Yargıtay 10. Hukuk Dairesi · E. 2012/24258 · K. 2013/496

10. Hukuk Dairesi         2012/24258 E.  ,  2013/496 K. "İçtihat Metni" .... 2-... Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir. Mahkeme, ilâmında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar vermiştir. Hükmün, dava.... Başkanlığı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi. 5510 sayılı.... ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun Geçici 7. maddesi uyarınca davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanunun 79/10. maddesidir. Anılan Kanunun 6. maddesinde ifade edildiği üzere, “sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamaz ve vazgeçilemez.” Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkin olduğundan, özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi zorunludur.Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde re’sen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır. Şu halde, mahkemece; tarafların gösterdiği delillerle yetinilmeyip, re'sen araştırma yapılarak, ....da tescili bulunmayan işverene ait işyerinden muhtasar beyanname verilip verilmediği, beyanname verilmiş ise; davalı işverenin işçi çalıştırıp çalıştırmadığına ilişkin bildiriminin olup olmadığı ve vergi yoklama memurunca yapılan bir tespit bulunup bulunmadığı araştırılmalı, dinlenen komşu işyeri tanıklarının vergi kayıtları, ilgili vergi dairesinden sorularak, çalışmanın varlığının kabul edildiği dönemde komşu işyeri tanıkları olup olmadığı belirlenmeli, ayrıca, tarafların gösterdiği tanıklarla yetinilmeyip, re'sen araştırma yapılarak, dinlenen davacı tanıkları dışında, varsa, sigortalı ile birlikte çalışan kişiler ile, aynı ./.. -2- çevrede işyeri olan işveren, ya da, bu işverenlerin bodrolu çalıştırdığı kişiler saptanarak bilgi ve görgülerine başvurulmalı; böylece, bu konuda yeterli ve gerekli tüm soruşturma yapılarak uyuşmazlık konusu husus, hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde çözümlenip; deliller hep birlikte değerlendirilip, takdir edilerek varılacak sonuç uyarınca bir karar verilmelidir. Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek, eksik araştırma ve inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O halde, davalı SGK Başkanlığı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır. S O N U Ç : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 18.01.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi. ....