Yargıtay 23. Hukuk Dairesi · E. 2013/2567 · K. 2013/3291

23. Hukuk Dairesi         2013/2567 E.  ,  2013/3291 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hüküm davalı vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmiştir. 5219 Sayılı Kanun ile yapılan değişiklik sonucu HUMK'nun 438/I. maddesindeki parasal sınır, 5236 sayılı Kanunun .... maddesiyle HUMK’na eklenen Ek-Madde ...’te öngörülen yeniden değerleme oranı da dikkate alındığında 2013 yılı için ....563,00 TL’dir. Temyize konu kabul edilen miktarın ....200,00 TL olması nedeniyle, duruşma isteğinin miktar yönünden reddiyle incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten ve temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü. -K A R A R- Davacı vekili, müvekkili kooperatif genel kurullarında kararlaştırılan aidat alacağının tahsili amacıyla başlatılan ... takibine, davalının haksız yere itiraz ettiğini ileri sürerek, itirazın iptali ile %40 ... inkar tazminatının tahsilini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili, müvekkilinin bir kooperatif üyesinden daire satın aldığını, herhangi bir müracaatı olmaması rağmen, kendisinden habersiz olarak bir genel kurulda üye yapıldığını, bu nedenle takibe konu aidat borcundan sorumlu olmadığını savunarak, davanın reddini ve %40 kötüniyet tazminatının tahsilini istemiştir. Mahkemece, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre; davacı kooperatif tarafından yapılan sitede oturan davalının, diğer kat maliklerinin, genel kurul kararlarına istinaden ödedikleri ....200,00 TL'yi ödemediği gerekçesiyle, davanın kabulü ile itirazın iptaline ve %... ... inkar tazminatının tahsiline karar verilmiştir. Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir. Dava, aidat alacağının tahsili için başlatılan ilamsız ... takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. Davacı tarafça, davalının B blok ... no'lu daireyi ....05.2008 tarihinde dava dışı ...'tan satın aldığı belirtildiği halde, kooperatifin ........2009 tarihli yönetim kurulu kararında, davalının söz konusu daireyi tapuda ...'dan satın aldığı belirtilmiş ve üyeliğe kabulüne karar verilmiştir. Davalının kooperatif üyesi olup olmadığı hususunda uyuşmazlık bulunmaktadır. Mahkemece, bilirkişi incelemesi yapılmaksızın, davacının, davalı kooperatif üyesi olmasa dahi, genel kurul kararlarıyla ile belirlenen ve genel giderlere ilişkin olan takip konusu alacaklardan sorumlu olduğu sonucuna varılmıştır. Davacı kooperatifin anasözleşmesinin .../.... maddesinde “Devir halinde eski ortağın kooperatife karşı tüm hak ve yükümlülükleri yeni ortağa geçer, kooperatifçe, bu devir sebebiyle taraflardan ayrıca bir ödemede bulunmaları istenemez.” hükmü düzenlenmiştir. Daire satımında Üyelik kendiliğinden alıcıya satım ile birlikte geçmez. Satıcının üye olması ve üyeliğinin alıcı tarafından ayrıca devir alınması gerekmektedir. Üyelik ayrıca devredilmedikçe satıcının üyeliği kooperatif nezdinde devam eder. Satıcının üye olması, alıcının bu üyeliği ayrıca devir alması ve kooperatif üyelik koşullarını taşıması halinde kooperatifin bu kişiyi 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun .../.... maddesi uyarınca ortaklığa kabul etmesi zorunludur. Kooperatif ortaklığı, kooperatif yetkili organlarının açık bir kabulü ile gerçekleşebileceği gibi bu hususta açıkça alınmış bir karar olmasa da, kooperatifin kişi ile bu sıfatla yazışmalar yapması, onu genel kurullara çağırması, belirli miktarda ödeme kabul etmesi veya konut tahsisi ve teslim etmesi ve tadilata izin vermesi şeklinde zımnen de gerçekleşebilir. Kural olarak kooperatif üyeleri, kooperatif amacına ulaşıncaya kadar inşaat finansmanı ve genel giderlerden genel kurulda kararlaştırılan temerrüt faizi ile birlikte üye sıfatıyla sorumludur. Kooperatif üyesi olmayıp, kooperatif hizmetlerinden yararlanma sözkonusu ise, bu yararlanmanın karşılığı olan genel giderlerden yasal oranda temerrüt faiziyle birlikte BK'nın 410. vd. maddelerindeki vekaletsiz ... görme hükümlerine göre talepte bulunulabileceği kabul edilmelidir. Öte yandan, davacı dava dilekçesinde, borcun üyelik aidatı olduğunu bildirmiş, davalının savunması üzerine genel gider olduğunu açıklamış, davalı iddianın genişletilmesine muvafakat etmediğini beyan etmiştir. Dava açıldıktan sonra davacı temlik, feragat ve ıslah dışında davalının rızası olmaksızın iddiasını genişletemez veya mahiyetini değiştiremez. Davalının, iddianın değiştirilmesine muvafakatı açık olabileceği gibi zımni de olabilir. Davacının davayı değiştirmesi üzerine, davalı iddianın değiştirilmesine muvafakat etmediğini açıkça bildirmek suretiyle hemen buna itiraz etmezse ya da iddianın esasına cevap verirse davayı değiştirmeye zımnen muvafakat etmiş olur. İddianın değiştirilmesi ve genişletilmesinin yargılamanın hangi aşamasında ve nasıl yapılabileceği dava tarihinde yürürlükte olan HMK'nın 141. maddesinde düzenlenmiştir. Mahkemece, davacı kooperatifin defter, kayıt ve belgeleri, bilanço gelir gider cetvelleri ve genel kurul kararları, genel kurul hazirun cetvelleri öncelikle kooperatiften istenip, temin edilememesi halinde Ticaret Sicil Memurluğu'ndan veya anasözleşmenin 41. maddesi uyarınca bu belgelerin gönderildiği Çevre ve Şehircilik ... İl Müdürlüğü'nden getirtildikten sonra kooperatif konusunda uzman bir bilirkişi aracılığıyla, B blok ... nolu dairenin kooperatif kayıtlarında hangi üyeye ait olduğu, davalının devir yolu üye olup olmadığı, davalının ya da kooperatifin savunmasında belirtilen...'ın ya da yönetim kurulu kararında söz edilen...'ın davalıya üyelik devrine ilişkin herhangi bir başvurusunun bulunup bulunmadığı, devirden sonra genel kurullara bu daire üyeliğine ilişkin olarak kimin çağrıldığı, çağrı kağıdının tebliğ edilip edilmediği, kooperatifçe açıkça ya da zımnen kimin üye olarak benimsendiği, takibin dayanağı olan genel kurullarda istenen alacağın inşaat finansmanına mı, genel giderlere mi ilişkin olduğu, ödeme belgeleri ve varsa banka kayıtlarına göre ödemeleri kimin yaptığı hususlarında yukarıda açıklanan ilkeler gözönünde bulundurularak açıklayıcı, gerekçeli ve denetime elverişli rapor alınıp, davalının yeni bir üyelik başvurusu ile ya da devir suretiyle ya da kooperatifin zımni benimsemesi ile kooperatif üyesi olup olmadığının kuşkuya yer bırakmayacak şekilde tespit edilmesi, borcun kaynağına ilişkin iddianın değiştirilip değiştirilmediğinin ve davalının buna usuli tarzda hemen karşı koyup koymadığının da HMK' nın 141.maddesi çerçevesinde ele alınıp tartışılması ve buna göre sorumlu olduğu borcun niteliği ve miktarının belirlenmesi ve oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeye dayalı olarak yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün, davalı yararına BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, kararın tebliğinden itibaren ... gün içerisinde karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere ....05.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.