Yargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2013/7781 · K. 2013/11620

3. Hukuk Dairesi         2013/7781 E.  ,  2013/11620 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ Taraflar arasında görülen alacak davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir. Y A R G I T A Y K A R A R I Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü. Davacı şirket vekili dilekçesinde; davalının sağlık raporu nedeniyle özel tüketim vergisinden muaf tutulmak suretiyle 18.9.2008 tarihinde araç satın aldığını, davalının bu araçla 16.6.2010 tarihinde maddi hasarlı trafik kazası geçirdiğini sigorta şirketi tarafından aracın hasar bedelinin özel tüketim vergisi dahil edilerek davalıya ödendiğini, davalının 26.8.2010 tarihinde özel tüketim vergisinden yararlanarak yeni bir araç aldığını, davalının ilk aracının kaza yapması nedeniyle, hasar bedelinin özel tüketim vergisi ilavesiyle davalıya ödendiğini, bu nedenle ikinci aracın alımı sırasında özel tüketim vergisi istisnasından yararlanmaması gerekirken yararlandığı gerekçesiyle vergi idaresinin özel tüketim vergisini geri istediğini, uzlaşmaya gidilerek 11.168,57 TL ÖTV'yi davacı şirketin vergi dairesine yatırmak zorunda kaldığını ileri sürerek bu miktarın rücuen davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davalı davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir. 4822 sayılı yasa ile değişik 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun Amaç başlıklı 1. maddesinde yasanın amacı açıklandıktan sonra kapsam başlıklı 2. maddesinde “Bu kanun, birinci maddesinde belirtilen amaçlarla mal ve hizmet piyasalarında tüketicinin taraflardan birini oluşturduğu her türlü tüketici işlemini kapsar” hükmüne yer verilmiştir. Yasanın 3. maddesinde mal; alışverişe konu olan taşınır eşyayı, konut ve tatil amaçlı taşınmaz malları ve elektronik ortamda kullanılmak üzere hazırlanan yazılım, ses, görüntü ve benzeri gayri maddi malları ifade eder. Satıcı; kamu tüzel kişileri de dahil olmak üzere ticari veya mesleki faaliyetleri kapsamında tüketiciye mal sunan gerçek veya tüzel kişileri kapsar. Tüketici ise bir mal veya hizmeti 2012/12964-19817 ticari veya mesleki olmayan amaçlarla edinen kullanan veya yararlanan gerçek yada tüzel kişiyi ifade eder şeklinde tanımlanmıştır. Bir hukuki işlemin 4077 sayılı yasa kapsamında kaldığının kabul edilmesi için yasanın amacı içerisinde yukarıda tanımları verilen taraflar arasında mal ve hizmet satışına ilişkin bir hukuki işlemin olması gerekir. Somut uyuşmazlıkta dava, galerici olan davacı satıcının davalıya sattığı yeni aracın ÖTV'sinin rücu edilmesinden kaynaklanmakta olup, taraflar arasında 4077 sayılı kanunda belirtilen şekilde araç satış sözleşmesi bulunmaktadır. 4077 sayılı yasanın 23. maddesi bu kanunun uygulanması ile ilgili her türlü ihtilafa tüketici mahkemelerinde bakılacağını öngörmüştür. Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında resen gözetilir. Görevle ilgili hususlarda kazanılmış hak söz konusu olmaz. Mahkemece görevsizlik kararı verilmesi gerekirken yazılı şekilde işin esasına girilerek hüküm tesisi usul ve yasaya aykırıdır. Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 04.07.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.