Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · E. 2012/8840 · K. 2013/21320

11. Hukuk Dairesi         2012/8840 E.  ,  2013/21320 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ (FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ SIFATIYLA) Taraflar arasında görülen davada Samsun 3. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 14/02/2012 tarih ve 2010/433-2012/48 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili ile davalı ... vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü: Davacı vekili, müvekkilinin çok uzun yıllar önce "Balkaymak Dondurma" isim ve markası ile ticari faaliyetine başladığını, markanın 1967 yılında Bafra Ticaret Odasında müvekkil adına kayıtlı olduğunu, daha sonra müvekkilinin Türk Patent Enstitüsünden "Balkaymak Dondurma" markasını 85846 no ile kendi adına kayıt ve tescil yaptırdığını hatta Bafra kelimesini de kullanmak istediğini ancak Markalar Kanununun ilgili maddeleri gereğince coğrafi isimler marka olarak tescil edilemeyeceği gerekçesi ile Bafra isminin markaya işlenmediğini, müvekkillinin "Balkaymak Dondurma" isim ve markasını aslan logosu ile yaklaşık 45 yıldır kullandığını ve aslan logosu ile birlikte bu markanın kullanılmasına devam edildiğini ve en son Türk Patent Enstitüsü tarafından tescil işlemini 12/06/2005 tarihinde 10 yıl müddet ile yenilediğini, davalı patent enstitisü tarafından bu isim ve aynı ismi taşıyan ve coğrafi ismin tescil edilmemesi hükmüne de aykırı olarak "Bafra Balkaymak Dondurma" ibaresinin ile diğer davalının murisi adına tesciline karar verdiğini, tescil isminin usulsüz ve yasaya aykırı olduğunu, "Balkaymak Dondurma" isminin Bafra ilçesi ile özleştiğini, kamoyunca Bafra Dondurması olarak bilindiğini, bu isim ile davacının ün yaptığını ve bu şekilde tanındığını, "Bafra Balkaymak Dondurması"nın marka olarak tescilinin yapılması Markalar Korunması Hakkındaki 556 sayılı KHK ye aykırı olduğunu ayrıca Bafra coğrafi isminin marka olarak kullanılmasının mümkün olmadığını ileri sürerek "Balkaymak Dondurma" markasının ve bu marka ile kullanılan aslan logosunun müvekkiline ait olduğunun tespiti ile bu marka ve logoya vaki müdahalenin ve tecavüzün önlenmesine karar verilmesini, davalı adına tescili bulunan "Bafra Balkaymak Dondurması" isim ve logosunun hükümsüzlüğü ile bu konuda yapılan tescilin kayıtlardan silinmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı TPE vekili, dava konusu "Bafra Balkaymak Dondurması + şekil" ibareli marka başvurusunun ... adına sınıflandırma tebliğinin 30.sınıfında yer alan "Dondurmalar" için kullanılmak üzere ticaret markası olarak 05/04/2005 tarihinde tescilinin yapıldığını, 12.10.2005 tarihli Resmi Marka Bülteninde ilan edildiğini ve ilana davacı dahil her hangi bir itirazın yapılmadığını, markanın başvurusu tarihinden itibaren korunmak üzere diğer davalı adına tescil edildiğini, sonuç olarak usulune uygun olarak 2005/12373 tescil numarası ile tescil edildiğini, Enstitünün 556 sayılı KHK'ya uygun olarak tescil işlemlerini yürüttüğünü ve üzerine düşen tüm yasal sorumluluğu yerine getirdiğini savunarak davanın husumet yönünden reddini istemiştir. Davalı karşı davacı ..., davacı karşı davalı ...'nun 20/06/1967 tarihinde Bafra da kırtasiye ve gazete bayii ticaretiyle iştigal ederek ticarete başladığını, bu işletmeye ...'ın babası ...'ın 01/11/1973 yılında ortak olduğunu, 20.08.1980 tarihinde dondurma ve kaset, bant, kuruyemiş, meşrubat işini 1/2 ortaklık hisseleriyle birlikte yapmaya başladıklarını, müvekkilinin babası ile ...'nun birlikte işlettiği iş yerinin ticaret ünvanının "... Balkaymak" olarak 18.06.1984 tarihinde Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi'nde yayınlandığını, ...'nun 26/05/1982 tarihinde ilk defa "Balkaymak" ibaresini tescil ettirdiğini, davacı ile müvekkilinin babasının dondurma işine birlikte başladıklarını, dondurma imalat işini tamamen müvekkilinin babası ...'ın, pazarlama ve satış işini ise ...'nun yaptığını, tarafların Samsun da iş yeri açtıklarını , bu iş yeri ünvanının "Bafra Dondurması Balkaymak ..." olarak müvekkilinin babası adına 27 Haziran 1984 tarihli 1041 sayılı Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi'nde ilanen tescil edildiğini, "Bafra Dondurması Balkaymak" ilk olarak müvekkilinin babası tarafından ticaret siciline 1984 yılında tescil edildiğini ayrıca tarafların 11/05/1984 tarihinde adi ortaklık sözleşmesi imzaladıklarını, ...'nun müvekkilinin babasından habersiz olarak 12.06.1985 tarihinde "Balkaymak Dordurma" ibaresini kötüniyetli olarak kendi adına TPE'ne marka olarak tescil ettirmesinin hukuka aykırı olduğunu, taraflar arasında imzalanan adi ortaklık sözleşmesinin 2000'li yıllarda son bulduğunu ve ...'ın dondurma üretim faaliyetine devam ettiğini, 05/04/2005 tarihinde ...'ın TPE ye müracaatı ile "Bafra Balkaymak Dondurması" markası ile bu markaya ait "mavi zemin üzerinde sarı renkli dondurma yiyen aslan logosunu" marka olarak Türk Patent Enstitüsünce tescil edildiğini, ...'ın ölümü üzerine marka hakkının ...'ın oğlu olan davalı karşı davacı müvekkili ...'a devredildiğini, müvekkilinin babası ... ile davacı karşı davalı ... arasındaki ortaklığın 2000 yılında sona ermesinden sonra tarafların dondurma işiyle ticari hayatlarına devam ettiklerini, "Bafra Balkaymak Dondurması" markası ile bu markaya ait "mavi zemin üzerinde sarı renkli dondurma yiyen aslan logosunun davalı karşı davacı ...'a ait olduğunu ancak karşı tarafça bu ismin kullanıldığını, noterlikçe yapılan ihtarnameler ile kullanılan iş yerlerinden satılan dondurmaların satışının yasaklandığını savunarak davanın reddine, her türlü talep ve dava haklarının saklı kalmak kaydı ile ... adına kötüniyetle ve müvekkilinin babası ...'ın izni ve geçerli bir gerekçe olmaksızın tescil edilen "Balkaymak Dondurma" markasının iptali ile hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Mahkemece iddia, savunma bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davacı - karşı davalının adına kayıtlı "BALKAYMAK DONDURMASI" markasının, mavi renk ile yazılmış kelime markası olduğu ve "dondurma" kelimesinin malın niteliğini bildirdiği, bu nedenle ayırt ediciliği zayıf bir ibare olduğu, aynı şekilde "balkaymak" ibaresi de "bal" ve "kaymak" kelimelerinin bir araya gelerek oluşturulması ile bir nevi dondurma emtiyasının türünü belirttiğinden bu kelimenin de ayırt ediciliği yüksek olmayan zayıf bir ibare, bu bağlam da herkesin kullanımına açık birer ibare oldukları, davalı-karşı davacının "BBD Bafra balkaymak dondurması + Aslan Şekli" ibarelerinden oluşan markasının ise "Kelime + Şekil"den oluşan renkli fakat karma bir marka olduğu, "BBD" ibaresinde yani "Bafra balkaymak dondurması"nın ilk harflerinin alınarak kısaltılması ile oluşturulmuş markanın diğer "şekil" ve "kelime" unsurları yanında bunlar kadar pek fazla ayırt ediciliği olmayan bir ibareden ve bunlara ilaveten, ayırt ediciliği yüksek olmayan "Bafra balkaymak dondurması" unsurlarının yer aldığı, ayrıca "dondurma yiyen aslan şekli"nden oluşan bir marka olduğu, kelime unsurunun yanında yer alan "Aslan Şeklinin" de tali unsuru olması yanında markada "Şekil" olarak asıl unsurlardan biri olarak yer aldığı, ancak her ne kadar tarafların markalarını oluşturdukları "Kelime" ibareleri yönünden ayırt ediciliği yüksek olmayan zayıf ibarelerden oluşan markalar dahi olsalar, markaların bütünselliği ilkesi gereği her iki tarafın markasının gerek görsel, gerek işitsel açıdan, gerekse hafızada, bir bütün halinde, bıraktıkları genel izlenim itibari ile aynı olmadıkları gibi birbirlerine benzemedikleri, tüketici de bıraktıkları görsel, şekilsel ve anlamsal izlenim ile aynı etkiyi doğurmayacakları vasat seviyedeki tüketiciler nezdinde İltibas-Karışıklılık Tehlikesi yaratmayacağı, "her iki işareti oluşturan unsurların parçalara bölünerek karşılaştırmak sureti ile, markalar arasında iltibas oluşturulacak derece de benzerlik araştırmasına gidilemeyeceği,ayrıca davalı enstitü aleyhine hükümsüzlük davası açılamayacağı gerekçesiyle dava ve karşılık davanın reddine karar verilmiştir. Kararı davacı vekili ile davalı ... vekili temyiz etmiştir. Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına ve karşı davanın konusunu oluşturan 1985/85846 sayılı "Balkaymak" ibareli markanın hükümsüzlüğü bakımından tescil tarihiden itibaren 5 yıllık hak düşürücü sürenin de sona ermiş bulunmasına göre, davacı vekili ile davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekili ile davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 03,15 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davacı ve davalı/karşı davacıdan ayrı ayrı alınmasına, 25/11/2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.