Yargıtay 9. Hukuk Dairesi · E. 2012/39406 · K. 2012/44479

9. Hukuk Dairesi         2012/39406 E.  ,  2012/44479 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ DAVA :Davacı, 2821 Sayılı Sendikalar Kanunu' nun 6. ve 54. maddeleri gereğince Ev İşçileri dayanışma Sendikası' nın (EVİD - SEN) faaliyetinin durdurulmasına karar verilmesini istemiştir. Yerel mahkeme, isteği hüküm altına almıştır. Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü: Y A R G I T A Y K A R A R I A) Davacı İsteminin Özeti: Davacı, ... Valiliği adına Hazine vekili ... ve sekiz arkadaşı tarafından 15/06/2011 tarihinde Valiliğe gönderilen evrak ile Gaziosmanpaşa/ ... adresinde faaliyet göstermek üzere Ev İşçileri Dayanışma Sendikası'nın (...) kurulduğunun bildirildiğini, Ev işçileri Dayanışma Sendikası’nın iş kolu esasına göre kurulmadığını, öte yandan sendika kurucularının aile ekonomisine katkı sağlamak amacı ile evlerinde parça başı, fason ya da sipariş üzerine gündelik türü el işlerine dayanan, kendi hesaplarına ve bağımsız olarak geçici islerle uğraşan kişiler olduğunun anlaşıldığını, mevzuata göre işçi ve işveren sendikası niteliği taşımayan, iş sözleşmesi ile herhangi bir işte çalışmayan, işkolu olmayan,isçi- işveren ilişkisi içerisinde bulunmayan kişi ve grupların sendikal faaliyet göstermelerinin mümkün bulunmadığını belirterek 2821 Sayılı Sendikalar Kanunu' nun 6.ve 54. maddeleri gereğince Ev İşçileri Dayanışma Sendikası'nın (...) faaliyetinin durdurulmasına karar verilmesini istemiştir. B) Davalı Cevabının Özeti: Davalı cevap dilekçesi sunmamıştır. C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti Mahkemece, ... ana tüzüğünün incelenmesinden amaç ve görevlerinin ev işçilerinin toplu pazarlık mücadelesini vermek, toplu iş sözleşmesi yapmak, üyelerinin daha ileri ekonomik ve sosyal haklara ulaşmasını sağlamak olduğunun anlaşıldığı, Anayasaya, İLO normlarına, 4688 sayılı Yasa ve 2821 sayılı Yasaya göre sendikaların işçiler memurlar ve işverenler tarafından kurulabileceği, ancak iş kolu esasına göre kurulabileceği, iş kollarının 2821 sayılı yasanın 60. maddesinde sınırlı olarak sayıldığı, ev işlerinin bu maddede iş kolu olarak sayılmadığı, ev işlerine dayalı olarak sendika kurulmasının asli eksiklik olduğu, bu durumda kurucuların dinlenilmesine ve diğer eksik belgelerin sunulması için 2821 sayılı yasanın 54 maddesinde belirtilen süre ve işlem yapılmasına gerek olmadığı, sendika ana tüzüğünde belirtilen ev işçilerinin dayanışması için sendika kurulamayacağı, 2821 sayılı yasanın 54/1 maddesi uyarınca talebin ve davanın kabulünün gerektiği gerekçesi ile davanın kabulüne, Ev İşçileri Dayanışma Sendikasının (...) faaliyetinin durdurulmasına karar verilmiştir. D) Temyiz: Kararı davalı temyiz etmiştir. E) Gerekçe: Taraflar arasındaki uyuşmazlık, Ev İşçileri Dayanışma Sendikası’nın (...) faaliyetinin durdurulması kararının yerinde olup olmadığı noktasında toplanmaktadır. Dosyadaki bilgi ve belgelerden, Sendika Tüzüğü’nde, Sendika’nın hangi işkolunda kurulu olduğu belirtilmemiştir. Tüzükte kimlerin sendikaya üye olabileceğine dair özel bir madde bulunmamakla birilikte, üyeliğin kazanılması başlıklı 5. Maddesinde “herhangi bir ev işinde çalışıyor olmak” şeklinde açıklama olduğu görülmüştür. Davalı kuruluşu kuranlar işçi ve işveren ve memur sıfatlarını taşımadıklarından 2821 sayılı Sendikalar Kanunu ve 4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları Kanunu kapsamı dışında kalmaktadırlar. Fiili bir topluluk olan davalı kuruluşun adının sonuna “sendika” ifadesinin eklenmesi bu kuruluşun yasal anlamda sendika olduğunu göstermemektedir. Bu nedenle davalı kuruluş 2821 ve 4688 Sayılı Yasaların kapsamına girmediğinden uyuşmazlığın iş mahkemelerinde değil genel mahkemelerde çözümlenmesi gerekir. Görevsizlik kararı verilmesi gerekirken yazılı şekilde işin esasına girilerek hüküm kurulması hatalıdır. F) Sonuç:Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 27.12.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.