Yargıtay 23. Hukuk Dairesi · E. 2013/649 · K. 2013/1210

23. Hukuk Dairesi         2013/649 E.  ,  2013/1210 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi Taraflar arasındaki kooperatif üyeliğinden ihraç kararının iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü. -K A R A R- Davacı vekili, müvekkilinin davalı kooperatif yönetim kurulunun 02.....2011 tarihli kararıyla, üyeliği 01.....1996 tarihinde üçüncü bir kişiye devrettiği gerekçesiyle ihraç edildiğini, müvekkili ile üçüncü kişi arasında yapılan bu devir sözleşmesinin o tarihte kooperatif tarafından işleme konulmadığını, aradan bu kadar zaman geçtikten sonra müvekkilinin bu nedenle ihraç edilmiş olmasının hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek, müvekkili hakkında alınan ihraç kararının iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili, davacının üyelik hakkını noter senedi ile üçüncü bir kişiye devrettiğini, bu itibarla ortaklığın esasen yok hükmünde olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir. Mahkemece, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre, her ne kadar davacı, noterde düzenlenen devir sözleşmesi ile ortaklığı üçüncü bir kişiye devretmişse de, kooperatif yönetim kurulu tarafından bu devir ile ilgili bir karar alınmadığı, noterde düzenlenen devir sözleşmesinin tek başına hukuki sonuç doğurmayacağı gerekçesiyle, davanın kabulü ile davacının ihracına yönelik, davalı kooperatif yönetim kurulunun 02.....2011 tarih ve ... sayılı ihraç kararının iptaline karar verilmiştir. Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir. Dava, ihraç kararının iptali istemine ilişkindir. Hukuki yarar dava koşulu olup, mahkeme dava şartlarını re'sen incelemekle görevlidir. Hukuki yararın sadece dava tarihi itibariyle değil, dava devam ettiği sürece ve hükmün kesinleşmesine kadar devamı da gereklidir. Gerçekten de, ortaklık hak ve sıfatına bağlı olarak dava açan kişinin, şayet yargılama sırasında bu ortaklık sıfatı sona erecek olursa, artık davayı takip ve sonuçlandırmakta hukuki yararı kalmaz. İlk ihraç kararına ilişkin hüküm kesinleşmeden, sonraki ihraç kararına ilişkin davanın esasına girilemez. İkinci dava birinci davayı beklemelidir. Zira, ilk ihraç kararının iptaline ilişkin davanın reddine karar verilip bu kararın kesinleşmesi halinde, ihraç kararı verildiği gün itibariyle hüküm ifade edeceğinden, ikinci ihraç kararının verildiği tarihte bir ortaklık söz konusu olmayacağından, böyle bir kişinin ihracı da esasen mümkün olmayacak ve ikinci davanın aktif husumet yönünden reddi gerekecek; o davanın kabul ile sonuçlanması ve kesinleşmesi halinde, bu dava için davacının aktif dava ehliyetinin varlığı söz konusu olacağından, yargılamaya devam edilerek bu dava konusu ihraç kararının yasaya uygun olup olmadığı incelenerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekecektir. Ne var ki somut olayda, ....07.2006 tarihli ilk ihraç kararının iptaline ilişkin ... .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2006/545 Esas sayılı dosyası ile açılan davanın kabulüne karar verilmiş ve karar temyiz incelemesi neticesinde onanarak kesinleşmiş olduğundan, sonraki ihraç kararının iptaline ilişkin işbu dava yönünden aktif dava ehliyeti sağlanmış olup, ilk davanın sonucunun beklenilmemesi bozma nedeni yapılmamıştır. Öte yandan, kooperatif hissesinin devrinin yapıldığı 01.....1996 tarihinden sonra davacının, davalı kooperatifçe üye olarak benimsenmesi ve devirden itibaren çok uzun bir süre geçtikten sonra devrin işleme konarak, davacının ortaklığının sona erdirilmeye çalışılmasının TMK'nın .... maddesindeki dürüstlük kuralına aykırı düştüğünün kabulü de gerekir. Bu açıklamalara, dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edenden alınmasına, kararın tebliğinden itibaren ... gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 01.03.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.