Yargıtay 8. Hukuk Dairesi · E. 2013/17549 · K. 2014/12445

8. Hukuk Dairesi         2013/17549 E.  ,  2014/12445 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi DAVA TÜRÜ : Tapu iptali, yıkım Hazine ile ... ve .... aralarındaki tapu iptali, yıkım davasının reddine dair..... Asliye Hukuk Mahkemesi'nden verilen 17.05.2013 gün ve 15/272 sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davacı Hazine vekili tarafından süresinde istenilmiş olmakla; dosya incelendi, gereği düşünüldü: K A R A R Dosya muhtevasına, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına ve ilâmda belirlenip dayanılan gerektirici sebeplere göre yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddi ile Usul ve Kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, taraflarca HUMK'nun 388/4. (HMK m.297/ç) ve HUMK'nun 440/I maddeleri gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine ve 3402 sayılı Kanunun 36/A maddesi gereğince harç alınmasına mahal olmadığına, 13.06.2014 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi. KARŞI OY Maliye Hazinesi'nin, 3621 sayılı “Kıyı Kanunu” uygulaması yapılarak, taşınmazın "kıyı" kapsamında kalan bölümünün tapu kaydının iptaliyle tapu sicilinden kıyı olarak terkinine karar verilmesini talep eden, aynı davalı ve aynı taşınmaz için açtığı dava; 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 12. maddesindeki on yıllık hak düşürücü sürenin geçmesi nedeniyle reddedilip kesinleşmiştir. Hükmün kesinleşmesinden sonra aynı Kanun'un 12. maddesinin üçüncü fıkrasına eklenen "bu hüküm, iddia ve taşınmazın niteliğine yahut Devlet veya diğer kamu tüzel kişileri dahil, tarafların sıfatına bakılmaksızın uygulanır" şeklindeki bölümü Anayasa Mahkemesi'nin 12/5/2011 tarihli ve E.:2009/31, K.:2011/77 sayılı Kararı ile iptal edilmiştir. Davacı ... Hazine'si bu iptal hükmünden sonra, aynı konuda eldeki temyize konu davayı açmış; mahkemece davanın kesin hüküm nedeniyle reddine karar verilmiş; hükmü davacı ... temyiz etmiştir. Kıyılar kamu malı olup; özel mülkiyete konu olmaz ( T.C. Anayasası m. 43, EMK. m. 641, TMK. m. 715, 3402 s. KK. m. 16, 13.03.1972 tarih ve 7/4 sayılı YİBK.). Mahkeme'nin kesin hüküm durumunu dikkate almasında hukuka aykırılık yoktur. Davalılar devletin de taraf olduğu dava sonucu tapu edindikleri ve devletin aynı konuda daha önce açmış olduğu dava reddedilip kesinleştiğinden; tapu kayıtlarının Devlet tarafından himaye görüp tanınacağı ve yeniden aynı konuda bir dava ile karşılaşmayacağı konusunda, davalılar haklı bir beklentiye sahiptir. Ne var ki; kamuya ait olması gereken taşınmazın deniz kıyısında kalan bölümünün gerçek kişilerin tasarrufunda kalması da doğu değildir. Bu bakımdan yüksek kamu yararı gereğince devlet, özel kişilerin mülkiyet hakkına dokunabilir. Bunun için devletin uygun bir bedeli tazminat olarak hak sahiplerine ödemesi ve kıyı olan bölümü kamulaştırması gerekir. Açıklanan nedenlerle, "usul ekonomisi (HMK.md.31) gereğince; Devletin tekrar bir kamulaştırma işlemine başvurması gerekmeksizin sorunun açılmış olan bu dava içinde çözümlenerek; kıyı olan yerden tüm Kamu'nun, bu arada davalıların da yararlanacağı dikkate alındığında "fedakarlığın denkleştirilmesi ilkesi" uygulanmak suretiyle, taşınmazın kıyı olarak belirlenen bölümü için rayiç değere yakın olarak saptanacak bedelinin mahkemece uygun bilirkişi veya bilirkişiler vasıtasıyla tespit ettirilmesi, davacı ... Hazine'sine bu bedeli depo etmesi için uygun süre verilmesi, bedel depo edilmediği takdirde davanın reddi; depo edildiği takdirde ise, bu bedel davalılara ödenmek suretiyle kıyı olan bölümün tapu kaydının iptal/terkini kararı verilmelidir. Açıklanan yönde işlem yapılmak üzere hükmün bozulması gerektiğini düşünüyor; Sayın çoğunluğun onama kararına katılmıyorum. 13.06.2014