Yargıtay 5. Ceza Dairesi · E. 2013/3613 · K. 2014/11586

5. Ceza Dairesi         2013/3613 E.  ,  2014/11586 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi SUÇ : Zincirleme biçimde görevi kötüye kullanma, rüşvet alma (dört kez), rüşvet almaya teşebbüs etme (oniki kez), ikna suretiyle irtikap (iki kez) (sanıklar ... ve ... hak.) Rüşvet verme (sanıklar ..., ..., ... ve ... hak.) görevi kötüye kullanma (sanıklar ..., ..., ... ve ... hak.) görevi ihmal (sanık ... hak.) HÜKÜM : Atılı suçlardan ayrı ayrı beraet Mahalli mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle dosya incelendi; Sanıklardan ..., ..., ..., ..., ... ve ... haklarında rüşvet alma, rüşvet almaya teşebbüs etme, ikna suretiyle irtikap ve rüşvet verme suçlarından kamu davası açıldığı, 3628 sayılı Yasanın 17 ve 18. maddelerine göre Hazinenin bu suçların zarar göreni olması sebebiyle davaya katılma ve Ceza Muhakemesi Kanununun mağdur ve katılanlar için öngördüğü haklardan yararlanma olanağına sahip bulunduğu, Hazine vekilinin 04/12/2012 havale tarihli dilekçeyle sanıklar haklarında kurulan hükümleri temyiz ettiği ve bu itibarla da, davaya katılma iradesinin bulunduğu anlaşılmakla, CMK'nın 237/2 ve 260/1. maddeleri uyarınca bahse konu suçlar bakımından Hazinenin davaya katılmasına karar verildikten sonra gereği düşünüldü: Sanık ... hakkında rüşvet verme suçundan açılan kamu davasında verilen hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde; Gerekçesi gösterilmek suretiyle verilen kamu davasının ölüm nedeniyle düşmesine dair hüküm usul ve kanuna uygun olduğundan yerinde görülmeyen katılan Hazine vekilinin temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, Sanıklar ... ve ... haklarında zincirleme biçimde görevi kötüye kullanma, rüşvet alma (dört kez), rüşvet almaya teşebbüs etme (on iki kez), ikna suretiyle irtikap (iki kez), ..., ... ve ... haklarında rüşvet verme, ..., ..., ... ve ... haklarında görevi kötüye kullanma, ... hakkında ise görevi ihmal suçlarından verilen beraet hükümlerine yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde ise; Gerekçeli kararın hüküm fıkrasında ve kısa kararda sanıklardan ... ile katılanlar ... ve ...'ın soyadlarının, yine şikayetçi ... ve katılan ...'ın adlarının nüfus kayıtlarına aykırı olarak yanlış yazılması, Sanıklardan ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... haklarında görevi kötüye kullanma ve görevi ihmal suçlarından kamu davası açıldığı, Hazinenin ve şikayetçilerden ...'un bu suçların zarar göreni olduğu, bu sıfatlarının gereği olarak CMK'nın 233 ve 234. maddeleri gereğince kovuşturma evresinde sahip oldukları davaya katılma ve diğer haklarını kullanabilmeleri için duruşmadan haberdar edilmeleri gerektiği halde, usulen dava ve duruşmalar bildirilmeden, davaya katılma ve Ceza Muhakemesi Kanununun mağdur ve katılanlar için öngördüğü haklardan yararlanma olanağı sağlanmadan yargılamaya devam edilerek yazılı biçimde hükümler kurulması, Anayasanın 141, CMK'nın 34, 230 ve 289/1-g maddeleri uyarınca mahkeme kararlarının; sanıkları, katılanı, C.Savcısını ve herkesi tatmin edecek, Yargıtay denetimine olanak verecek biçimde olması, Yargıtay’ın gerekçelerde tutarlılık denetimi yapması ve bu açılardan mantıksal ve hukuksal bütünlüğün sağlanması için kararın dayandığı tüm verilerin, bu veriler konusunda mahkemenin ulaştığı sonuçların, iddia, savunma ve sanık anlatımlarına ilişkin değerlendirmelerin açık olarak gerekçeye yansıtılması ilkelerine uyulmadan, gerekçeden yoksun şekilde hükümler kurulması, Kabule göre de; Suç tarihinde yürürlükte bulunan 5237 sayılı TCK'nın rüşveti tanımlayan 252/3. maddesinde “rüşvet, bir kamu görevlisinin, görevinin gereklerine aykırı olarak bir işi yapması veya yapmaması için kişiyle vardığı anlaşma çerçevesinde bir yarar sağlamasıdır” denilerek sadece nitelikli rüşvete yer verildiği, kamu görevlisinin yapması gereken işi yapması ya da yapmaması gereken işi yapmaması için yarar sağlanmasının veya kişilerin bu şekildeki iş için kamu görevlisine çıkar temin etmelerinin rüşvet tanımından çıkarıldığı, bu tipteki eylemlerin aynı Yasanın 257/3. maddesinde düzenlenen “görevinin gereklerine uygun davranmak için çıkar sağlama suçunu” oluşturduğu, İkna suretiyle irtikap suçunun oluşması için mağdurun, kamu görevlisinin istediği çıkarın yasa ve görevi gereği verilmesi gerektiğine hileli davranışlarla inandırılmış olması gerektiği, İcbar suretiyle irtikap suçunun ise, kamu görevlisinin yürüttüğü görevin sağladığı nüfuzu kötüye kullanmak suretiyle ferdi icbar etmesi, belli bir manevi şiddete ulaşmış manevi cebrin etkisinde kalan ferdin hukuka aykırı olduğunu bilmesine rağmen kamu görevlisinin haksız işlemini önlemek zorunluluğunda kalarak ona veya başkasına yarar sağlaması veya vaatte bulunması ile oluşacağı, Yukarıda izah olunan ve suç tarihleri itibariyle yürürlükte bulunan mevzuata göre sanıklar lehine bulunduğunda kuşku olmayan yasal hükümler de göz önünde bulundurulmak suretiyle; bir kısım şikayetçinin beyanlarında geçtiği üzere olay tarihlerinde ... Kadastro Müdürü olarak görev yaptığı anlaşılan ... ... tanık sıfatıyla beyanlarına başvurularak, adı geçenin dava konusu olay hakkındaki ayrıntılı bilgi ve görgüsünün, özellikle ... köy halkından bazılarının köydeki kadastro çalışmaları sırasında kendisine kadastro teknisyeni kamu görevlileri hakkında şikayette bulunup bulunmadıkları, bulunmuşlarsa kendisinin ne gibi işlemler yaptığı, sanıklarla bu hususta görüşüp görüşmediği hususlarının sorulup öğrenilmesinden, Kadınhanı C.Başsavcılığınca yürütülen soruşturmada şikayet dilekçesinde katılanlar ve diğer şikayetçilerle birlikte müşteki olarak imzası bulunan ...'un kovuşturma aşamasında ifadesine başvurulmasından, ileri süreceği delillerin toplanıp değerlendirilmesinden, Bir kısım şikayetçinin beyanlarında adları geçen ve dava konusu bir kısım olaylar hakkında ayrıntılı bilgi ve görgü sahibi oldukları anlaşılan ... ve ...ın tanık sıfatıyla beyanlarına başvurulmasından, varit olursa önceki ve birbirlerinin ifadeleriyle çelişkilerin giderilmesinden, Görevi kötüye kullanma suçundan sanık ...'ün savunmasında belirttiği gibi, .... ilçesi ... köyünde yapılan kadastro çalışmaları sırasında mahalli bilirkişi olarak tayin edilmiş ise de tespit çalışmalarına katılıp katılmadığı, bu hususta herhangi bir kadastro tespit tutanağını imzalayıp imzalamadığı hususlarının araştırılıp kesin olarak tespit edilmesinden, İddianameye konu edilen ... ilçesi ... köyünde kain ... ada ... numaralı taşınmazın usulsüz olarak adına tespit edildiği belirtilen ve soruşturma aşamasında tanık sıfatıyla beyanlarına başvurulan ... ile katılan ...'in 22/02/2008 günlü Savcılık ifadesindeki “...duyduğum kadarıyla ...'nun adına fazla tarla yazılması için ... çocukları olan ... ve ... 20 milyarlık senet almış ......” beyanları nazara alınarak .... ve ...'ın tanık sıfatıyla beyanlarına başvurulmasından, yine ... ada ... parsel sayılı taşınmaz hakkında Kadastro mahkemesine açılan davanın sonucu araştırılıp kesinleşmiş ise karar örneğinin dosya arasına alınmasından, Katılanlar ... ve ...'un 02/04/2012 günlü temyiz dilekçesinde sanıklardan ... hakkında yargılama konusu kadastro çalışmalarına ilişkin olarak ... Asliye Ceza Mahkemesinin 2009/186 Esas sayılı dosyasında özel belgede sahtecilik suçundan mahkumiyet hükmü kurulduğunun bildirilmesi karşısında, söz konusu dava dosyasının getirtilmesinden, sanıkların aleyhine olan kanıtların hükmün gerekçesinde tartışılıp değerlendirilmesinden, hangi delile hangi nedenle üstünlük tanındığının denetime olanak verecek biçimde açıklanmasından sonra, sonucuna göre sanıkların hukuki durumlarının tayin ve takdir edilmesi gerekirken eksik inceleme ve yetersiz gerekçe ile yazılı şekilde beraet kararları verilmesi, Kanuna aykırı, katılanlar Hazine vekili ve ... ile şikayetç...un temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi de gözetilerek CMUK'nın 321. maddesi uyarınca hükümlerin BOZULMASINA, 26/11/2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.