.mad gereğince açılmamış sayılmasına, davanın kısmen kabulü ile davacının 1247988.35 nolu işyerinde (... Ayakkabı San Tic Ltd Şti) 01/01/2005-24/11/2008 tarihleri arasında hizmet akdine dayalı olarak asgari ücretle 1404 gün çalıştığı, 824 günlük çalışmasının kuruma bildirildiği, 580 günlük çalışmasının kuruma bildirilmediğinin tespitine, davacının 134536935 nolu işyerinde ( ... Deri Tekstil San. Tic. Ltd. Şti.) 25/11/2008-10/03/2010 tarihleri arasında hizmet akdine dayalı olarak asgari ücretle 466 gün çalıştığı, 466 günlük çalışmasının kuruma bildirilmediğinin tespitine, karar verilmiştir. Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı yasanın 79. maddesi bu tip hizmet tesbiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir. Bu tür davalarda öncelikle davacının çalışmasına ilişkin belgelerin işveren tarafından verilip verilmediği yöntemince araştırılmalıdır. Bu koşul oluşmuşsa işyerinin gerçekten var olup olmadığı kanun kapsamında veya kapsama alınacak nitelikte bulunup bulunmadığı eksiksiz bir şekilde belirlenmeli daha sonra çalışma olgusunun varlığı özel bir duyarlılıkla araştırılmalıdır. Çalışma olusu her türlü delille ispat edilebilirse de çalışmanın konusu niteliği başlangıç ve bitiş tarihleri hususlarında tanık sözleri değerlendirilmeli, dinlenen tanıkların davacı ile aynı dönemlerde işyerinde çalışmış ve işverenin resmi kayıtlara geçmiş bordro tanıkları yada komşu işverenlerin aynı nitelikte işi yapan ve bordrolarına resmi kayıtlarına geçmiş çalışanlardan seçilmesine özen gösterilmelidir. Bu tanıkların ifadeleri ile çalışma olgusu hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek şekilde belirlenmelidir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 16.9.1999 gün 1999/21-510-527, 30.6.1999 gün 1999/21-549-555- 3.11.2004 gün 2004/21- 480-579 sayılı kararları da bu doğrultudadır. Dosyadaki kayıt ve belgelerden, ... Ayakkabı San Tic Ltd Şti'nde çalıştığı anlaşılan iki tanığın dinlendiği; ancak ... Deri Tekstil San. Tic. Ltd. Şti. yönünden de hizmet tespitine karar verilmiş olmasına rağmen, bu şirkette çalışanların tanıklığına başvurulmadığı anlaşılmaktadır. Davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiğinden araştırmanın özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği düşünülerek ... Deri Tekstil San. Tic. Ltd. Şti. Yönünden tespite karar verilen sürede fiili çalışmanın varlığı yöntemince araştırılmadan eksik inceleme ile karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. Yapılacak iş, davalı ... Deri Tekstil San. Tic. Ltd. Şti.'ye ait 25.11.2008-10.03.2010 tarih aralığını kapsar dönem bordrolarının SGK’dan getirtilerek, bordro tanıklarını ayrıntılı şekilde dinlemek suretiyle davacıya ait fiili çalışmanın varlığının açıklığa kavuşturularak davanın nitelikçe kamu düzenini ilgilendirdiği nazara alınıp araştırma genişletilerek tüm deliller birlikte değerlendirilip, sonucuna göre karar vermekten ibarettir. O halde davalı Kurum ve davalı ... Deri Tekstil San. Tic. Ltd. Şti.'nin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır. SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde temyiz edenlerden davalı ...ye iadesine 24.09.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.