Yargıtay 10. Hukuk Dairesi · E. 2013/9462 · K. 2013/24855

10. Hukuk Dairesi         2013/9462 E.  ,  2013/24855 K. "İçtihat Metni" Mahkemesi :İş Mahkemesi Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, ilâmında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir. Hükmün, davalılar avukatları tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi. Davanın yasal dayanağı, 5510 sayılı Yasanın Geçici 7. maddesi kapsamında uygulama alanı bulan 506 sayılı Yasanın 79/10 maddesidir. 506 sayılı Yasanın 6. maddesinde ifade edildiği üzere “sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamaz ve feragat edilemez”. Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi karşısında, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin davaların, kamu düzenine ilişkin olduğu, bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesinin zorunlu ve gerekli bulunduğunun gözetilmesi zorunludur. Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde re’sen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır. Davacı, davalı işyerinde makine ustası olarak 31.07.2006-13.09.2007 tarihleri arasında çalıştığının tespitini istemiş, Mahkemece, tanık anlatımlarına dayanılarak, istem aynen hüküm altına alınmıştır. Dava konusu somut olayda; davalı işyerinden Kuruma bildirilen hizmeti bulunmayan davacının, davalı işyerinde çalıştığının tespitine yönelik Mahkeme kabulü, toplanan delillere ve dosya içeriğine göre yerinde ise de; çalışma süresinin aynen kabulü yönünde verilen hüküm, eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır. Mahkemece, zabıta marifetiyle davalı işyerinin adresine komşu başka işverenler ile bu işverenlerin dava konusu dönemde çalışanları tespit edilmeli; tespit edilen komşu işyeri sahip ve çalışanları ile dava konusu dönemin tamamında bildirimi ve çalışması bulunan yeni bordro tanıklarının re’sen bilgi ve görgülerine başvurulmalı; çalışmanın süresi ile, başlangıç ve bitiş tarihlerine ilişkin tanık anlatımları arasındaki çelişkiler giderilmeli, yeterli ve gerekli tüm soruşturma yapılıp, çalışma süresi hiç bir kuşku ve tereddüte yer vermeyecek şekilde tespit olunmalı ve tüm deliller toplandıktan elde edilecek sonuca göre karar verilmelidir. Mahkemenin, yukarıda açıklanan esaslar doğrultusunda araştırma yaparak elde edilecek sonuca göre karar vermesi gerekirken, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu, yazılı şekilde hüküm kurması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O hâlde, davalılar avukatlarının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır. SONUÇ : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalılardan ... Tekstil San. Tic. Ltd. Şti. 'ne iadesine, 17.12.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.