Yargıtay 4. Hukuk Dairesi · E. 2014/13858 · K. 2015/11359

4. Hukuk Dairesi         2014/13858 E.  ,  2015/11359 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : Antalya 6. Asliye Hukuk Mahkemesi TARİHİ : 16/05/2014 NUMARASI : 2012/734-2014/284 Davacı M.. E.. vekili Avukat Nurcan tarafından, davalı A.. T.. aleyhine 23/11/2012 gününde verilen dilekçe ile manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 10/06/2014 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi taraflar vekillerince süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü. Dava, kişilik haklarına saldırı nedeniyle uğranılan manevi zararın ödetilmesi istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; hüküm, taraflar vekillerince temyiz edilmiştir. Davacı, vergi dairesinde müdür yardımcısı olarak görev yaptığını, davalının da servis şefi olarak görev yaptığını, davalının 26/04/2011 tarihinde kendisine danışan mükelleflere "Pala Remzi tipinde koltuğuna yayılmış. Gidin ona sorun" diyerek müdür yardımcısı olarak kendisine yönlendirdiğini, odasında misafirlerinin de bulunduğu sırada gelen mükelleflerin "Pala Remzi siz misiniz?" sorusu ile karşılaştığını, bıyıklı olduğu için bu şekilde hitap edilerek davalı tarafından dalga geçildiğini, itibarının hiçe sayıldığını, kişilik haklarının zedelendiğini belirterek manevi tazminat isteminde bulunmuştur. Davalı, davanın reddini savunmuştur. Mahkemece, davacının kişilik haklarına saldırı yapıldığı kabul edilerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Manevi zarar, kişilik değerlerinde oluşan objektif eksilmedir. Kişide oluşan manevi zararın giderilmesi bakımından hakimin olayın özelliklerine, fail ve mağdurun durumlarına, kişilik değerlerinde meydana gelen eksilmenin niteliğine göre manevi tazminat olarak bir miktar paranın ödenmesine veya 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 58. maddesi gereğince tazminat yerine diğer bir tazmin yoluna başvurması mümkündür. Türk Borçlar Kanunu'nun 58. maddesi "Kişilik hakkının zedelenmesinden zarar gören, uğradığı manevi zarara karşılık manevi tazminat adı altında bir miktar para ödenmesini isteyebilir. Hâkim, bu tazminatın ödenmesi yerine, diğer bir giderim biçimi kararlaştırabilir veya bu tazminata ekleyebilir; özellikle saldırıyı kınayan bir karar verebilir ve bu kararın yayımlanmasına hükmedebilir." şeklinde düzenlenmiştir. Diğer yandan, Medeni Yasa'nın 4. maddesi gereğince yargıç, yasanın takdir hakkı tanıdığı durumlarda, somut olaydaki olguları gözeterek hak ve adalete göre karar verir. Buna göre, yargıç, dava konusu uyuşmazlığın çözümünde uygulanacak yaptırımları serbestçe takdir edebilir ancak, bu yaptırımın somut olay yönünden hak ve adalete uygun olması gerekir. Davaya konu olayda, vergi dairesinde servis şefi olarak görev yapan davalının daireye gelen mükellefleri, amir konumunda bulunan davacıyı "Pala Remzi" diyerek tanıtıp ona yönlendirmesi şeklindeki eylemi icapsız, somut olayın özellikleri gözetildiğinde Borçlar Yasası'nın 58/2. maddesi uyarınca kişilik haklarına yapılan saldırının kınanmasına karar verilmesi davacının tatmin duygusunun sağlanması için yeterli olduğu halde, para ile ölçülebilecek biçimde davacı yararına manevi tazminat takdir edilmiş olması usul ve yasaya aykırı olduğundan karar bu nedenle de bozulmalıdır. SONUÇ:Temyiz olunan kararın yukarıda gösterilen nedenlerle davalı yararına BOZULMASINA, bozma nedenine göre davacının tüm, davalının diğer temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına ve davalıdan peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 14/10/2015 gününde oyçokluğuyla karar verildi. KARŞI OY YAZISI Dava, kamu görevlilerinin yetkilerini kullanırken (görevlerini yaparken) kusurları sonucu şahıslara zarar vermelerinden kaynaklanan ve zarar gören şahısların kamu görevlileri aleyhine adli yargıda açtıkları tazminat davasıdır. Anayasa’nın 129/5. maddesindeki “Memurlar ve diğer kamu görevlilerinin yetkilerini kullanırken işledikleri kusurlardan doğan tazminat davaları, kendilerine rücu edilmek kaydıyla ve kanunun gösterdiği şekil ve şartlara uygun olarak ancak idare aleyhine açılabilir” hükmü ile buna paralel olarak düzenlenmiş olan 657 sayılı Devlet Memurları Yasası’nın 13. maddesi hükmünün açık, net ve amir olması, bu düzenlemeler gereğince kamu görevinden dolayı zarar gören kişilerin ancak idare aleyhine idari yargıda dava açabileceği, kamu görevlisi aleyhine adli yargıda dava açılmasının ve açılacak bu davalarda kamu görevlisinin kişisel kast veya kusurunun araştırılmasının mümkün olmaması, yasa hükümlerine aykırı yorum ve uygulama yapılamayacağı, idari yargının görevine giren davaların kamu düzenine aykırı sonuç doğuracak şekilde adli yargıda görülemeyeceği, kamu görevlileri hakkında adli yargıda kişiler tarafından açılan tazminat davalarının kast ve kusur araştırması yapılmaksızın husumet yönünden reddine karar verilmesi gerektiği, taraflardan birinin davacı ve davalı olma sıfatının bulunmadığının anlaşılması halinde açtığı veya aleyhine açılan davanın sıfat yokluğu nedeniyle ret edilmesi gerekirken mahkemece kabul edilmesi halinde, ilgili tarafça itiraz ve temyiz edilmese dahi dosya kapsamından taraf sıfatının yokluğunun temyiz incelemesi sırasında Yargıtay'ca anlaşılması halinde yasaların mahkemelerce uygulanmasını denetleyen Yüksek Mahkeme olarak sıfat yokluğu nedeniyle ilgili taraf hakkında davanın ret edilmesi yönünde kararı bozması gerektiği, bu durumun re'sen incelenecek hususlardan olması nedeniyle aleyhe bozma yasağını ihlal etmeyeceği düşüncesinde olduğumdan sayın çoğunluğun görüşüne katılmıyorum.14/10/2015