Yargıtay 10. Hukuk Dairesi · E. 2012/17033 · K. 2012/18463

10. Hukuk Dairesi         2012/17033 E.  ,  2012/18463 K. "İçtihat Metni" Mahkemesi :İş Mahkemesi No :400-245 Dava, 506 sayılı Yasanın 9, 10 ve 26. maddeleri kapsamında rücuan tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir. Hükmün, davacı Kurum ile, davalılardan ... ve ... vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki belgeler okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi. Somut olay, incelendiğinde; ... ve ...'a ait özel bina inşaatı işyerinde, işçi olarak çalışan... ve ..., 11.9.2003 tarihinde, inşaat demirlerinin iple binanın 3.katına çekilmesi sırasında, demirlerin ucunun elektrik teline temas etmesi sonucunda, elektrik akımına kapılarak yaralanması şeklinde meydana gelmiştir. Davacı Kurum tarafından, iş bu dava ile, ... 'e sürekli iş göremezlik nedeni ile bağlanan peşin sermaye değerli gelir tutarı 164.635,50-TL, hastane masrafı 20.43-TL,geçici iş göremezlik geliri 6.750,89-TL olmak üzere toplam 171.497,82 olan Kurum zararının şimdilik %5 'i olan 8.750,39-TL'lik kısmının işveren ... ve ...'dan, % 40' ı olan 68.563,13-TL'lik kısmının davalılar ..., ..., ..., ... 'den rücuen tazmini istenilmiştir. Manavgat İş Mahkemesi'nin 2009/59-2009/106 ve 25.5.2009 tarihli kararı ile, bu dosya ile birleşen dava ile, davacı Kurum tarafından ...'e bağlanan peşin sermaye değerli gelir tutarı 164.635,50-TL, hastane masrafı 20.43-TL,geçici iş göremezlik geliri 6.750,89-TL olmak üzere toplam 171.497,82 olan Kurum zararının şimdilik 10.000.00-TL'lik kısmının davalılar ... ve ... 'den rücuen tazmini istenilmiştir. Kusur tespiti için mahkemece aldırılan rapora göre; işveren ... ve ... %25 'er, işveren vekili ... % 15, ... % 10, ... % 10,... % 5,... % 10 oranında kusurlu olduğunun belirtildiği ve bu oranlar esaslar alınarak hüküm tesis edildiği anlaşılmaktadır. 1-)Mahkemece, başlık kısmında ve kararda davalılar ... ve ... 'in isimlerinin yazılmadığının anlaşılması üzerine, düzeltme şerhi ile bu iki davalının isimlerinin karar başlığına ve hükmün ilk fıkrasına eklenmek suretiyle, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 388 ve 389.maddelerine aykırı olarak infazda tereddüt yaratacak şekilde hüküm kurulmuş olması isabetsiz bulunmuştur. 2-Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Yasanın 9, 10 ve 26. maddeleri olup; mahkemece, yapılan araştırma ve inceleme, hüküm kurmaya yeterli ve elverişli değildir. Davacı Kurum, davada 506 sayılı Kanunun 10. maddesi uyarınca istemde bulunduğu halde, sigortalının işe girişinin süresinde Kuruma bildirilip bildirilmediği yöntemince araştırılmamıştır. 506 sayılı Yasanın 10. maddesinde, “Sigortalı çalıştırmaya başlandığının süresi içinde Kuruma bildirilmemesi halinde bildirgenin sonradan verildiği veya sigortalı çalıştırıldığının Kurumca tespit edildiği tarihten önce meydana gelen iş kazası, meslek hastalığı, hastalık ve analık hallerinde ilgililerin sigorta yardımları Kurumca sağlanır... Ancak, yukarıki fıkralarda belirtilen sigorta olayları için Kurumca yapılan ve ilerde yapılması gerekli bulunan her türlü masrafların tutarı ile, gelir bağlanırsa bu gelirlerin 22'nci maddede sözü geçen tarifeye göre hesabedilecek sermaye değerleri tutarı, 26'ncı maddede yazılı sorumluluk halleri aranmaksızın, işverene ayrıca ödettirilir.” düzenlemesine yer verilmiştir. Davalı işverenin 506 sayılı Kanunun 10. maddesine göre sorumluluğu; kusursuzluk ilkesine dayanır. İş kazasında işverenin hiç kusuru olmasa bile, şayet sigortalının işe girişi süresinde Kuruma bildirilmemişse, Kurumca yapılan sosyal sigorta yardımlarından 10.maddeye göre sorumlu tutulması gerekir. İşverenin, 506 sayılı Yasanın 10. maddesine dayalı tazmin sorumluluğunun sınırlarının belirlenmesi konusuna çözüm getiren, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun, 15.03.1995 T., 1994/800 E., 1995/166 K. sayılı ilamında “...Hal böyle olunca mahkemece yapılacak iş, hak sahiplerinin işverenden isteyebileceği tazminat (tavan) miktarını önce kusur durumunu hiç gözetmeksizin belirlemek ve belirlenen tazminat miktarını geçmemek üzere davalının olaydaki kusursuzluğu dikkate alınarak Borçlar Kanununun 43 ve 44. maddeleri uygulanarak varılacak sonuç uyarınca rücu alacağına hükmetme...” gereği öngörülmüş olup; işverenin sorumluluk sınırlarının belirlenmesinde, kendisinin kusurlu olup olmaması etkili bulunmakta, işverenin kusursuz bulunduğu durumlarda, ilk peşin sermaye değerli gelir miktarı olarak ortaya çıkan tazminat tavanından, Borçlar Kanunu'nun 43 ve 44. maddeleri uyarınca, % 50'den aşağı olmamak üzere indirim yapılarak, işverenin sorumlu olduğu tazminat tutarının belirlenmesi gerekmektedir. İşverenin, 506 sayılı Kanunun 26. maddesi yanında 10. maddesi uyarınca sorumlu tutulması gerektiğinin tespiti halinde ise, işverenin %100 kusurlu olduğu kabul edilerek, hesaplanacak maddi tazminat miktarından, Borçlar Kanununun 43 ve 44. maddeleri uyarınca sigortalının kusurunun %50’sinden az olmamak üzere hakkaniyet indirimi yapılarak, varılacak sonuca göre karar verilmesi gerekir. Mahkemece, açıklanan bu maddi ve hukuki olgular irdelenmeksizin yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. Yukarıdaki açıklamalar dikkate alınarak, mahkemece, öncelikle, davacı kurumdan talebi açıklattırılmalı, 506 sayılı yasanın 9 ve 10.madde belirtilen koşullar araştırılmalı, 10.madde koşullarının varlığı halinde, davalılar ... ve ... hakkında 506 sayılı Yasanın 10. maddesinin uygulanmasının talep edilmediği birleşen dava ile davalılar ... ve ...'den tazmini istenen tutarın 10.000.00 TL olduğu ve yine, gelirler yönünden Kurum'un rücu alacağının, bağlanan gelirin bağladığı tarihteki ilk peşin sermaye değeri ile sınırlı bulunduğu hususu da göz önünde tutularak, varılacak sonuca göre hüküm tesis esilmesi gerekmektedir. Mahkemece, yukarıda açıklanan esaslar doğrultusunda inceleme yapılarak elde edilecek sonuca göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O halde, davacı Kurum ve davalılardan ... ve ... vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır. SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 09.10.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.