Yargıtay 22. Hukuk Dairesi · E. 2013/805 · K. 2013/71

22. Hukuk Dairesi         2013/805 E.  ,  2013/71 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :İş Mahkemesi DAVA : Davacı, kıdem, ihbar tazminatı ile yıllık izin ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme, davayı usulden reddetmiştir. Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü: Y A R G I T A Y K A R A R I Davacı işçi, iş sözleşmesinin geçerli sebep olmadan işverence feshedildiğini ileri sürerek kıdem ve ihbar tazminatları ile yıllık izin ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir. Davalı işveren, davacının kusurlu eylemleri sonucu iş sözleşmesinin sona erdiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Mahkemece, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114. maddesinin “g” bendinde, gider avansının dava şartlarından olduğu belirtildiğini, 115. maddesine göre, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, davanın 13.10.2011 ve 29.03.2012 tarihli duruşmalarında, Adalet Bakanlığınca tarife ile belirlenen gider avansını iki haftalık kesin sürede ödemesi için usulüne uygun olarak tefhim ve tebliğ edilen muhtıraya rağmen davacının adli yardıma ilişkin herhangi bir beyanı bulunmaksızın, gider avansını yatırmadığı; 6100 sayılı Kanun'un 448. maddesindeki, kanun hükümlerinin, tamamlanmış işlemleri etkilememek kaydıyla derhâl uygulanması gerektiğinden bahisle davanın usulden reddine karar verilmiştir. Karar, davacı tarafından temyiz edilmiştir. 6100 sayılı Kanun'un 114/g maddesinde gider avansı, dava şartı olarak düzenlenmiştir. 6100 sayılı Kanun'un 120. maddesinde belirlenen gider avansı ile 324. maddesinde belirtilen delil ikamesi için avans ayrı maddelerde düzenlenerek farklı sonuçlara bağlanmıştır. Buna göre gider avansı, delillerin ikamesi dışındaki yargılama giderlerini kapsamaktadır. Öyleyse delil ikamesi avansı ile dava şartı olan gider avansının birbirinden ayrılması, gider avansı ve delil avansı kalemlerine ilişkin miktarlarının ayrı ayrı belirlenmesi, delilerin ikamesi için alınacak avansın gider avansı içinde yer almaması gerekir. Tanık dinlenmesi, bilirkişi raporu alınması ve keşif gideri gibi delil ikamesine yönelik giderlerin gider avansı içinde değerlendirilmesi olanağı 6100 sayılı Kanun'un 324. maddesi düzenlemesi karşısında bulunmamaktadır. Ayrıca delil ikamesi avansının da ispat külfetine göre taraflara yükletilmesi gerekir. Mahkemece gider avansı ile delillerin ikamesine yönelik avans ayrılmalı, gider avansının da nelerden ibaret olduğu net olarak belirlenmeli ve tarafa da hem gider avansının hem de delil ikamesi avansının hukuki sonuçları konusunda uyarı yapılmalıdır. Mahkeme dava şartı olarak belirlediği gider avansına yönelik ara kararında gider avansını oluşturan harç, tebligat gibi gider gerektiren işlemleri kalem kalem açıklamalı, her kalemin miktarını ayrı ayrı göstermeli, dava şartına yönelik gider avansı ile ilgili olarak verilen kesin sürede yatırılmamasının sonuçlarını da duruşma zaptına açıkça yazmalıdır. Ayrıca bu avans dışında delil ikamesine yönelik avans istenmekte ise 6100 sayılı Kanun'un 115. maddesine göre değil, 324. maddesine göre işlem yapmalıdır. Somut olayda, dava 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun döneminde 21/04/2009 tarihinde açılmıştır. 1086 sayılı Kanunu yürürlükten kaldıran 6100 sayılı Kanun 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe girmiştir. 6100 sayılı Kanun'un 120. maddesine göre davacı, yargılama harçları ile Adalet Bakanlığınca çıkarılacak gider avansı tarifesinde belirlenecek olan tutarı dava açarken mahkeme veznesine yatırmak zorundadır. Adalet Bakanlığınca çıkarılan 30.09.2011 tarihli 28070 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Gider Avansı Tarifesinin 4. maddesinde dava açılırken ödenmesi gereken avanslar gösterilmiştir. Dava açıldığı tarihte “dava açılması” safhası gerçekleşmiş olduğundan bu husus tamamlanmış işlem sayılır. 6100 sayılı Kanun'un 448. maddesine göre bu kanun hükümleri tamamlanmış işlemleri etkilememek kaydıyla derhal uygulanır. Somut olayda dava, önceki kanun zamanında açılmış olduğundan tarifenin 4. maddesinde belirlenen gider avansının ödenmesi istenemez. 6100 sayılı Kanun'un 448. maddesi hükmü gözetilmeden, gider avansı saptanıp davacıya kesin süre verildiği anlaşılmaktadır. Gider avansı ile ilgili ara karar davanın açılış tarihi gözetildiğinde, 6100 sayılı Kanun'un 448. maddesine aykırı olması sebebiyle ve yukarıda belirtilen hükümler mahkemece gözetilmeden gider avansının süresinde yatırılmadığı gerekçesiyle dava şartı yokluğundan davanın reddi isabetsiz olup bozmayı gerektirmiştir. SONUÇ: Hükmün açıklanan sebeplerle BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 21.01.2013 gününde oybirliği ile karar verildi.