Yargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2013/6192 · K. 2013/7158

3. Hukuk Dairesi         2013/6192 E.  ,  2013/7158 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :ASLİYE ... MAHKEMESİ . Taraflar arasında görülen istirdat davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir. Y A R G I T A Y K A R A R I Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü. Davacılar vekili dilekçesinde dava konusu taşınmaza ilişkin olarak davalı ... İdaresine taviz bedeli ödediklerini, ancak bu ödemenin haksız olduğunu beyan ederek, ödenen 48.790,00 TL taviz bedelinin yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, verilen bu kararın davalı tarafça temyizi üzerine Dairemizin ....03.2011 tarih 21633-4220 sayılı kararı ile ve "Dosyada bulunan tek bilirkişiden alınan rapor taşınmazın ve vakfın niteliğinin belirlenmesi açısından hüküm kurmaya elverişli bulunmamaktadır. O nedenle, taşınmaza ait tapu kaydı ilk tesisinden itibaren tüm tedavülü ile getirtilmeli, vakıf durumunu gösterir kayıtlar ve dayanılan diğer belgeler merciinden istenmeli, .......den kayda işaret edilmiş vakfın türü hakkında bilgi alınmalı ve HUMK.nun 275. maddesi uyarınca yukarıdan beri sayılan ilkeleri kapsar biçimde Üniversiteden sorularak temin edilecek üç kişiden oluşan uzman bilirkişi görüşüne başvurularak, yasanın yeni şekline uygun rapor alınmalı ve sonucuna uygun bir hüküm kurulmalıdır. Mahkemece, bu yönler üzerinde durulmaksızın eksik araştırma sonucu davanın kabulü doğru görülmemiştir." gerekçesiyle bozularak mahkemesine iade edilmiş, yerel mahkeme tarafından bozmaya uyulması neticesinde yapılan yargılama sonucu mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir. 5737 Sayılı Vakıflar Kanunu 27.02.2008 tarihli Resmi Gazetede yayınlanmış ve aynı tarihte yürürlüğe girmiştir. Sözü edilen 5737 Sayılı Vakıflar Kanununun ....maddesi hükmünce; miri arazilerden mukataalı hayrata tahsis edilmeyenler ile aşar ve rüsumu vakfedilen taşınmazlar dışındaki icareteyn ve mukataalı vakıf şerhi bulunan gerçek ve tüzel kişilerin mülkiyetinde veya tasarrufundaki taşınmazlar taviz bedeline tabidir. Yasanın ....maddesinde yapılan tanıma göre de, Mukataalı vakıf: zemini vakfa üzerindeki yapı ve ağaçlar tasarruf edene ait olan ve kirası yıllık olarak alınan vakıf taşınmazlarını, icareteynli vakıf ise; değerine yakın peşin ücret ve ayrıca yıllık kira alınmak suretiyle süresiz olarak kiralanan vakıf taşınmazlarını ifade eder. Hal böyle olunca somut uyuşmazlığının çözümü için, kayda işlenen «..........Vakfının» mukataalı veya icareteynli vakıf olup olmadığının veya miri arazilerde mukataalı hayrata tahsis edilmeyen ile aşar verüsumu vakfedilen taşınmazlardan bulunup bulunmadığının yöntemince araştırılması gerekir. Vakfiye kapsamındaki her taşınmazın coğrafi konumu ve hukuki durumu ayrı ayrı olacağından bu taşınmazların..... köy, kasaba ya da şehir içindeki mülk topraklar içinde olup olmadığının yapılacak keşif ve bilirkişi incelemesiyle belirlenmesi gerekir. Bu bağlamda, taşınmaza ait tapu kaydı ilk tesisinden itibaren tüm tedavülü ile getirtilmeli, vakıf durumunu gösterir kayıtlar ve dayanılan diğer belgeler merciinden alınarak istenmeli, ........den kayda işaret edilmiş vakfın niteliği ve türü hakkında gerekli bilgi alınarak mahallinde keşif yapılmalı, HUMK.nun 275, 6100 sayılı HMK'nun 266.maddesi uyarınca gösterilen ilkeleri kapsar biçimde bilirkişi raporu sonucuna uygun bir hüküm kurulmalıdır. Mahkemece, bu yönler üzerinde durulmaksızın eksik araştırma sonucu davanın kabulü doğru görülmemiş olup, hükmün bozulması gereklidir. Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 30.04.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.