Yargıtay 18. Hukuk Dairesi · E. 2013/8454 · K. 2013/11506

(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2013/8454 E.  ,  2013/11506 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın terkini istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı idare vekilince temyiz edilmiştir. Y A R G I T A Y K A R A R I Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü: Dava, 2942 sayılı Kamulaştırma Yasasının 4650 sayılı Yasayla değişik 10. maddesi uyarınca kamulaştırma bedelinin tespiti ile taşınmazın terkini istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı idare vekilince temyiz edilmiştir. Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasal gerektirici nedenlere ve özellikle kanıtların takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre sair temyiz itirazları yerinde değildir. Ancak; 1)2942 sayılı Kamulaştırma Yasasının 4650 sayılı Yasayla değişik 15. maddesinin son fıkrası hükmüne göre, bilirkişilerce -aynı Yasanın 11. maddesinin (f) bendi hükmü gözetilerek- yapılacak değer tespitinde, idarece belgelerin mahkemeye verildiği günün (dava tarihinin) esas tutulacağı öngörülmüştür. Buna göre kamulaştırılan taşınmazın değerinin tespitinde münavebeye alınan ürünlerin 2012 yılına ait dekar başına ortalama veriminin, kilogram başına ortalama toptan satış fiyatının ve dekar başına üretim giderinin (gider kalemlerini tek tek açıklar biçimde) esas alınması gerekirken, bilirkişi kurulunca 2011 yılı verilerinin esas alınması ve hesaplanan m² değerinin dava tarihine endekslenmesi suretiyle kamulaştırma bedelinin belirlenmesi, Kabule göre de; 2)Yargıtay'ın yerleşmiş uygulamalarına göre özel ve dikkate alınması gereken haklı bir neden bulunmadıkça tarım arazilerinin olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net gelir üzerinden bilimsel yöntemle yapılacak değerlendirmede münavebeye alınacak ürünler için dekar başına elde edilecek ortalama verim, üretim gideri ve toptan satış fiyatına ilişkin olarak ciddi istatistiki bilgilere dayalı olduğu bilinen o yerdeki gıda, tarım ve hayvancılık müdürlüğü verilerinin esas alınması gerekirken, a-Taşınmazın bağ olarak değerlendirilen kısmına yönelik olarak bilirkişi kurulunca Pozantı ilçe ortalamasından yüksek olan köylerdeki verim ortalamasının alınması suretiyle yüksek bedel belirlenmesi, b-Taşınmazın sulu tarla olarak değerlendirilen kısmına yönelik olarak ise dosyada mevcut gıda, tarım ve hayvancılık ilçe müdürlüğü 2011 yılı verilerine göre münavebeye alınan ürünlerden buğdayın dekar başına ortalama veriminin 300 kg, kilogram başına ortalama toptan satış fiyatının 0,60 TL ve nohutun kilogram başına ortalama toptan satış fiyatının 2,5 TL olarak bildirildiği halde, hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda sırasıyla 400 kg, 0,61 TL ve 3,5 TL alınmak suretiyle yüksek değer tespit edilmiş olması, 3)Tamamı 3729m² olup 712,27m² lik kısmı kamulaştırılan dava konusu taşınmazın kullanım amacı, yüzölçümü ve geometrik şekli dikkate alındığında kamulaştırmadan arta kalan kısmında herhangi bir değer kaybı olmayacağı düşünülmeden, hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda %6 değer kaybı verilerek yüksek bedel belirlendiği gibi değer kaybının kalan kısım yerine, kamulaştırılan kısım üzerinden belirlenmiş olması, 4)13.07.2010 tarihinde yürürlüğe giren 6001 sayılı ... Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanunun 22. maddesinin (1) nolu bendi “Genel Müdürlük, görev alanına giren her türlü karayolunun yapımı, geliştirilmesi, çevresinin korunması ve düzenlenmesi ve/veya tesislerin yapımı için gerekli taşınmazları kamulaştırma yetkisine sahiptir” hükmünü ve aynı Yasa'nın Geçici 1. maddesinin (5) nolu bendi ise “Genel Müdürlüğün mülkiyetinde iken 5018 sayılı Kanunun Geçici 12. maddesi gereğince Hazineye devredilen taşınmazlardan satışı yapılmamış, başka kurum ve kuruluşlara tahsis edilmemiş ve devredilmemiş olanların mülkiyeti, bu kanunun yayımı tarihinden itibaren üç ay içinde Genel Müdürlüğe devredilir” hükmünü içermekte olup, Kamulaştırma Yasası'nın 4650 sayılı Yasayla değişik 10. maddesinin onbirinci fıkrasına göre kamulaştırması yapılan taşınmaz mal tahsis edildiği kamu hizmeti itibariyle sicile kaydı gerekmeyen bir niteliğe dönüşmüş ise, istek halinde mahkemece sicil kaydının terkinine karar verilir. Dava dilekçesinde davacı idarenin terkin talebi bulunduğu gözetilmeksizin kamulaştırılan taşınmazın terkini yerine idare adına tesciline karar verilmesi, Doğru görülmemiştir. Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, 16.09.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.