Yargıtay 23. Hukuk Dairesi · E. 2013/3517 · K. 2013/4664

23. Hukuk Dairesi         2013/3517 E.  ,  2013/4664 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi Taraflar arasındaki sözleşmenin iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı asıl ve birleşen davaların kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde asıl ve birleşen davalarda davalılar ve katılma yolu ile asıl davada davacılar ... ve ... vekillerince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü. -K A R A R- Asıl ve birleşen davalarda davacılar vekilleri, müvekkilleri ile davalılar arasında ....07.2000, ....09.2000 ve ....02.2001 tarihli arsa payı karşılığı inşaat sözleşmelerinin bulunduğunu, bu sözleşmelere göre ... yıl içerisinde inşaatın bitirilecek olmasına rağmen, inşaatın temeline atılan beton dışında herhangi bir faaliyette bulunulmadığını, sözleşme gereğince taşınmazın tapusunun davalılardan...’a devredildiğini ileri sürerek, asıl ve birleşen davalarda anılan sözleşmelerin feshi ile ... .... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2008/245 E sayılı dosyasında davacıların doğan zararına karşılık şimdilik ....000,00 TL’nın, ... .... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2009/152 E sayılı dosyasında davacıların doğan zararına karşılık şimdilik ....000,00 TL’nın temerrüt faiziyle tahsiline karar verilmesini istemişlerdir. Asıl ve birleşen davalarda davalılar vekili, taşınmazın bulunduğu yerin sit alanı olması nedeniyle inşaata başlanılamadığını, yapılan kazı nedeniyle müvekkillerinden ...’in cezalandırıldığını savunarak, asıl ve birleşen davaların reddini istemiştir. Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre; asıl ve birleşen davalarda davacıların taşınmazlarının tevhit edildiği, kat irtifakının tesis edildiği, asıl ve birleşen davalarda davalı yüklenicinin yapı ruhsatı alamadığı ve dava tarihi olan 06.06.2008 tarihine karar inşaat yapımına başlamadığı, taşınmazın koruma alanı içerisinde olması nedeniyle de davaya konu sözleşmelerin ifasının imkansız hali geldiği gerekçesiyle, davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararı, asıl ve birleşen davalarda davalılar ve katılma yolu ile asıl davada davacılar ... ve ... vekilleri temyiz etmiştir. ...-Tarafların tüm delilleri toplanıp, inceledikten ve son sözleri dinlenip duruşmanın bittiği bildirildikten sonra hakimin, HMK'nın 298/.... (HUMK'nın 388.) maddesi uyarınca kararı, gerekçesi ile birlikte yazması ve hüküm sonucunu HMK'nın 294/.... (HUMK'nın 389.) maddesinde öngörülen biçimde tefhim etmesi asıldır. Ne var ki, uygulamada HMK'nın 294/.... (HUMK'nın 381/son) maddesi hükmüne dayanılarak zorunlu nedenlerle sadece hüküm sonucu tutanağa geçirilip, tefhim edilmekte, gerekçeli karar daha sonra yazılmaktadır. İşte bu gibi hallerde, HMK'nın 294/.... (HUMK'nın 389.) maddesine uygun olarak tarafların hak ve yükümlülüklerini açıkça gösteren tefhim ile aleniyet ve hukuki varlık kazanan kısa karara uygun olarak gerekçeli kararın yazılması zorunludur. Esasen, kısa kararı yazıp, tefhim etmekle davadan el çekmiş olan hakimin artık bu kararını değiştirmesine yasal olanak bulunmamaktadır. HMK'nın 298/.... maddesi uyarınca, gerekçeli karar tefhim edilen hüküm sonucuna aykırı olamaz. Öte yandan, kısa kararla gerekçeli kararın çelişkili ya da farklı olması, yargılamanın aleniyetine, kararların alenen tefhim edilmesine ilişkin Anayasa'nın 141. maddesi ile HMK'nın ve HUMK'nın yukarıda değinilen buyurucu nitelikteki maddelerine de aykırı bir durum yaratır. Ayrıca, anılan husus kamu düzeni ile ilgili olup, gözetilmesi yasa ile hakime yükletilmiş bir ödevdir. Aksi düşünce ve uygulama yargının, yargıcın ve kararlarının her türlü düşünceden uzak, saygın ve güvenilir olması ilkesi ile bağdaşmaz. Somut olayda, kısa kararda sadece tapu iptali ile tescile ilişkin hüküm kurulmuş iken, gerekçeli kararda taraflar arasındaki sözleşmelerin feshine ve tapu iptali ile tescile karar verilmiş olup, kısa ve gerekçeli karar arasında farklılık ve çelişki yaratılmıştır. Bu durumda, ....04.1992 gün ve 1991/... Esas, 1992/... sayılı ... İçtihatları Birleştirme kararı çerçevesinde, mahkemece, kısa karar ile bağlı kalınmadan, yeni bir kısa ve buna uygun gerekçeli karar verilmek üzere hükmün bozulması gerekmiştir. ...-Bozma nedenine göre, asıl ve birleşen davalarda davalılar vekili ve katılma yolu ile asıl davada davacılardan ... ve ... vekilinin temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir. SONUÇ: Yukarıda (...) nolu bentte açıklanan nedenle, kararın BOZULMASINA, (...) nolu bentte açıklanan nedenle, asıl ve birleşen davalarda davalılar vekili ve katılma yolu ile asıl davada davacılardan ... ve ... vekilinin temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan harçların istek halinde temyiz edenlere iadesine, kararın tebliğinden itibaren ... gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 04.07.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.