Yargıtay 23. Hukuk Dairesi · E. 2013/3334 · K. 2013/8082

23. Hukuk Dairesi         2013/3334 E.  ,  2013/8082 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi Taraflar arasındaki asıl ve birleşen tapu iptali, tescil ve sözleşmenin feshi davalarının bozma kararına uyularak yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı asıl ve birleşen 1998/100 E sayılı davanın açılmamış sayılmasına, birleşen 1997/81 E sayılı davanın kabulüne, birleşen 1997/450 E, 2007/178-215-281 E sayılı davaların reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde birleşen 1997/450 E davada davacı, birleşen 1998/100 E davada davalı ... vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü. -K A R A R- Asıl davada, davacı vekili, eski ismi .... Turizm Otelcilik İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. olan müvekkili şirketin isim değişikliği ile ... Turizm İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. unvanını aldığını, müvekkili ile davalı arsa sahipleri arasında düzenleme şeklinde arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi yapıldığını, müvekkilinin sözleşmede kararlaştırılan yükümlülüklerini yerine getirmesine rağmen davalıların müvekkilinin hak ettiği bağımsız bölümlerin tapusunu vermeye yanaşmadığını, kat irtifakı kurulması için gerekeni yapmadığını, inşaatın geldiği durumun tespiti ile müvekkilinin hak ettiği bağımsız bölüm sayısının tespiti konusunda bilirkişi raporu alındığını, davalıların yükümlülüklerini yerine getirirmemesi nedeniyle müvekkilinin inşaatı durdurduğunu, büyük miktarda maddi kaybın ortaya çıktığını, müvekkilinin beş adet bağımsız bölümün tapusunu hakettiğini, kat irtifakı kurulmadığından bağımsız bölümlerin tescilini talep etme imkanı bulunmadığını ileri sürerek, bağımsız bölümlere tekabül eden arsa payının tespiti ile müvekkili adına tescilini talep ve dava etmiştir. Asıl davada, davalılar ..., ..., ... ve ... vekili, müvekkilleri ile ... Turizm Otelcilik İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. arasında arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi imzalandığını, sözleşmeye göre sözleşme tarihinden itibaren 1,5 ay içerisinde belediyeden inşaat ruhsatı alınacağı, ruhsat tarihinden itibaren 17 ay içerisinde inşaatın bitirilmesi ve sözleşmenin 20. maddesine göre de sözleşmenin 01.10.1996 tarihine kadar geçerli olacağı hükmünün yer aldığını, yüklenicinin belirtilen bu sürelerde inşaatı bitiremediğini, müvekkili arsa sahiplerinin müracaatı üzerine ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 1996/554 Esas, 1996/667 Karar sayılı ilamı ile sözleşmenin feshine karar verildiğini, fesihten sonra davacı ... İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin arsa sahibi davalıların rızası olmamasına rağmen inşaatı yapmaya başladığını, bunun üzerine davalı arsa sahiplerinin davacı hakkında müdahalenin önlenmesi davası açtığını, anılan davanın işbu dava ile birleştiğini, davacının inşaatların yapımına haksız bir şekilde devam ettiğini, ancak buna rağmen inşaatı tamamen bitiremediğini savunarak, davanın reddini istemiştir. Asli Müdahil ... ... Turizm Arş. Dan. Tic. Ltd. Şti. vekili, müdahale dilekçesinde, eski adı ... A.Ş. yeni adı ... Turizm İnş. ve Tic. A.Ş.'ye ait bütün hak ve alacaklarının 08.02.1998 tarihli temlikname ile davacı ... Turizm Arş. Dan. Tic. Ltd. Şti'ye temlik edildiğini ileri sürerek, temlikname sözleşmesinde belirtilen hak ve alacakların kendilerine aidiyetini, bu hak ve alacakların adlarına tescilini, devir, temlik ve her türlü tasarrufu önleyici mahiyette tedbir kararı verilmesini istemiştir. Asli Müdahil ... vekili, müvekkili ile ... Turizm İnş. ve Tic. A.Ş. arasında taşınmaz satış vaadi sözleşmesi yapıldığını, müvekkilinin satış vaadi bedelini tamamen ödediğini, ilk yapılan satış vaadi sözleşmesinin müvekkili ile yapılan sözleşme olduğundan bu tarihten sonra yapılanların kötüniyetli ve geçersiz olduğunu ileri sürerek, 2 nolu bağımsız bölümün müvekkili adına tescilini istemiştir. Birleşen ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 1997/81 Esas sayılı dosyasında davacılar vekili, müvekkillerinin maliki olduğu ... ... Mahallesi 705 ada, 1 parselde kayıtlı taşınmazın arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi ile... adlı şahsa verildiğini, anılan şahsın 2 ay kadar önce inşaatı durdurarak terk ettiğini, ihtarnameye rağmen inşaata başlanmaması nedeniyle sözleşmenin feshedildiğini, davalı şirket elemanlarının müvekkillerinin rızası dışında inşaata girdiğini, inşaatın üçüncü kişilere devrine müvekkillerinin muvafakatı olmadığını, inşaata elatmanın hukukça korunacak bir tarafı olmadığını ileri sürerek, davalının taşınmaza yönelik müdahalesinin önlenmesini talep ve dava etmiştir. Birleşen bu davada davalı vekili, davanın reddini istemiştir. Birleşen ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 1998/100 Esas sayılı davada davacı vekili, müvekkili ile dava dışı üçüncü kişiler arasında arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi yapıldığını, arsa sahiplerinin tapuların tescilini yaptırmadığını, tapuların alınmaması nedeniyle müvekkilinin büyük zarar gördüğünü, çaresizlik ve boşluk içinde kaldığını, davalı ... Şamlı'nın kendisine bütün yetkileri içeren bir vekaletname verilmesi ve binanın kendisi tarafından alındığının söylenmesi durumunda arsa sahiplerine baskı yapacağını ve işi çözeceğini beyan edip müvekkili şirketin yetkilisini hataya düşürdüğünü, burada sözleşmenin niteliğinde hata hali bulunduğunu, vekaletnamenin buna aykırı olarak kullanarak satış vaadi yapıldığını, sözleşmenin hukuken de batıl olduğunu, BK'nın 20. maddesine aykırı olduğunu, temelinde zor kullanma gibi hukuk dışı bir yol bulunduğunu, davalıların gerçek amaçlarının binaya para ödemeden sahip olmak olduğunu, diğer davalı ...'in davalı ... Şamlı'nın arkadaşı olduğunu, Erdal Şamlı'nın vekaletnameyi kötüye kullandığını bilerek satış vaadini kabul eden kişi durumunda bulunduğunu, 1.000,00 TL bedelle dokuz adet bağımsız bölüm satın alamayacağını, bu bedelin dahi ödenmediğini, davalı ...'in satış vaadi sözleşmesine dayanarak ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 1997/450 Esas sayılı davası ile tescil davası açmış olduğunu, irtibat nedeniyle davaların birleştirilmesi gerektiğini ileri sürerek, ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 1997/450 Esas sayılı davasına konu olan sözleşmenin feshine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalılar vekili, davanın reddine karar verilmesini istemiştir. ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 1997/450 Esas dosyasında davacı vekili, davalılar arasında arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi bulunduğunu, sözleşme neticesinde inşaatın tamamlanıp arsa sahiplerine teslim edildiğini, müvekkilinin yükleniciden bu taşınmaz üzerindeki 2 dükkan ve 7 daireyi 1.000,00 TL bedelle satın alıp, bedelini de nakden ödediğini, davalının 04.09.1997 tarihine kadar tapuyu vermesi gerekirken vermediğini ileri sürerek, iki dükkan ve yedi dairenin tapusunun iptali ile müvekkili adına tescilini talep ve dava etmiştir. Davalı ... İnş. ve Tic. A.Ş. vekili, davalılar arasındaki arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin mahkeme kararı ile iptal edildiğini, iptal edilen bir sözleşmeye dayalı olarak yapılan satışın geçerli olmadığını, satış vaadi sözleşmesinin vekaletle yapıldığını, vekaletnamenin veriliş sebebine aykırı olarak kullanıldığını, vekaletnamenin veriliş amacının satış vaadi olmadığını ileri sürerek, davanın reddini istemiştir. Davalı ..., ..., ..., ... vekili, davanın reddini istemiştir. ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2007/178; 215; 281 Esas sayılı davalarında davacı vekili, müvekkili ile davalı ... İnş. ve Tic. A.Ş. arasında taşınmaz satış vaadi sözleşmesi yapıldığını, sözleşmeye göre Kellepınar Mahallesi 705 ada, 1 parselde kayıtlı taşınmaz üzerindeki binanın 2 nolu bağımsız bölümünün 500,00 TL karşılığında müvekkiline satışının vaadedildiğini, sözleşme bedeli peşin olarak ödenmesine rağmen müvekkili adına tescilinin yapılmadığını ileri sürerek, 2 nolu bağımsız bölümün müvekkili adına tescilini talep ve dava etmiştir. Davalı ... ve ... mirasçıları dışında kalan diğer davalılar vekilleri, davanın reddini istemiştir. Mahkemece, asıl davanın reddine, birleşen ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 1997/81 Esas sayılı davanın kabulüne, birleşen ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 1998/100 Esas sayılı davanın kabulüne, Müdahil ... ... Turizm Arş. Dan. Tic. Ltd. Şti'nin asli müdahale talebinin reddine, müdahil ...'in dilekçesi harçlandırılmadığından bu dilekçe hakkında hüküm kurulmasına yer olmadığına, birleşen ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 1997/450 Esas sayılı davanın reddine dair karar verilen karar, Yargıtay 15. Hukuk Dairesi'nin 24.04.2007 tarih ve 2005/7982 Esas, 2007/2665 Karar sayılı ilamıyla, "...1-1996/767 ve 1998/100 E sayılı davalarda, davacı ... Turizm İnş. ve Tic.A.Ş. vekilleri 17.08.1998 tarihinde azledilmişlerdir. Her iki dava da vekilleri vasıtasıyla takip olunmamıştır. Bu durumda söz konusu davalarla ilgili olarak HUMK’nın 409/5.maddesi uyarınca davaların açılmamış sayılmasına karar verilmesi yerine, yargılamaya devamla işin esası hakkında hüküm tesisi doğru olmamıştır. 2-Arsa sahiplerince açılan 1997/81 Esas sayılı davada, 705/1 parselde kayıtlı taşınmazdan men’i müdahale kararı verilmiş, gerekçe olarak da davalı ... İnş. ve Tic. A.Ş. ile yapılan sözleşmenin mahkeme kararıyla feshedilmiş olduğuna dayanılmıştır. Oysa, söz konusu mahkeme kararı şirket hakkında değil, şirketi temsilen sözleşmeyi imzalayan ... Şimşek aleyhinde verilmiş olup, dava davalı ...’un kabul beyanı üzerine sonuçlandırılmıştır. ... sözleşmenin tarafı olmadığı gibi kararda henüz kesinleşmiş değildir. Ne var ki, 25.08.1997 tarihli âdi sözleşmede 03.02.1995 günlü sözleşmenin geçersizliği, yâni ... Turizm İnş.ve Tic. A.Ş'nin işi bıraktığı da kabul edilmiştir. Bu sözleşmeyi imzalayan şirketlerin (... Tur İnş. Ltd. Şti., ... Turizm İnş. ve Tic. A.Ş., ... A.Ş.) ortakları arasında organik bağ bulunduğu ileri sürüldüğünden mahkemece bu husus üzerinde durulup ilgili deliller incelenip değerlendirilerek (1997/81) sayılı dava sonuçlandırılmalıdır. 3-... isimli kişi, 2 nolu daireyi ... Turizm İnş. ve Tic.A.Ş.’den 06.12.1996’da satın aldığını bildirerek dairenin adına tesciline karar verilmesini istemiştir. Bu talep davaya aslî müdahale niteliğindedir. O halde mahkemece müdahale harcının yatırılması için ...’e mehil verilip, ...’un bu konuda açmış olduğu bir dava varsa birleştirilerek istemi karara bağlanmalıdır. 4-1997/450 E.sayılı dosyada işlem gören ve ... tarafından yüklenici ... Turizm İnş. ve Tic. A.Ş. ile arsa sahipleri aleyhine açılan ve 2 dükkan ile 7 dairenin 03.09.1997 tarihli sözleşmeye dayanılarak tesciline ilişkin dava da arsa sahiplerince ... Turizm İnş. ve Tic. A.Ş. aleyhine açılan 1997/81 E sayılı dava sonucuna göre karara bağlanmalıdır." gerekçesiyle bozulmuştur. Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda, 1996/767 ve 1998/100 Esas sayılı dosyalar bakımından ... Turizm İnş. ve Tic. A.Ş. vekilinin azledildiği, azil sonrası şirket yetkililerince davanın takip edilmediği, dolayısıyla bu dava bakımından davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi koşullarının oluştuğu kanaatine varıldığı, 1997/81 esas sayılı dosya bakımından, bu dava ile arsa sahipleri tarafından ... Turizm İnş. ve Tic. A.Ş. aleyhine müdahalenin men'i istemi ile dava açıldığı, arsa sahipleri ile ... A.Ş. arasında kat karşılığı inşaat sözleşmesinin imzalandığı, sözleşmeyi şirket adına temsilcisi...'in imzaladığı, arsa sahipleri tarafından ... Şimşek aleyhine açılan dava üzerine mahkemece arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin feshine karar verildiği, bu kararın kesinleştiği, her ne kadar bu karar sözleşmenin tarafı olan ... A.Ş.( bilahare isim değiştirmekle ... Turizm İnş. ve Tic. A.Ş.) bağlamamakta ise de, ... Tur İnş. Ltd. Şti. ile arsa sahipleri arasında yarım kalan inşaatın tamamlanması amacıyla adi yazılı arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi imzalandığı, bu sözleşmenin 1997/450 Esas sayılı dava dosya içerisinde bulunduğu, düzenlenen sözleşmede, 03.02.1995 tarihli arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin mahkemece feshedildiği, dolayısıyla inşaatın yarım kaldığı hususunun kabul edildiği, ... Tur. İnş. Ltd. Şti. ortaklarının Güler Bakır ve ... isimli kişiler olduğu, bu kişilerin yönetim kurulu üyeleri oldukları, ...'ın ... Turizm İnş. ve Tic. A.Ş.'nin yönetim kurulu başkanı ve temsilcisi olduğu, dolayısıyla ... Tur. İnş. Ltd. Şti. ile ... Turizm İnş. ve Tic. A.Ş. arasında organik bağ olduğu, bu organik bağ nedeniyle ... Tur. İnş. Ltd. Şti. ile arsa sahipleri arasında düzenlenen ve itiraza uğramayan adi yazılı arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin ... Turizm İnş. ve Tic. A.Ş.'yi de bağlayıcı nitelikte olduğu, bu adi yazılı sözleşmenin 25.08.1997 tarihli olduğu, sözleşmenin feshine ilişkin mahkeme kararının ise 27.12.1996 tarihinde verildiği, dolayısıyla 27.12.1996 tarihinden itibaren ... Turizm İnş. ve Tic. A.Ş.'nin yüklenicilik sıfatının ortadan kalktığının kabulünde zorunluluk bulunduğu, bu nedenle yüklenici sıfatını haiz olmayan ... Turizm İnş. ve Tic. A.Ş. 705 ada, 1 parsel üzerinde faaliyette bulunamayacağı, bu yönü ile arsa sahipleri tarafından ... Turizm İnş. ve Tic. A.Ş. aleyhine açılan müdahalenin men'i davasının sabit olduğu kanaatine varıldığı, 1997/450 esas sayılı dava bakımından, bu dava ile davacı ... tarafından ... Turizm İnş. ve Tic. A.Ş. ile arsa sahipleri aleyhine dava açıldığı, dava ile davacının taşınmaz satış vaadi sözleşmesine dayalı olarak satın aldığı toplam 9 adet bağımsız bölümün davacı adına tescilinin talep edildiği, talebe konu satış vaadi sözleşmesinin 03.09.1997 tarihinde yapıldığı, sözleşmeyi ... Turizm İnş. ve Tic. A.Ş. adına vekili olan...'nın düzenlediği, yukarıda irdelendiği üzere, ... Turizm İnş. ve Tic. A.Ş.'nin yüklenicilik sıfatının 27.10.1996 tarihi itibariyle sona erdiği, bu durumun arsa sahipleri ile yapılan adi yazılı arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi ile kararlaştırıldığı, 25.08.1997 tarihli adi sözleşme ile yüklenicilik sıfatının ... Tur. İnş. Ltd. Şti'ye verildiği, dolayısıyla yüklenici sıfatı kalmayan ... Turizm İnş. ve Tic. A.Ş. adına 03.09.1997 tarihinde yapılan satış vaadi sözleşmesine dayalı olarak davacı ...'in hak talep edemeyeceği, bu yönü ile davacı ...'in davasının sabit olmadığı kanaatine varıldığı, 2007/178, 215, 281 Esas sayılı dava bakımından, davacı ...'in arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi gereği yüklenici ... Turizm İnş. ve Tic. A.Ş.'den satın aldığı 2 nolu bağımsız bölümün adına tescili istemi ile anılan şirket ve ve arsa sahipleri aleyhine dava açtığı, aynı zamanda ...'in asıl dava kapsamında aynı taleple ilgili olarak asli müdahale talebinde bulunduğu, ...'in üçüncü kişi konumunda olduğu, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin tarafı olmadığı, sözleşme doğrultusunda yükleniciye düşen bir bağımsız bölümü satış vaadi sözleşmesi ile satın aldığı, bu hakkın kişisel hak mahiyetinde olduğu, üçüncü kişi davacının arsa sahiplerine karşı kişisel hakkını ileri sürebilmesi için yüklenicinin edimlerini eksiksiz olarak yerine getirmesi, eksiklik bulunması durumunda bu eksikliklerin katlanılabilir durumda olması, eksikliğin üçüncü kişi tarafından giderilmesi veya bedelinin karşılanması gerektiği, yukarıda ayrıntıları ile irdelendiği üzere, davacı ...'a taşınmaz satan ... Turizm İnş. ve Tic. A.Ş.'nin yüklenicilik sıfatının bulunmadığı, 1997 yılında yapılan adi yazılı sözleşme ile inşaatı ... Tur. İnş. Ltd. Şti'nin tamamladığı, dolayısıyla davacının talebinin dinlenemeyeceği, kaldı ki mahkemece 2001 yılında keşif yapıldığı, inşaatta bulunan eksikliklerin bedelinin 3.910,00 TL olduğunun tespit edildiği, davacı ...'un eksik işler bedelini yatıracağı hususunda bir beyanının olmadığı, bu bedelin katlanılabilir nitelikte de olmadığı, dolayısıyla davacı ...'un davasının ve asli müdahale talebinin sabit olmadığı kanaatine varıldığı, asli müdahale talep eden ... ... Turizm Arş., Dan. Tic. Ltd. Şti.'nin talebi bakımından, bu şirket tarafından ... Turizm İnş. ve Tic. A.Ş.'den temlik alındığı belirtilerek müdahale talebinde bulunulduğu, ancak bozma sonrası aşamada şirket vekilinin 20.07.2010 ve devam eden oturumlara katılmadığı, dolayısıyla bu şirket yönünden değerlendirme yapılamayacağı kanaatine varıldığı gerekçesiyle mahkemenin 1996/767 Esas ve birleşen 1998/100 Esas sayılı dosyası bakımından davanın açılmamış sayılmasına, birleşen 1997/81 Esas sayılı davanın kabulü ile Davalı ... İnş. ve Tic. A.Ş. tarafından ... ilçesi Kellerpınarı mah. 705 ada 1 parsel sayılı taşınmaza yapılan müdahalenin men'ine, birleşen 1997/450 Esas sayılı davanın reddine, birleşen 2007/178, 215, 281 Esas sayılı davanın, ... ile ... Turizm Arş. Dan. Tic. Ltd. Şti.'nin müdahale taleplerinin reddine karar verilmiştir. Kararı, birleşen 1997/450 Esas sayılı davada davacı-birleşen 1998/100 Esas sayılı davada davalı ... vekili temyiz etmiştir. Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı doğrultusunda inceleme yapılıp hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, bozmanın kapsamı dışında kesinleşmiş olan yönlere ilişkin temyiz itirazları incelenemeyeceğine göre, birleşen 1997/450 Esas sayılı davada davacı-birleşen 1998/100 Esas sayılı davada davalı ... vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, birleşen 1997/450 Esas sayılı davada davacı-birleşen 1998/100 Esas sayılı davada davalı ... vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edenden alınmasına, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 16.12.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.